Skaðinn margfaldast ef voðaverkið er tekið upp á myndband

Óhætt er að fullyrða að marga setti hljóðan þegar fregnir bárust af því vikunni að 16 ára stúlka hefði kært fimm pilta á aldrinum 17-19 ára fyrir nauðgun. Í kjölfarið fluttu fjölmiðlar fréttir af því að nauðgunin hefði verið tekin upp á myndband og því síðan dreift á netinu. Lögreglan hefur þó ekki viljað staðfesta þær fregnir.

Soffía Elín Sigurðardóttir, sálfræðingur hefur unnið mikið með fórnarlömbum kynferðisofbeldis, helst börnum og unglingum.

Og ef árásin er tekin upp á myndband segir Soffía að ætla megi að þjáningar fórnarlambsins verði mun meiri en ella.

„Alvarleiki máls er líklegast meiri þegar um hópnauðgun er að ræða en það má að sjálfsögðu ekki gera minna úr öðrum nauðgunum. Þetta fer allt eftir upplifun fórnarlambsins er og aðstæðum þess. Þannig að það er erfitt að leggja mat á það á einfaldan hátt,“ segir Soffía.

„Eins og netheimar eru mun þetta vera þarna alltaf og manneskjan getur upplifað atburðinn aftur og aðrir sjá líka hvað hún gekk í gegnum, sjá hennar niðurlægingu og skelfingu.“

Soffía segir að hlutverk fjölmiðla í málum sem þessum sé vandasamt og að þeir verða að gæta sín til að hlífa fórnarlambinu við frekari þjáningum.

„Fjölmiðlar verða að náttúrulega að spyrja sig hvort það sé siðferðislega rétt að vera að benda á tilvist slíkra myndbanda. En það breytir því ekki að ábyrgðin liggur alltaf hjá þeim sem ákveða að skoða það og þarf að vinna með það út frá því. Það þýðir ekki að firra fólk ábyrgð bara vegna þess að fjölmiðlar segja fréttir af því að myndbandið sé í dreifingu.“

Soffía segir það geta verið erfitt að komast inn í hugarheim þeirra sem fremja slík voðaverk.

„Svona almennt séð er oft hægt að skipta gerendum í tvo hópa. Annars vegar þá sem eru með það viðhorf að það sé allt í lagi að nauðga, jafnvel siðblinda. Svo eru það hinn hópurinn sem nýtir sér þær aðstæður sem hann er í og gerir eitthvað sem hann hefði að öðrum hætti ekki gert. Mikilvægi punkturinn er samt sá að það breytir engu fyrir upplifun þolanda hvað gekk á í hugarheimi gerandans, nauðgunin átti sér stað,“ segir Soffía.