ESB braut lög

Evrópusambandið braut lög þegar það ákvað að leyfa evrópskum flugfélögum að veita bandarískum yfirvöldum upplýsingar um flugfarþega á leið til Bandaríkjanna. Þetta er niðurstaða Evrópudómstólsins sem segir persónuvernd evrópskra farþega ekki tryggða nægilega vel í Bandaríkjunum. Dómstóllinn gefur fjögurra mánaða frest til að endurskoða samning um upplýsingagjöfina.

Samkomulagið var gert fyrir tveimur árum en samkvæmt því er evrópskum flugfélögum gert að veita ítarlegar upplýsingar um þá farþega sem ákveða að fljúga til Bandaríkjanna. Bandarísk yfirvöld krefja öll flugfélög sem fljúga til Bandaríkjanna um upplýsingar í 34 liðum um hvern farþega og það í síðasta lagi stundarfjórðungi áður en flogið er af stað.

Meðal þess sem þeir óska eftir eru upplýsingar um nöfn farþega og áhafnarmeðlima, heimilisföng, símanúmer og tölvupóstföng. Einnig er óskað eftir upplýsingum um greiðslumáta farþega og þar með kreditkortaupplýsingar ef þær liggja fyrir. Einnig er óskað eftir upplýsingum um ferðaáætlun farþega og breytingar á bókunum ef þær eru gerðar. Einnig vilja bandarísk yfirvöld vita hvort farþegi hafi keypt miða báðar leiðir eða aðeins aðra leið. Meðal þess sem vekur athygli er að Bandaríkjamenn vilja vita hvort farþegi hafi pantað mat að múslima- eða gyðingasið og hvort farþegar eigi við fötlun að stríða sem geri það að verkum að þeir þurfi sérstaka aðstoð í flugi.

Þau félög sem ekki verða við þessu eiga á hættu að fá á sig háar sektir auk þess sem vélum þeirra verður bannað að lenda í Bandaríkjunum. Þetta segja bandarísk yfirvöld allt gert til að berjast gegn hryðjuverkum.

Framkvæmdastjórn Evrópusambandsins, ríkisstjórnir þess og bandarísk yfirvöld undirrituðu samkomulagið þrátt fyrir mótmæli frá Evrópuþinginu sem leitaði með málið til Evrópudómstólsins.

Í niðurstöðu dómstólsins frá í morgun segir að samkomulagið hafi skort lagastoð og því hafi dómstóllinn í raun ógilt þá ákvörðun framkvæmdastjórnarinnar að undirrita það. Dómstóllinn hefur veitt ríkjum Evrópusambandsins frest til 30. september til að finna lagagrunn fyrir samkomulaginu.

Icelandair flýgur til Bandaríkjanna og hefur, líkt og önnur flugfélög sem þangað fljúga, veitt þær upplýsingar um farþega sem bandarísk yfirvöld gera kröfu um að fá. Guðjón Arngrímsson, upplýsingafulltrúi félagsins, segir engan breytingu verða þar á eins og staðan sé í dag. Persónuvernd tók afstöðu til málsins á sínum tíma og gerði athugsemdir en taldi gagnavernd viðunandi samkvæmt ákvörðun framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins.