Safnverðir í Auschwitz lýsa áreitni vegna umdeildra helfararlaga

Starfsmenn minnisvarðans og safnsins í útrýmingarbúðum nasista í Auschwitz í Póllandi segjast hafa orðið fyrir öldu haturs, falsfrétta og þrýstings í tengslum við umdeild lög pólsku ríkisstjórnarinnar um helförina sem voru samþykkt fyrr á þessu ári.

Lögin fela meðal annars í sér að ólöglegt er að tengja pólska ríkið eða þjóðina við glæpi nasista í helförinni þrátt fyrir að útrýmingarbúðir þeirra hafi verið reistar í Póllandi í síðari heimsstyrjöldinni. Gagnrýnt var að lögin gætu takmarkað umræðu um sögu Póllands í stríðinu.

Pólskir þjóðernissinnar og stuðningsmenn ríkisstjórnarinnar tóku þeirri gagnrýni illa og einhverjir þeirra létu reiði sína bitna á starfsfólki safnsins í Auschwitz. Sökuðu þeir forstöðumenn safnsins þar um að gera lítið úr dauða um 74.000 Pólverja sem voru ekki gyðingar í útrýmingarbúðunum með því að beina sjónum sínum aðeins að gyðingunum þar.

Þeir létu þó ekki þar við liggja heldur réðust þjóðernissinnarnir á heimili ítalsks leiðsögumanns. Krotuðu þeir „Pólland fyrir Pólverja“ og mynd þar sem Davíðsstjarnan og hakakross nasista voru lögð að jöfnu. Þá gerðu stuðningsmenn dæmds gyðingahatara aðsúg að leiðsögumanni í Auschwitz í síðasta mánuði, að því er segir í frétt The Guardian.

„Annar skaðinn af deilunni er að Auschwitz varð að skotmarki. Við höfum fengið fólk sem segir að það megi ekki vera með pólska fánann hérna eða að minningu Pólverja sé ekki haldið á lofti hér, að safnið sé andpólskt, sem er allt ósatt og við höfum þurft að bregðast við,“ segir Pawel Sawicki, samfélagsmiðlastjóri safnsins.

Stjórnendur safnsins hafa verið sakaðir um að bera fram „erlenda frásögn“ af atburðum helfararinnar. Yfirmaður skólamála í héraðinu sem Auschwitz tilheyrir lagði meðal annars til í febrúar að aðeins Pólverjar mættu vera leiðsögumenn í útrýmingarbúðunum.

Óttast ríkisstjórnina

Andstæðingar safnsins hafa beitt fyrir sig lygum til að koma höggi á stjórnendur þess. Þannig birtist frásögn á vefsíðu hægrisinnaðs fjölmiðils af heimsókn manns í safnið sem fullyrti að leiðsögumaður þar hafi neitað að viðurkenna að nokkur fangavörður nasista í búðunum hafi verið Þjóðverji. Í ljós kom að sú frásögn var uppspuni frá rótum.

Safnið hefur á móti brugðist við með því að birta leiðréttingar á fölskum fullyrðingum sem hafa verið á sveimi um það og gripið inn í umræður á samfélagsmiðlum.

Leiðsögumaður við Auscwhitz segir hins vegar við The Guardian að stjórnendurnir geri lítið úr ógnunum af ótta við ríkisstjórn Laga og réttlætis, hægriþjóðernissinnaða stjórnarflokksins.

„Forystan er of hrædd við ríkisstjórnina og leiðsögumennirnir eru of hræddir um að missa vinnuna til að andæfa ögrununum sem hafa verið í gangi hér,“ hefur blaðið eftir ónefndum leiðsögumanni.