Ilmur óttans vísindalega skilgreindur Atli Steinn Guðmundsson skrifar 4. desember 2008 08:09 Þessi mynd sýnir hvar þær stöðvar heilans sem stjórna ótta okkar eru staðsettar. MYND/Howstuffworks.com Ótti hefur ekki aðeins sína eigin lykt heldur er hann líka bráðsmitandi. Lilianne Mujica-Parodi og samstarfsfólk hennar við Stony Brook-háskólann í New York hafa beinlínis fundið lyktina af óttanum - eða að minnsta kosti sýnt fram á að hún er til og bæði menn og dýr skynja hana. Ferómónar, sem er ákveðin tegund hormóna, seitla út úr líkamanum með svita og bera með sér ákveðna lykt þegar óttaslegin manneskja á í hlut. Lyktin vekur svo viðbrögð í þeim stöðvum heilans þar sem ótti og hræðsla eiga upptök sín og getur því vakið slíkar kenndir hjá þeim sem lyktina finna. En hvernig í ósköpunum er hægt að mæla slíkt? Parodi studdist við hóp 40 einstaklinga sem voru á leið í sitt fyrsta fallhlífarstökk og tók sýni úr svita þeirra. Til samanburðar var svo sviti fenginn að láni hjá sallarólegu fólki og þriðja hópnum svo leyft að þefa af öllu saman. Þetta leiddi í ljós sterka fylgni milli virkni í óttastöðvum heila þeirra sem þefuðu af svita fallhlífarstökkvaranna en mun minni virkni hjá þeim sem fundu lykt af svita hinna óttalausu. Þannig lyktar óttinn og smitar út frá sér. Óttalega einfalt allt saman. Mest lesið Lifandi maður sagður látinn í Morgunblaðinu Innlent Segir Stefán hafa gert atlögu að friðhelgi einkalífs Innlent Fletti upp í LÖKE vegna meintrar fíkniefnaskuldar vandamanns Innlent Hriktir í stoðum MAGA: Trump ævareiður vegna gagnrýni stuðningsmanna sinna Erlent Bílar bíta grasið við bakka Vesturbæjarlaugar Innlent Bein útsending: Kynna atvinnustefnu og aðgerðir gegn verðbólgu Innlent Norlandair mátti ekki bjóða í Ísafjörð á þessari flugvél Innlent Furðar sig á vinsælustu fæðingarstellingunni Innlent Á fjórða hundrað féllu í árásinni á miðborg Beirút Erlent Nýtt framboð í Reykjavík á elleftu stundu Innlent Fleiri fréttir Hótaði Rutte hefndaraðgerðum í reiðilestri í Hvíta húsinu Enn barist í Líbanon og Trump ósáttur við Írani Hriktir í stoðum MAGA: Trump ævareiður vegna gagnrýni stuðningsmanna sinna Á fjórða hundrað féllu í árásinni á miðborg Beirút Landsstjórn Færeyja hvetur til olíuvinnslu Þvertekur fyrir nokkur tengsl Starfsemi friðarverðlaunahafa dæmd ólögleg í Rússlandi Bretar hvattir til að taka íslenskan þorsk fram yfir breskan Ný landsstjórn boðar óbreytt ríkjasamband við Danmörku Fylgdust með rússneskum kafbátum við sæstreng í Norðursjó Fundaði með Trump eftir harða gagnrýni á NATO Krefst þess að Íranir uppfylli „hið raunverulega samkomulag“ Líbanon verið hluti af samkomulaginu og Trump þurfi að velja „Ketamín-drottningin“ í fimmtán ára fangelsi Samstaða um að Beinir verði lögmaður Færeyja Hormússund sagt lokað á ný Rex Heuermann játar að hafa myrt átta konur Gagnrýna tvískinnung Vance í Ungverjalandi Réðust fyrirvaralaust á miðborg Beirút Bauð Pútín að vera „músin“ hans Almenn ánægja með vopnahléið og vonir um endalok átaka Bein útsending: Artemis II á leiðinni heim Vance sakar ESB um kosningaafskipti á kosningafundi með Orbán Bandaríkin og Íran komist að samkomulagi um vopnahlé Hótar að útrýma írönsku þjóðinni Leikskólabarn lést eftir að það var kramið í koju Hvað er „sveitó“?: Spænskir stjórnmálaleiðtogar deila um Guernica Artemis II er á heimleið JD Vance heimsækir Orban fyrir kosningarnar um helgina Íranska þjóðin vöruð við því að nota lestar landsins í dag Sjá meira
Ótti hefur ekki aðeins sína eigin lykt heldur er hann líka bráðsmitandi. Lilianne Mujica-Parodi og samstarfsfólk hennar við Stony Brook-háskólann í New York hafa beinlínis fundið lyktina af óttanum - eða að minnsta kosti sýnt fram á að hún er til og bæði menn og dýr skynja hana. Ferómónar, sem er ákveðin tegund hormóna, seitla út úr líkamanum með svita og bera með sér ákveðna lykt þegar óttaslegin manneskja á í hlut. Lyktin vekur svo viðbrögð í þeim stöðvum heilans þar sem ótti og hræðsla eiga upptök sín og getur því vakið slíkar kenndir hjá þeim sem lyktina finna. En hvernig í ósköpunum er hægt að mæla slíkt? Parodi studdist við hóp 40 einstaklinga sem voru á leið í sitt fyrsta fallhlífarstökk og tók sýni úr svita þeirra. Til samanburðar var svo sviti fenginn að láni hjá sallarólegu fólki og þriðja hópnum svo leyft að þefa af öllu saman. Þetta leiddi í ljós sterka fylgni milli virkni í óttastöðvum heila þeirra sem þefuðu af svita fallhlífarstökkvaranna en mun minni virkni hjá þeim sem fundu lykt af svita hinna óttalausu. Þannig lyktar óttinn og smitar út frá sér. Óttalega einfalt allt saman.
Mest lesið Lifandi maður sagður látinn í Morgunblaðinu Innlent Segir Stefán hafa gert atlögu að friðhelgi einkalífs Innlent Fletti upp í LÖKE vegna meintrar fíkniefnaskuldar vandamanns Innlent Hriktir í stoðum MAGA: Trump ævareiður vegna gagnrýni stuðningsmanna sinna Erlent Bílar bíta grasið við bakka Vesturbæjarlaugar Innlent Bein útsending: Kynna atvinnustefnu og aðgerðir gegn verðbólgu Innlent Norlandair mátti ekki bjóða í Ísafjörð á þessari flugvél Innlent Furðar sig á vinsælustu fæðingarstellingunni Innlent Á fjórða hundrað féllu í árásinni á miðborg Beirút Erlent Nýtt framboð í Reykjavík á elleftu stundu Innlent Fleiri fréttir Hótaði Rutte hefndaraðgerðum í reiðilestri í Hvíta húsinu Enn barist í Líbanon og Trump ósáttur við Írani Hriktir í stoðum MAGA: Trump ævareiður vegna gagnrýni stuðningsmanna sinna Á fjórða hundrað féllu í árásinni á miðborg Beirút Landsstjórn Færeyja hvetur til olíuvinnslu Þvertekur fyrir nokkur tengsl Starfsemi friðarverðlaunahafa dæmd ólögleg í Rússlandi Bretar hvattir til að taka íslenskan þorsk fram yfir breskan Ný landsstjórn boðar óbreytt ríkjasamband við Danmörku Fylgdust með rússneskum kafbátum við sæstreng í Norðursjó Fundaði með Trump eftir harða gagnrýni á NATO Krefst þess að Íranir uppfylli „hið raunverulega samkomulag“ Líbanon verið hluti af samkomulaginu og Trump þurfi að velja „Ketamín-drottningin“ í fimmtán ára fangelsi Samstaða um að Beinir verði lögmaður Færeyja Hormússund sagt lokað á ný Rex Heuermann játar að hafa myrt átta konur Gagnrýna tvískinnung Vance í Ungverjalandi Réðust fyrirvaralaust á miðborg Beirút Bauð Pútín að vera „músin“ hans Almenn ánægja með vopnahléið og vonir um endalok átaka Bein útsending: Artemis II á leiðinni heim Vance sakar ESB um kosningaafskipti á kosningafundi með Orbán Bandaríkin og Íran komist að samkomulagi um vopnahlé Hótar að útrýma írönsku þjóðinni Leikskólabarn lést eftir að það var kramið í koju Hvað er „sveitó“?: Spænskir stjórnmálaleiðtogar deila um Guernica Artemis II er á heimleið JD Vance heimsækir Orban fyrir kosningarnar um helgina Íranska þjóðin vöruð við því að nota lestar landsins í dag Sjá meira