Ráðu­neytið spyrst fyrir um að­komu Jóns Björns að ráðningu á sjálfum sér

Sagt er frá málinu í fundargerð bæjarstjórnar Fjarðabyggðar sem fundaði á Reyðarfirði í morgun. Fulltrúar Fjarðalistans og Framsóknar lýsa undrun sinni á erindi ráðuneytisins sem byggi á nafnlausri ábendingu.

Af gögnum í fundargerðinni má sjá að á sveitarstjórnarfundi í júní síðastliðinn hafi Jón Björn, sem leiddi lista Framsóknar í kosningunum í maí og kjörinn var í sveitarstjórn, sjálfur tekið til máls og greitt atkvæði með því að hann yrði endurráðinn sveitarstjóri, en hann tók fyrst við stöðunni á miðju síðasta kjörtímabili.

Í bréfi innviðaráðuneytisins, sem fer með málefni sveitarstjórna, segir að erindi eða kvörtun hafi borist ráðuneytinu vegna stjórnsýslu Fjarðabyggðar. Mun ráðuneytið nú leggja mat á hvort að tilefni sé að fjalla formlega um stjórnsýslu sveitarfélagsins á grundvelli 112. gr. sveitarstjórnarlaga.

Ráðuneytið hefur því óskað eftir umsögn Fjarðabyggðar, þar á meðal afrit af gögnum sem kunni að varpa ljósi á meðferð þess hjá sveitarstjórn. Sömuleiðis sé óskað eftir afstöðu Fjarðabyggðar um það atriði sem lýtur að hæfi kjörins fulltrúa til að taka til máls og sömuleiðis greiða atkvæði með ráðningarsamningi sem við komandi er sjálfur aðili að.

Lýsa furðu á erindi ráðuneytisins

Í bókun fulltrúa Fjarðalistans og Framsóknar í bæjarstjórn Fjarðabyggðar lýsa þeir yfir furðu á erindinu frá ráðuneytinu, og segir að þessi boðaða frumkvæðisathugun ráðuneytisins sé byggð á nafnlausri ábendingu.

„Ljóst er samkvæmt 20 gr. sveitarstjórnarlaganna að vanhæfni myndast ekki þegar verið er að velja fulltrúa til trúnaðarstarfa á vegum sveitarfélagsins og hafa sveitarstjórnarmenn í Fjarðabyggð, líkt og öðrum sveitarfélögum, stuðst við það í störfum sínum. Enda kemur það vel fram í drögum að minnisblaði lögmanns sveitarfélagsins sem sent verður ráðuneytinu til svara vegna málsins.“

Ennfremur segir að haldi innviðaráðuneytið sig við að fara í slíka frumkvæðisathugun, eftir að hafa yfirfarið minnisblaðið frá Fjarðabyggð, þá hljóti það að taka til skoðunar afgreiðslu þessara mála hjá fleiri sveitarfélögum þar sem „eðlilega sami háttur hefur verið á“.

„Hlýtur slík athugun þá að leiða til endurskoðunar sveitarstjórnarlaganna hvað varðar vanhæfni sveitarstjórnarmanna. Vonast áðurnefndir fulltrúar til þess að niðurstaða fáist sem fyrst frá innviðaráðuneytinu þannig að sá sem ábendinguna sendi inn til þess geti verið fullviss um að farið hafi verið eftir lögum við ráðningu bæjarstjóra í Fjarðabyggð. Enda hlýtur það sjónarmið að hafa verið ástæða þess að slík ábending var send frekar en um pólitískan leikþátt hafi verið að ræða. Bæjarráð felur bæjarritara að svara erindi ráðuneytisins í samráði við lögmann sveitarfélagsins,“ segir í bókuninni.

Ráðuneytið einskorði málið ekki við Fjarðabyggð

Í áðurnefndu minnisblaði Fjarðabyggðar segir að farið hafi verið yfir fundargerðir bæjarstjórnar frá 3. júní og 16. júní, á þeim fundum þar sem tekið er á ráðningu nýr bæjarstjóra. Af þeim megi ráða að Jón Björn hafi setið fundina og tekið þátt í afgreiðslu ákvörðunar um ráðningu bæjarstjóra og sömuleiðis ráðningarkjör.

Lögmaðurinn sem semur minnisblaðið fyrir sveitarfélagið, Jón Jónsson, segir þó að það álitamál sem sé til umfjöllunar sé í raun nokkuð athyglivert. Segir hann að ef ástæða sé fyrir ráðuneytið að skoða málið frekar væri „rökréttara að ráðuneytið fjallaði almennt um framkvæmd ráðninga „pólitísk ráðinna“ framkvæmdastjóra [sveitarstjóra] fremur en að einskorða þá skoðun við Fjarðabyggð. Rík hefð sé fyrir að sveitarstjóri sé ráðinn úr hópi kjörinna sveitarstjórnarmanna eða með öðrum hætti án auglýsinga.

Áfram segir að um starf framkvæmdastjóra sveitarfélags gildi sérstök sjónarmið bæði samkvæmt lagaákvæðum um ráðningu í starfið og venjum sem skapast hafi á Íslandi um „pólitíska ráðningu“. 

„Orðalag frumvarps um eðli framkvæmdastjórastarfsins er í samræmi við orðalag hæfisreglunnar. Aðkoma bæjarstjórnarfulltrúans, sem ráðinn var bæjarstjóri að ákvarðanatökunni, fellur að þessu og er að mati undirritaðs einnig eðlileg út frá almennum sjónarmiðum um pólitíska ábyrgð. Viðkomandi fulltrúa gat því bæði fjallað um fyrirkomulag ráðningar, eigin ráðningu og þóknun sem henni fylgdi, þ.e. ráðningarsamninginn,“ segir í minnisblaði lögmannsins.