Boris Tadic reynir að flýta uppgjöri

Forseti Serbíu hefur sagt af sér svo hægt verði að efna til forsetakosninga í maí, samhliða þingkosningum. Flokki hans er kennt um efnahagsvanda og þjóðernissinnar óttast að Tadic muni fórna Kosovo fyrir Evrópusambandsaðild.

Boris Tadic, forseti Serbíu, sagði af sér í gær svo hægt verði að hraða forsetakosningum, þar sem hann mun etja kappi við Tomislav Nikolic.

Tadic er Evrópusinni en Nikolic þjóðernissinni. Þeir hafa tvisvar áður tekist á í forsetakosningum, og í bæði skiptin hefur Tadic naumlega borið sigur úr býtum. Væntanlega munu fleiri bjóða sig fram, þótt almennt sé ekki búist við að aðrir en Tadic og Nikolic eigi raunverulega möguleika á sigri.

Búist er við því að forseti serbneska þjóðþingsins muni nú boða til forsetakosninga þann 6. maí næstkomandi, sama dag og kosið verður bæði til þings og sveitarstjórna. Hljóti enginn frambjóðenda helming atkvæða þá verður efnt til seinni umferðar kosninganna, þar sem kosið verður á milli þeirra tveggja sem flest atkvæði hljóta í fyrri umferðinni.

Tadic hefur unnið hörðum höndum að því að þoka Serbíu í áttina að Evrópusambandinu, en segir að nú þurfi kjósendur að taka afstöðu.

„Ég býð upp á leið evrópsks samruna og vörn fyrir einingu landsins,“ sagði Tadic þegar hann tilkynnti um uppsögn sína. „Ég býð mig fram með bjartsýni að leiðarljósi vegna þeirrar jákvæðu þróunar sem verið hefur í landinu okkar.“

Kjörtímabil Tadic átti ekki að renna út fyrr en snemma á næsta ári, en hann hefur greinilega ákveðið að veðja á að forsetakosningar nú, á sama tíma og þingkosningar, geti hjálpað stjórnmálaflokki hans, Lýðræðisflokknum, sem hefur dalað í skoðanakönnunum undanfarið.

Serbneski framfaraflokkurinn, sem er þjóðernissinnaflokkur mótframbjóðandans Nikolic, hefur á hinn bóginn unnið á í skoðanakönnunum.

Nikolic segist bjartsýnn á að vinna sigur í forsetakosningunum í maí.

Lýðræðisflokki Tadic er kennt um alvarlegan efnahagsvanda og erfitt ástand margra hópa í samfélaginu af þeim sökum. Þjóðernissinnar segjast einnig sannfærðir um að Tadic og Lýðræðisflokkurinn ætli að fórna Kosovo fyrir hugsanlega aðild að Evrópusambandinu síðar meir.

Kosovohérað lýsti yfir sjálfstæði árið 2008 eftir langvarandi átök Serba og Kosovo-Albana, sem nú eru í miklum meirihluta íbúa Kosovo þótt Serbar hafi áður verið meirihluti íbúa þar.

Tadic tók hins vegar fram, þegar hann tilkynnti um afsögn sína: „Ég mun aldrei viðurkenna Kosovo.“

gudsteinn@frettabladid.is