Vilja þjóðaratkvæðagreiðslu um áframhaldandi þátttöku í NATO

Fullt tilefni er nú til að gefa íslensku þjóðinni tækifæri til að segja hug sinn um áframhaldandi þátttöku Íslands innan Atlantshafsbandalagsins (NATO). Þetta segir í þingsályktunartillögu átta þingmanna, þar af sjö úr þingflokki Vinstri grænna, um þjóðaratkvæðagreiðslu um aðild Íslands að bandalaginu.

Í tillögunni segir að þjóðin hafi aldrei haft beina aðkomu að þeirri ákvörðun að ganga í NATO árið 1949 og að tekið hafi að fjara undan sögulegum grundvelli bandalagsins við endalok kalda stríðsins. Í ljósi þessa sé rétt að kalla fram afstöðu þjóðarinnar til úrsagnar eða áframhaldandi veru í bandalaginu.

Bent var á það í vikunni að í nýju frumvarpi að fjárlögum er farið fram á 14,4 milljóna króna hækkun á tímabundnu framlagi til NATO vegna byggingar höfuðstöðva bandalagsins. Áætlað er að framlag Íslands til NATO á árinu 2015 verið rúmlega 450 milljónir króna. Á meðan er gert ráð fyrir því að niðurskurður til þróunaraðstoðar, þar með talið framlaga til stofnana á borð við ÞSSÍ, Unicef, UN Women og Alþjóðabankans, nemi samtals 450 milljónum króna.

Ögmundur Jónasson, fyrrverandi ráðherra, er meðal flutningsmanna tillögunnar en hann viðraði þessa hugmynd í útvarpsþættinum Í bítið á Bylgjunni fyrr í mánuðinum. Þar sagði hann NATO ekki félagsskap sem henti Íslendingum og að frekar ætti að láta peninganna sem nú renna til NATO til Sameinuðu þjóðanna í þær margvíslegu hjálparstofnanir og rannsóknir sem þar fara fram.

„Það var gerð ákveðin breyting á eðli bandalagsins, liggur mér við að segja, á tíunda áratugnum og upp úr aldamótunum þegar var horfið frá þeirri grunnhugsun sem er í sáttmála NATO að árás á eitt ríki jafngildir árás á önnur ríki og farið yfir í þær áherslur að segja; „Ógn við eitt ríki er ógn við önnur ríki“ og hvaða ríkjum er líklegast að verða ógnað? Það eru þau ríki sem eru árásargjörn,“ sagði Ögmundur í þættinum.