Fáfræði réð ríkjum

„Í staðinn fyrir sundrað og spillt ríki Saddams kom sundrað, óhagkvæmt, óhæft og spillt ríki hins nýja skipulags,“ segir Ali A. Allawi í nýútkominni 500 blaðsíðna bók sinni, Hernám Íraks.

Allawi ætti að vita hvað hann segir því sjálfur var hann innanbúðarmaður í nýju stjórninni í Írak frá árinu 2003, ýmist viðskipta-, varnarmála- eða fjármálaráðherra. Hann fullyrðir nú að Bandaríkjamenn hafi staðið sig svo skelfilega að Írakar hafi upp til hópa „snúið baki við þeim sem ætluðu að frelsa þá“.

Allawi er fyrstur ráðamanna í Írak til þess að skrifa bók um raunir Íraka undanfarin fjögur ár frá því Bandaríkjamenn og Bretar réðust inn í landið til að steypa Saddam Hussein af stóli.

Nú er svo komið að einu bandamenn Bandaríkjanna í Írak eru þeir sem „reyna að hafa áhrif á valdakerfið til þess að þjóna sínum eigin þröngu hagsmunum. Það hefði getað verið öðru vísi“.

Hann gagnrýnir jafnt Bandaríkjamenn sem Íraka og segir gerðir þeirra hvað eftir annað byggðar á „fáfræði“.

Fyrst kom hin „gríðarlega fáfræði“ þeirra ráðamanna í Washington sem árið 2002 lögðu allt kapp á að fara í stríð án þess að hafa „minnstu hugmynd“ um raunveruleikann í Írak. „Þeir sem báru betra skynbragð á hlutina sáu strax að innrásin í Írak myndi rífa upp djúpar sprungur í írösku samfélagi.“

Eftir fylgdu svo „viðvaningsháttur og yfirgangshroki“ hernámsins á tímum bráðabirgðastjórnar bandaríska hershöfðingjans L. Pauls Bremer, þegar stórar ákvarðanir voru teknar án nokkurs samráðs við heimamenn. Allawi er ekki einn um að telja margar þessara ákvarðana mikil mistök.

Meðal þeirra stærstu er sú ákvörðun að leysa upp íraska herinn, sem varð til þess að fyrrverandi hermenn gengu til liðs við uppreisnarsveitir gegn hernáminu. Önnur mistökin voru þau að reka flokksmenn úr Baath-flokki Saddams úr stjórnkerfinu, sem varð til þess að stjórn landsins var sett í hendur reynslulítilla manna.

Allawi telur í bók sinni upp fleiri afdrifarík mistök bráðabirgðastjórnarinnar, svo sem áherslu á einkavæðingu atvinnulífsins sem varð til þess að „viðskiptaþrjótar“ frá dögum Saddams hafi lagt undir sig fyrirtækin í landinu. Sömuleiðis hafi bráðabirgðastjórnin haldið eldsneytisniðurgreiðslum Saddams, selt bensín á gjafverði og þannig þurrausið ríkissjóðinn.