Bandaríkin hætta að styðja UNESCO

Aðalráðstefna UNESCO samþykkti í gær fulla aðild Palestínu að stofnuninni. Aðildin markar þáttaskil í baráttu Palestínumanna fyrir sjálfstæðu ríki.

Alþjóðasamfélagið í UNESCO viðurkennir nú Palestínumenn sem þjóð meðal þjóða. Ísland var eitt 107 ríkja sem greiddu aðild Palestínu atkvæði sitt, 14 ríki greiddu atkvæði gegn henni og 52 sátu hjá.

Ekki ríkti eining meðal Evrópusambandsríkja og voru Norðurlöndin þríklofin í afstöðu sinni. Íslendingar, Norðmenn og Finnar sögðu já, Svíar sögðu nei og Danir sátu hjá. „Afstaða Dana og Svía kemur mér á óvart,“ segir Valdimar Tr. Hafstein, formaður íslensku UNESCO-nefndarinnar, sem var viðstaddur atkvæðagreiðsluna. „Svíar hafa lengi haldið málstað Palestínu á lofti.“

Spenna hefur legið í loftinu á aðalráðstefnunni frá því að hún hófst í byrjun síðustu viku. Mikil rekistefna var í salnum í gær. Fulltrúar ríkja ráðguðust hver við annan í hálfum hljóðum á göngunum, sendu textaskilaboð og hringdu mörg símtöl „heim í höfuðstaðinn“.

Þegar fundarstjóri lýsti niðurstöðunni var dúndrandi lófatak í salnum og fundarmenn stóðu upp og buðu Palestínu velkomna í Unesco.

Að lokinni atkvæðagreiðslunni sagði sendiherra Ísraels að með því að hleypa ríki sem ekki væri til inn í UNESCO hefðu aðildarríkin gengist vísindaskáldskapnum á hönd. Fulltrúi Bandaríkjanna lagði áherslu á að sjálfstæði Palestínu fengist ekki nema með friðarsamningum við Ísrael og að þessi ótímabæra atkvæðagreiðsla ynni gegn friði fyrir botni Miðjarðarhafs.

Fimmtán ára gömul bandarísk lög kveða á um að ríkisstjórninni sé óheimilt að greiða framlög til þeirra stofnana Sameinuðu þjóðanna sem Palestína sé fullgildur aðili að. Því mun ríkið hætta að veita fé til stofnunarinnar, en framlag Bandaríkjanna nemur 22 prósentum af heildarframlögum til UNESCO.

Utanríkisráðherra Palestínu var snortinn eftir að atkvæði höfðu verið talin. Hann færði alþjóðasamfélaginu þakkir fyrir hönd þjóðar sinnar og fullvissaði þá sem ekki greiddu atkvæði með aðild Palestínu um að það yrði ekki erft.

„Þetta var söguleg stund og stórt skref á vegferð Palestínumanna til sjálfstæðis. Það voru forréttindi að fá að taka þátt. Ísland léði Palestínu óskoraðan stuðning sem við getum verið stolt af,“ segir Valdimar. „Í dag barst arabíska vorið til Parísar.“steinunn@frettabladid.is