Fá Andrés Önd til að bjarga læsi barna Kjartan Kjartansson skrifar 13. janúar 2026 11:52 Andrés Önd til bjargar. Hann nýtur mikilla vinsælda í Finnlandi þar sem hann er þekktur sem Aku Ankka. Vísir/Getty Þúsundir grunnskólabarna í Helsinki fá áskrift að vikublaði um teiknimyndapersónuna Andrés Önd ókeypis á næstunni. Tilgangurinn er að kanna hvort aðgangur að lesefni hafi áhrif á áhuga barna á lestri sem fer dvínandi í Finnlandi eins og víðar annars staðar. Verkefnið er hluti af rannsókn Háskólans í Jyväskylä á læsi og áhuga barna á lestri en hvoru tveggja hefur hnignað á undanförnum árum, að sögn finnska ríkisútvarpsins. Ekkert lesefni er nú að finna á mörgum finnskum heimilum og er rannsókninni ætlað að kanna hvort aðgengi að lesefni geti kveikt áhuga hjá börnum. Rúmlega 5.500 börn í þriðja bekk í Helsinki fá Andrés vikulega heim til sín í þrjá mánuði í vor og í sumar. Rannsóknir eru sagðar benda til þess að myndasögur höfði sérstaklega til drengja og að þær geti kveikt áhuga barna sem læsu annars ekki sér til yndis. „Læsi fer hnignandi sem kemur tæplega á óvart þegar tími sem er varið í lestur hefur helmingast á undanförnum tveimur áratugum,“ segir Minna Torppa, prófessor við Háskólann í Jyväskylä. Lestrargeta barnanna sem taka þátt verður metin bæði fyrir og eftir tilraunina og þá á að bjóða foreldrum þeirra upp á leiðsögn um hvernig þeir geti hvatt börnin til dáða heima fyrir. Finnland Bókmenntir Skóla- og menntamál Mest lesið Ísraelskir ferðamenn með ógnandi tilburði á palestínsku kaffihúsi Innlent Fjöldi ökumanna á von á kæru Innlent Þrengja Reykjaveg og loka tveimur götum við Laugarnesskóla Innlent Fagnað á götum Kabúl Erlent Fimm særðust í skotárás í bandarískum háskóla Erlent „Þessa vanlíðan þekkir enginn nema að hafa upplifað hana“ Innlent Sextán ára drengur stunginn til bana í busavígslu Erlent Skilti sem átti að fæla burt ferðamenn hefur öfug áhrif Innlent Fannst hann ekki geta haldið áfram Erlent Miðflokksmenn helmingi líklegri til að segja já en Sjálfstæðismenn Innlent Fleiri fréttir Fimm særðust í skotárás í bandarískum háskóla Fagnað á götum Kabúl Fannst hann ekki geta haldið áfram Bætist í tölu látinna Sextán ára drengur stunginn til bana í busavígslu Hótar að gera Hormússundið að bandarísku yfirráðasvæði Tugir látnir eftir stóran jarðskjálfta Prófessor sakaður um ritstuld fannst látinn Önnur lestin af sporinu á innan við sólarhring Mangione játar sök: „Ég skaut herra Thompson og hann lést“ Biður hæstarétt um grænt ljós á veislusalinn „Óumflýjanlegt“ að sjúkdómar blossi aftur upp vegna aðgerða Bandaríkjanna Í basli með að finna nýjan sendiherra í Washington DC Trump skipar sjóhernum að notast aftur við gufu Gróður brennur beggja vegna Ermarsunds Sektaður fyrir að nota þokulúður til að vekja ísbjörn Búa sig undir annað áhlaup á Ceuta Fara fjallabaksleið til að koma nafni Trump á Kennedy-miðstöðina Farage sigraði en Ruslatunnufés greifi hlaut fjórðung atkvæða Komu í veg fyrir launmorð á Bandaríkjamanni í Varsjá Hafa áhyggjur af geðheilsu þúsunda sjóliða Úkraínumenn gáfu Kananum á baukinn Mangione sagður ætla að játa Mannskæð sprenging í stærstu höfn Evrópu Sagður hafa setið fyrir foreldrum sínum áður en hann myrti þau Senda inn liðsauka þar sem landtökumenn sitja um heimili Palestínumanna Handtóku og ákærðu baráttukonu gegn Kú Klúx Klan Stefna Trump vegna sölu á samfélagsmiðlafærslum hans Olíuborunum á Grænlandi frestað eftir viðræður við stjórnvöld Leavitt hættir hjá Trump Sjá meira
Verkefnið er hluti af rannsókn Háskólans í Jyväskylä á læsi og áhuga barna á lestri en hvoru tveggja hefur hnignað á undanförnum árum, að sögn finnska ríkisútvarpsins. Ekkert lesefni er nú að finna á mörgum finnskum heimilum og er rannsókninni ætlað að kanna hvort aðgengi að lesefni geti kveikt áhuga hjá börnum. Rúmlega 5.500 börn í þriðja bekk í Helsinki fá Andrés vikulega heim til sín í þrjá mánuði í vor og í sumar. Rannsóknir eru sagðar benda til þess að myndasögur höfði sérstaklega til drengja og að þær geti kveikt áhuga barna sem læsu annars ekki sér til yndis. „Læsi fer hnignandi sem kemur tæplega á óvart þegar tími sem er varið í lestur hefur helmingast á undanförnum tveimur áratugum,“ segir Minna Torppa, prófessor við Háskólann í Jyväskylä. Lestrargeta barnanna sem taka þátt verður metin bæði fyrir og eftir tilraunina og þá á að bjóða foreldrum þeirra upp á leiðsögn um hvernig þeir geti hvatt börnin til dáða heima fyrir.
Finnland Bókmenntir Skóla- og menntamál Mest lesið Ísraelskir ferðamenn með ógnandi tilburði á palestínsku kaffihúsi Innlent Fjöldi ökumanna á von á kæru Innlent Þrengja Reykjaveg og loka tveimur götum við Laugarnesskóla Innlent Fagnað á götum Kabúl Erlent Fimm særðust í skotárás í bandarískum háskóla Erlent „Þessa vanlíðan þekkir enginn nema að hafa upplifað hana“ Innlent Sextán ára drengur stunginn til bana í busavígslu Erlent Skilti sem átti að fæla burt ferðamenn hefur öfug áhrif Innlent Fannst hann ekki geta haldið áfram Erlent Miðflokksmenn helmingi líklegri til að segja já en Sjálfstæðismenn Innlent Fleiri fréttir Fimm særðust í skotárás í bandarískum háskóla Fagnað á götum Kabúl Fannst hann ekki geta haldið áfram Bætist í tölu látinna Sextán ára drengur stunginn til bana í busavígslu Hótar að gera Hormússundið að bandarísku yfirráðasvæði Tugir látnir eftir stóran jarðskjálfta Prófessor sakaður um ritstuld fannst látinn Önnur lestin af sporinu á innan við sólarhring Mangione játar sök: „Ég skaut herra Thompson og hann lést“ Biður hæstarétt um grænt ljós á veislusalinn „Óumflýjanlegt“ að sjúkdómar blossi aftur upp vegna aðgerða Bandaríkjanna Í basli með að finna nýjan sendiherra í Washington DC Trump skipar sjóhernum að notast aftur við gufu Gróður brennur beggja vegna Ermarsunds Sektaður fyrir að nota þokulúður til að vekja ísbjörn Búa sig undir annað áhlaup á Ceuta Fara fjallabaksleið til að koma nafni Trump á Kennedy-miðstöðina Farage sigraði en Ruslatunnufés greifi hlaut fjórðung atkvæða Komu í veg fyrir launmorð á Bandaríkjamanni í Varsjá Hafa áhyggjur af geðheilsu þúsunda sjóliða Úkraínumenn gáfu Kananum á baukinn Mangione sagður ætla að játa Mannskæð sprenging í stærstu höfn Evrópu Sagður hafa setið fyrir foreldrum sínum áður en hann myrti þau Senda inn liðsauka þar sem landtökumenn sitja um heimili Palestínumanna Handtóku og ákærðu baráttukonu gegn Kú Klúx Klan Stefna Trump vegna sölu á samfélagsmiðlafærslum hans Olíuborunum á Grænlandi frestað eftir viðræður við stjórnvöld Leavitt hættir hjá Trump Sjá meira