Útlendingahræðslan virkar

Svíþjóðardemókratarnir þykja að margra mati ekki í húsum hæfir í sænskri pólitík. Allir hinir stjórnmálaflokkar landsins, jafnt til hægri sem vinstri, hafa sameinast um að hafna öllu samstarfi við þá.

Samt sem áður unnu þeir mikinn kosningasigur á sunnudaginn, eina sigurinn sem svo má kalla í þessum kosningum. Nærri 800 þúsund kjósendur greiddu þeim atkvæði sitt, eða þrettán prósent þeirra sem mættu á kjörstað.

Þetta tryggði þeim 49 þingmenn á 349 manna þjóðþingi Svíþjóðar, og er flokkurinn þar með orðinn sá þriðji stærsti í landinu – næst á eftir Sósíaldemókrötum, sem eru með 113 þingmenn, og Hófsama flokknum, sem áður hét Hægriflokkurinn og fékk 84 þingmenn.

Sjálfir taka Svíþjóðardemókratar þetta sem skýrt merki um að nú verði ekki lengur hægt að útskúfa þeim. „Það væri ólýðræðislegt,“ sagði Richard Jomshof, einn þingmanna flokksins, að loknum kosningunum á sunnudagskvöld: „Ef sænska þjóðin gefur stjórnmálaflokki 13 prósent þá er ekki hægt að hunsa slíkan flokk.“

Eitt stærsta baráttumál flokksins hefur jafnan gengið út á það að stöðva þurfi straum innflytjenda til landsins. Þeir aðlagist samfélaginu illa og skárra væri að nota peninga úr ríkissjóði til að aðstoða fólk í öðrum löndum, svo það þurfi ekki að koma til Svíþjóðar. Aðallega eigi þó að nota peninginn til að hjálpa öldruðum heima fyrir og styrkja lögreglu og dómsvald til að draga úr glæpum.

Flokkur Svíþjóðardemókrata var stofnaður árið 1988, hafði frá upphafi margvísleg tengsl við nýnasista en komst aldrei til neinna áhrifa. Á seinni árum hafa leiðtogar flokksins lagt sig fram um að skapa flokknum jákvæða ímynd og gera hann kjósendavænni. Öfgafyllstu meðlimir flokksins hafa verið reknir úr honum, bann hefur verið lagt við því að menn gangi í búningum sem minna á þýska nasista og merki flokksins hefur verið breytt, þannig að það virki ekki jafn ógnvekjandi.

Nú er áherslan sú, að flokkurinn sé óhræddur við að segja sannleikann, þótt óþægilegur kunni að vera. Til þess er ýmsum brögðum beitt.

„Rasismi er viðbjóðslegur,“ segir til dæmis í einu kosningamyndbanda flokksins frá því fyrir helgina. Þar talar ungur þeldökkur maður, sem síðan bætir við: „Að verja landið okkar, menninguna okkar og sögu okkar er ekki rasismi.“ Svo birtist hjá honum ung kona, ljós á hörund en asísk að uppruna, og segir: „Viljinn til að stöðva heiðursmorð, betl og mansal er heldur ekki rasismi.“

Þau tala bæði óaðfinnanlega sænsku, eru hvítklædd og alvarleg á svip. Leiðtogi flokksins, Jimmie Åkesson, kemur svo til þeirra, harla föðurlegur og segir: „Látið ekki eftirlitslögregluna og hrædda valdhafa þagga niður í umræðunni.“

Þessi málflutningur, og áherslan á erfitt líf innfæddra, skilaði því að kjósendum flokksins fjölgaði um helming frá síðustu kosningum og þingsætum fjölgaði úr 20 í 49.