Íhugar að leggja á sykurskatt Smári Jökull Jónsson skrifar 15. febrúar 2026 19:59 Starfshópi verður falið að skoða fýsileika þess að leggja sérstakan skatt á vörur sem teljast óhollar, samkvæmt drögum að þingsályktunartillögu. Jafnframt verður kannaður möguleikinn á að lækka álögur á holl matvæli. Heilbrigðisráðherra segir nauðsynlegt að líta til reynslu annarra landa af slíkri skattheimtu og hvort hún hafi skilað jákvæðum árangri. Drögin eru í samráðsgátt, en þar er meðal annars lagt til að skipaður verði þverfaglegur starfshópur með fulltrúum helstu hagaðila. Markmið hans verði að kanna hvort lægri álögur á grænmeti og ávexti og hækkun skatta á sérlega orkuríkar, næringarlitlar og gjörunnar matvörur, ásamt því að sporna við markaðssetningu óhollra matvæla gagnvart börnum, geti leitt til betri lýðheilsu landsmanna. „En það er ekkert nánar útfært þannig að þessi umræða bíður þessa tilvonandi starfshóps,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra í viðtali í hádegisfréttum Bylgjunnar. Forræðishyggja en skynsöm leið Alþjóða heilbrigðisstofnunin hefur ítrekað lagt til að farin verði þessi leið og umræða um svonefndan sykurskatt hefur einnig margoft komið til tals hérlendis. Slíkur skattur var raunar lagður á árið 2013 en aflagður um tveimur árum síðar. Og sitt sýnist hverjum. Lýðheilsumarkmiðið er raunar óumdeilt, en sérstakur sykurskattur er hins vegar af mörgum talinn fela í sér forræðishyggju stjórnvalda frekar en skynsama leið til að draga úr neyslu sætinda og óhollra matvæla. Þeir hinir sömu telja að fræðsla og stuðningur við fólk sem vill breyta lifnaðarháttum eða lifa hollara og betra lífi, sé vænlegri leið til árangurs. Verð þarf að hækka um 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun Alma segist ekki hafa skoðað nýjustu gögn sem fjalla um slíka skattheimtu, en hún muni fara eftir því sem vísindin segja að virki, verði ákvörðun þar um tekin í framtíðinni. Hins vegar hafi fyrri rannsóknir sýnt að neysla óhollustu minnki, hækki verðlag. „Alveg rétt og það þarf að hækka verðið um svona 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun en það verður áhugavert fyrir þennan hóp að skoða hvað hefur gerst á liðnum árum. Ég veit að það er sykurskattur í ákveðnum löndum og bara að sjá hver árangurinn hefur verið. Það skiptir líka miklu máli hvernig útfærsla er,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra. Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Neytendur Skattar, tollar og gjöld Mest lesið Á sjötta tug vísað úr landi Innlent Fyrsta vindmyllulestin um Suðurland í nótt Innlent Birta bréf sem Epstein á að hafa skrifað áður en hann lést Erlent Telur forsætisnefnd hafa brotið á sér og leitar réttar síns Innlent „Hlutirnir eru málaðir upp eins og allt sé að fara í kaldakol“ Innlent Þrír fluttir til Hollands og hantaveiruskipið á leið til Tenerife Erlent Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu Innlent Deilir djúpfalsaðri mynd af sér sjálfri til að vara aðra við Erlent Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Innlent „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Innlent Fleiri fréttir „Hlutirnir eru málaðir upp eins og allt sé að fara í kaldakol“ Fyrsta vindmyllulestin um Suðurland í nótt Telur forsætisnefnd hafa brotið á sér og leitar réttar síns Vinstrið á fleygiferð og Viðreisn í lykilhlutverki Á sjötta tug vísað úr landi Boeing 757-þotur gætu kvatt Icelandair í haust Leggja til að börn verði ekki vistuð í brottfararstöðinni Ekki hafi tekist að sanna að brotið hafi verið á friðhelgi Páls „Þetta eru bestu launin, hlýjan í hjartað“ „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Sjálfstæðisflokkur eykur forskotið á Samfylkingu í Reykjavík Gögn íslenskra nemenda mögulega í höndum netþrjóta Mikil tíðindi í nýrri Maskínu-könnun og fjölda afbrotamanna vísað úr landi Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Þóra og Ríkisútvarpið sýknuð af kröfum Páls skipstjóra Gera athugasemdir við að borgarbúar kjósi í Kópavogi Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu „Það má ekki eyða peningum sem Alþingi hefur ekki úthlutað“ „Ásdís, stattu með samgöngusáttmálanum!“ Breytt verklag útskýri hærri tölur í áhættumati Ákærður fyrir að veiða minka Eldur í mannlausri rútu í Laugardal Spurningunni verði breytt og svarið einfalt „Já“ eða „Nei“ Örlítið fleiri fæðingar en frjósemin stendur í stað Ein minniháttar líkamsárás á annars rólegri vakt lögreglu Engin ákvörðun fyrr en eftir kosningar en íbúar uggandi Hættum að vera þjóð ef við höldum ekki upp á íslenskuna Undirstöður Fossvogsbrúar reknar niður í sjávarbotninn Setja skýr skilyrði fyrir meirihlutasamstarfi í Reykjavík „Það yrðu gríðarleg vonbrigði ef svo væri“ Sjá meira
Drögin eru í samráðsgátt, en þar er meðal annars lagt til að skipaður verði þverfaglegur starfshópur með fulltrúum helstu hagaðila. Markmið hans verði að kanna hvort lægri álögur á grænmeti og ávexti og hækkun skatta á sérlega orkuríkar, næringarlitlar og gjörunnar matvörur, ásamt því að sporna við markaðssetningu óhollra matvæla gagnvart börnum, geti leitt til betri lýðheilsu landsmanna. „En það er ekkert nánar útfært þannig að þessi umræða bíður þessa tilvonandi starfshóps,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra í viðtali í hádegisfréttum Bylgjunnar. Forræðishyggja en skynsöm leið Alþjóða heilbrigðisstofnunin hefur ítrekað lagt til að farin verði þessi leið og umræða um svonefndan sykurskatt hefur einnig margoft komið til tals hérlendis. Slíkur skattur var raunar lagður á árið 2013 en aflagður um tveimur árum síðar. Og sitt sýnist hverjum. Lýðheilsumarkmiðið er raunar óumdeilt, en sérstakur sykurskattur er hins vegar af mörgum talinn fela í sér forræðishyggju stjórnvalda frekar en skynsama leið til að draga úr neyslu sætinda og óhollra matvæla. Þeir hinir sömu telja að fræðsla og stuðningur við fólk sem vill breyta lifnaðarháttum eða lifa hollara og betra lífi, sé vænlegri leið til árangurs. Verð þarf að hækka um 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun Alma segist ekki hafa skoðað nýjustu gögn sem fjalla um slíka skattheimtu, en hún muni fara eftir því sem vísindin segja að virki, verði ákvörðun þar um tekin í framtíðinni. Hins vegar hafi fyrri rannsóknir sýnt að neysla óhollustu minnki, hækki verðlag. „Alveg rétt og það þarf að hækka verðið um svona 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun en það verður áhugavert fyrir þennan hóp að skoða hvað hefur gerst á liðnum árum. Ég veit að það er sykurskattur í ákveðnum löndum og bara að sjá hver árangurinn hefur verið. Það skiptir líka miklu máli hvernig útfærsla er,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra.
Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Neytendur Skattar, tollar og gjöld Mest lesið Á sjötta tug vísað úr landi Innlent Fyrsta vindmyllulestin um Suðurland í nótt Innlent Birta bréf sem Epstein á að hafa skrifað áður en hann lést Erlent Telur forsætisnefnd hafa brotið á sér og leitar réttar síns Innlent „Hlutirnir eru málaðir upp eins og allt sé að fara í kaldakol“ Innlent Þrír fluttir til Hollands og hantaveiruskipið á leið til Tenerife Erlent Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu Innlent Deilir djúpfalsaðri mynd af sér sjálfri til að vara aðra við Erlent Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Innlent „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Innlent Fleiri fréttir „Hlutirnir eru málaðir upp eins og allt sé að fara í kaldakol“ Fyrsta vindmyllulestin um Suðurland í nótt Telur forsætisnefnd hafa brotið á sér og leitar réttar síns Vinstrið á fleygiferð og Viðreisn í lykilhlutverki Á sjötta tug vísað úr landi Boeing 757-þotur gætu kvatt Icelandair í haust Leggja til að börn verði ekki vistuð í brottfararstöðinni Ekki hafi tekist að sanna að brotið hafi verið á friðhelgi Páls „Þetta eru bestu launin, hlýjan í hjartað“ „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Sjálfstæðisflokkur eykur forskotið á Samfylkingu í Reykjavík Gögn íslenskra nemenda mögulega í höndum netþrjóta Mikil tíðindi í nýrri Maskínu-könnun og fjölda afbrotamanna vísað úr landi Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Þóra og Ríkisútvarpið sýknuð af kröfum Páls skipstjóra Gera athugasemdir við að borgarbúar kjósi í Kópavogi Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu „Það má ekki eyða peningum sem Alþingi hefur ekki úthlutað“ „Ásdís, stattu með samgöngusáttmálanum!“ Breytt verklag útskýri hærri tölur í áhættumati Ákærður fyrir að veiða minka Eldur í mannlausri rútu í Laugardal Spurningunni verði breytt og svarið einfalt „Já“ eða „Nei“ Örlítið fleiri fæðingar en frjósemin stendur í stað Ein minniháttar líkamsárás á annars rólegri vakt lögreglu Engin ákvörðun fyrr en eftir kosningar en íbúar uggandi Hættum að vera þjóð ef við höldum ekki upp á íslenskuna Undirstöður Fossvogsbrúar reknar niður í sjávarbotninn Setja skýr skilyrði fyrir meirihlutasamstarfi í Reykjavík „Það yrðu gríðarleg vonbrigði ef svo væri“ Sjá meira