Ilmur óttans vísindalega skilgreindur Atli Steinn Guðmundsson skrifar 4. desember 2008 08:09 Þessi mynd sýnir hvar þær stöðvar heilans sem stjórna ótta okkar eru staðsettar. MYND/Howstuffworks.com Ótti hefur ekki aðeins sína eigin lykt heldur er hann líka bráðsmitandi. Lilianne Mujica-Parodi og samstarfsfólk hennar við Stony Brook-háskólann í New York hafa beinlínis fundið lyktina af óttanum - eða að minnsta kosti sýnt fram á að hún er til og bæði menn og dýr skynja hana. Ferómónar, sem er ákveðin tegund hormóna, seitla út úr líkamanum með svita og bera með sér ákveðna lykt þegar óttaslegin manneskja á í hlut. Lyktin vekur svo viðbrögð í þeim stöðvum heilans þar sem ótti og hræðsla eiga upptök sín og getur því vakið slíkar kenndir hjá þeim sem lyktina finna. En hvernig í ósköpunum er hægt að mæla slíkt? Parodi studdist við hóp 40 einstaklinga sem voru á leið í sitt fyrsta fallhlífarstökk og tók sýni úr svita þeirra. Til samanburðar var svo sviti fenginn að láni hjá sallarólegu fólki og þriðja hópnum svo leyft að þefa af öllu saman. Þetta leiddi í ljós sterka fylgni milli virkni í óttastöðvum heila þeirra sem þefuðu af svita fallhlífarstökkvaranna en mun minni virkni hjá þeim sem fundu lykt af svita hinna óttalausu. Þannig lyktar óttinn og smitar út frá sér. Óttalega einfalt allt saman. Mest lesið Sjálfstæðisflokkur stærstur en nær ekki meirihluta með Miðflokki og Framsókn Innlent Björg útilokar samstarf með Miðflokknum og Einar vill forðast það Innlent „Ég veit ekki alveg hvernig stendur á þessu“ Innlent Bríet krefur Pálma Ragnar um átta milljónir króna Innlent Fyrstu tölur muni líklega detta í hús eftir miðnætti Innlent Sjálfstæðisflokkurinn feginn eftir áratugalanga eyðimerkurgöngu Innlent Tók debetkort af vitskertum vistmanni og eyddi rúmri milljón Innlent Tókust á um fjölda borgarfulltrúa Innlent Kosningavaktin 2026: Landsmenn kjósa sér sveitarstjórnir Innlent „Því hraðar, því betra fyrir samgöngur á höfuðborgarsvæðinu“ Innlent Fleiri fréttir Stefnir í enn ein réttarhöldin gegn Weinstein Nýr ebólufaraldur í Austur-Kongó Trump um Xi og Taívan: „Hann vill ekki sjá baráttu um sjálfstæði“ Engir flökkudrónar fundist í Finnlandi Fólki sagt að halda sig inni vegna óþekkts dróna við Helsinki Segir fimm milljóna punda gjöf „verðlaun“ fyrir Brexit Saka tóbaksfyrirtæki um að halda nikótínpúðum að börnum Hrópuðu „megi þorp ykkar brenna“ og „Gasa er grafreitur“ Streeting segir af sér úr ríkisstjórn Starmer Varaði Trump við átökum vegna Taívan Sakfellingu Murdaughs snúið við og stefnir í ný réttarhöld Úkraínskir drónaflugmenn „rústuðu“ Svíum Hafa lofað Pútín að ná Donbas í sumar Streeting sagður munu skora Starmer á hólm í vikunni Trump fer til Kína: „Við erum tvö stórveldi“ Skaut á bíla af handahófi með riffli PCOS verður PMOS: Fjölblöðrueggjastokkaheilkenni ei meir Frakki lífshættulega veikur af hantaveirunni Skuggaskip sem sökk bar mögulega kjarnakljúfa handa Kim Hafa gert leynilegar árásir í Íran Allir farþegar farnir frá borði og skipinu siglt til Hollands Barnaníðingur frá Ungverjalandi handtekinn á Tenerife Enn eykst þrýstingur á Starmer Fulltrúar Bandaríkjanna og Danmerkur ræða þrjár nýjar herstöðvar á Grænlandi Skaut tvo til bana og særði sex með Kalishnikov-riffli Vopnahléið í öndunarvél eftir „rusl“ svar klerkastjórnarinnar Fjaðrafok vegna ásakana um kynlífsþrælkun á Wall Street ChatGPT sagt hafa ráðlagt byssumanni að myrða börn Hafna því að hantaveiran hafi borist frá hjara veraldar Viðræður virðast stranda á kjarnorkumálunum Sjá meira
Ótti hefur ekki aðeins sína eigin lykt heldur er hann líka bráðsmitandi. Lilianne Mujica-Parodi og samstarfsfólk hennar við Stony Brook-háskólann í New York hafa beinlínis fundið lyktina af óttanum - eða að minnsta kosti sýnt fram á að hún er til og bæði menn og dýr skynja hana. Ferómónar, sem er ákveðin tegund hormóna, seitla út úr líkamanum með svita og bera með sér ákveðna lykt þegar óttaslegin manneskja á í hlut. Lyktin vekur svo viðbrögð í þeim stöðvum heilans þar sem ótti og hræðsla eiga upptök sín og getur því vakið slíkar kenndir hjá þeim sem lyktina finna. En hvernig í ósköpunum er hægt að mæla slíkt? Parodi studdist við hóp 40 einstaklinga sem voru á leið í sitt fyrsta fallhlífarstökk og tók sýni úr svita þeirra. Til samanburðar var svo sviti fenginn að láni hjá sallarólegu fólki og þriðja hópnum svo leyft að þefa af öllu saman. Þetta leiddi í ljós sterka fylgni milli virkni í óttastöðvum heila þeirra sem þefuðu af svita fallhlífarstökkvaranna en mun minni virkni hjá þeim sem fundu lykt af svita hinna óttalausu. Þannig lyktar óttinn og smitar út frá sér. Óttalega einfalt allt saman.
Mest lesið Sjálfstæðisflokkur stærstur en nær ekki meirihluta með Miðflokki og Framsókn Innlent Björg útilokar samstarf með Miðflokknum og Einar vill forðast það Innlent „Ég veit ekki alveg hvernig stendur á þessu“ Innlent Bríet krefur Pálma Ragnar um átta milljónir króna Innlent Fyrstu tölur muni líklega detta í hús eftir miðnætti Innlent Sjálfstæðisflokkurinn feginn eftir áratugalanga eyðimerkurgöngu Innlent Tók debetkort af vitskertum vistmanni og eyddi rúmri milljón Innlent Tókust á um fjölda borgarfulltrúa Innlent Kosningavaktin 2026: Landsmenn kjósa sér sveitarstjórnir Innlent „Því hraðar, því betra fyrir samgöngur á höfuðborgarsvæðinu“ Innlent Fleiri fréttir Stefnir í enn ein réttarhöldin gegn Weinstein Nýr ebólufaraldur í Austur-Kongó Trump um Xi og Taívan: „Hann vill ekki sjá baráttu um sjálfstæði“ Engir flökkudrónar fundist í Finnlandi Fólki sagt að halda sig inni vegna óþekkts dróna við Helsinki Segir fimm milljóna punda gjöf „verðlaun“ fyrir Brexit Saka tóbaksfyrirtæki um að halda nikótínpúðum að börnum Hrópuðu „megi þorp ykkar brenna“ og „Gasa er grafreitur“ Streeting segir af sér úr ríkisstjórn Starmer Varaði Trump við átökum vegna Taívan Sakfellingu Murdaughs snúið við og stefnir í ný réttarhöld Úkraínskir drónaflugmenn „rústuðu“ Svíum Hafa lofað Pútín að ná Donbas í sumar Streeting sagður munu skora Starmer á hólm í vikunni Trump fer til Kína: „Við erum tvö stórveldi“ Skaut á bíla af handahófi með riffli PCOS verður PMOS: Fjölblöðrueggjastokkaheilkenni ei meir Frakki lífshættulega veikur af hantaveirunni Skuggaskip sem sökk bar mögulega kjarnakljúfa handa Kim Hafa gert leynilegar árásir í Íran Allir farþegar farnir frá borði og skipinu siglt til Hollands Barnaníðingur frá Ungverjalandi handtekinn á Tenerife Enn eykst þrýstingur á Starmer Fulltrúar Bandaríkjanna og Danmerkur ræða þrjár nýjar herstöðvar á Grænlandi Skaut tvo til bana og særði sex með Kalishnikov-riffli Vopnahléið í öndunarvél eftir „rusl“ svar klerkastjórnarinnar Fjaðrafok vegna ásakana um kynlífsþrælkun á Wall Street ChatGPT sagt hafa ráðlagt byssumanni að myrða börn Hafna því að hantaveiran hafi borist frá hjara veraldar Viðræður virðast stranda á kjarnorkumálunum Sjá meira