Meirihluti Kleists stendur afar tæpt Guðsteinn Bjarnason skrifar 12. mars 2013 06:00 Leiðtogi grænlenskra vinstri manna vann mikinn kosningasigur fyrir fjórum árum og felldi stjórn Siumut-flokksins. Nordicphotos/AFP Síðustu skoðanakannanir á Grænlandi benda til þess að stjórn Kuupiks Kleist standi tæpt. Fyrir fjórum árum vann þessi leiðtogi grænlenskra vinstrimanna sögulegan sigur á Siumut-flokknum, sem hafði farið með landstjórnina allar götur síðan Grænlendingar fengu heimastjórn árið 1979. Þingkosningarnar í dag snúast að stærstum hluta um stórfelld áform um vinnslu dýrmætra málma úr grænlensku bergi, sem búast má við að verði æ aðgengilegra haldi bráðnun Grænlandsjökuls áfram. Stjórnarandstöðuflokkurinn Siumut hefur sakað Kleist um að fara of geyst í þessum áformum en allir flokkar eru engu að síður hlynntir því að auðlindir Grænlands séu notaðar til að auka tekjur bæði ríkisins og almennings. Auknar ríkistekjur verða notaðar til að lækka framlög úr ríkissjóði Danmerkur, sem nú nema um tveimur þriðju af útgjöldum grænlensku landstjórnarinnar. Fyrir fjórum árum samþykktu Danir að Grænlendingar gætu fengið fullt sjálfstæði þegar fjárhagur þeirra væri orðinn það sterkur að þeir þyrftu ekki lengur framlög frá danska ríkinu. Eitt af því sem Grænlendingar hafa áhyggjur af er að verði farið út í stórfellda vinnslu málma úr grænlensku bergi megi búast við fjölda erlendra námuverkamanna til Grænlands á næstu árum, líklegast frá Kína. Meðal annars er þar rætt um vinnslu dýrmætra málma sem mikilvægir eru í nútímatæki á borð við snjallsíma, en bergið inniheldur úran. Þess vegna yrði ekki hægt að hefja vinnslu þessara málma nema bann við vinnslu geislavirkra málma yrði numið úr gildi. Til þess þarf samþykki danska þingsins en í þessu máli vil Kleist landstjóri fara sér hægt og ekki hefja vinnslu fyrr en tryggt þykir að umhverfinu stafi engin hætta af. Tilraunaboranir eftir olíu út af Grænlandsströndum hafa til þessa ekki skilað árangri þannig að stjórnin hefur til næstu framtíðar lagt höfuðáherslu á málmvinnslu í landi. Mest lesið Þúsund íslensk ungmenni taka yfir Krít Innlent Nokkrir hlutfallslega á pari við Heiðu Innlent Fluttur til Noregs með brunasár á um helmingi líkamans Innlent Guðjón Reykdal Óskarsson er látinn Innlent Snekkjueigandinn stefnir íslenska ríkinu Innlent Hafa þurft að draga verulega úr olíuframleiðslu vegna árása Erlent Lögreglumenn vilja stöðva skaðabótasjóð Trumps Erlent Enginn heima þegar kettirnir kveiktu í eldhúsinu Innlent Ríflega helmingur orðið fyrir kynferðislegri áreitni í vinnunni Innlent Raúl Castro ákærður fyrir morð í Bandaríkjunum Erlent Fleiri fréttir Raúl Castro ákærður fyrir morð í Bandaríkjunum Trump segist munu ræða við forseta Taívan Hafa þurft að draga verulega úr olíuframleiðslu vegna árása Sat inni í 37 daga fyrir að grínast með morðið á Kirk Lögreglumenn vilja stöðva skaðabótasjóð Trumps Jarðskjálfti skók Kaupmannahöfn Segir samstarf Kína og Rússlands stuðla að stöðugleika í heiminum Hugðust frelsa Ahmadinejad og koma honum til valda „Bretland var gert fyrir loftslag sem heyrir sögunni til“ Trump tókst að fella Massie Játaði loksins að hafa myrt Emilie Meng fyrir áratug Streymdu árásinni í beinni á netinu Erindreki Trumps fékk skýr skilaboð frá Grænlendingum Bannar Skattinum að rannsaka Trump og fjölskyldu Pútín lentur í Peking Sonur stofnanda Mango handtekinn í tengslum við andlát föður síns Segja Breta myndu þurfa að uppfylla sömu kröfur og önnur umsóknarríki Venstre vill minnihlutastjórn í Danmörku Tveir látnir og fjórir alvarlega særðir eftir skotárás á Spáni Stjórnvöld í Tasmaníu biðjast afsökunar á líffæra- og líkamshlutaþjófnaði Stofna 200 milljarða sjóð fyrir bandamenn Trumps og biðja forsetann formlega afsökunar Ósáttir við kröfur Trumps: „Grænlendingar eru ekki til sölu“ Táningar skutu þrjá fyrir utan mosku í San Diego Sex kafarar látnir á Maldíveyjum Sótthreinsað hantaveiruskip væntanlegt til Íslands Lýsa yfir neyðarástandi vegna ebólufaraldursins Lammy segir ekkert fararsnið á Starmer Mesti fjöldi aftaka á heimsvísu í 44 ár Segir Taívani ekki vilja átök en þeir muni ekki gefa eftir „Annars verður ekkert eftir af þeim“ Sjá meira
Síðustu skoðanakannanir á Grænlandi benda til þess að stjórn Kuupiks Kleist standi tæpt. Fyrir fjórum árum vann þessi leiðtogi grænlenskra vinstrimanna sögulegan sigur á Siumut-flokknum, sem hafði farið með landstjórnina allar götur síðan Grænlendingar fengu heimastjórn árið 1979. Þingkosningarnar í dag snúast að stærstum hluta um stórfelld áform um vinnslu dýrmætra málma úr grænlensku bergi, sem búast má við að verði æ aðgengilegra haldi bráðnun Grænlandsjökuls áfram. Stjórnarandstöðuflokkurinn Siumut hefur sakað Kleist um að fara of geyst í þessum áformum en allir flokkar eru engu að síður hlynntir því að auðlindir Grænlands séu notaðar til að auka tekjur bæði ríkisins og almennings. Auknar ríkistekjur verða notaðar til að lækka framlög úr ríkissjóði Danmerkur, sem nú nema um tveimur þriðju af útgjöldum grænlensku landstjórnarinnar. Fyrir fjórum árum samþykktu Danir að Grænlendingar gætu fengið fullt sjálfstæði þegar fjárhagur þeirra væri orðinn það sterkur að þeir þyrftu ekki lengur framlög frá danska ríkinu. Eitt af því sem Grænlendingar hafa áhyggjur af er að verði farið út í stórfellda vinnslu málma úr grænlensku bergi megi búast við fjölda erlendra námuverkamanna til Grænlands á næstu árum, líklegast frá Kína. Meðal annars er þar rætt um vinnslu dýrmætra málma sem mikilvægir eru í nútímatæki á borð við snjallsíma, en bergið inniheldur úran. Þess vegna yrði ekki hægt að hefja vinnslu þessara málma nema bann við vinnslu geislavirkra málma yrði numið úr gildi. Til þess þarf samþykki danska þingsins en í þessu máli vil Kleist landstjóri fara sér hægt og ekki hefja vinnslu fyrr en tryggt þykir að umhverfinu stafi engin hætta af. Tilraunaboranir eftir olíu út af Grænlandsströndum hafa til þessa ekki skilað árangri þannig að stjórnin hefur til næstu framtíðar lagt höfuðáherslu á málmvinnslu í landi.
Mest lesið Þúsund íslensk ungmenni taka yfir Krít Innlent Nokkrir hlutfallslega á pari við Heiðu Innlent Fluttur til Noregs með brunasár á um helmingi líkamans Innlent Guðjón Reykdal Óskarsson er látinn Innlent Snekkjueigandinn stefnir íslenska ríkinu Innlent Hafa þurft að draga verulega úr olíuframleiðslu vegna árása Erlent Lögreglumenn vilja stöðva skaðabótasjóð Trumps Erlent Enginn heima þegar kettirnir kveiktu í eldhúsinu Innlent Ríflega helmingur orðið fyrir kynferðislegri áreitni í vinnunni Innlent Raúl Castro ákærður fyrir morð í Bandaríkjunum Erlent Fleiri fréttir Raúl Castro ákærður fyrir morð í Bandaríkjunum Trump segist munu ræða við forseta Taívan Hafa þurft að draga verulega úr olíuframleiðslu vegna árása Sat inni í 37 daga fyrir að grínast með morðið á Kirk Lögreglumenn vilja stöðva skaðabótasjóð Trumps Jarðskjálfti skók Kaupmannahöfn Segir samstarf Kína og Rússlands stuðla að stöðugleika í heiminum Hugðust frelsa Ahmadinejad og koma honum til valda „Bretland var gert fyrir loftslag sem heyrir sögunni til“ Trump tókst að fella Massie Játaði loksins að hafa myrt Emilie Meng fyrir áratug Streymdu árásinni í beinni á netinu Erindreki Trumps fékk skýr skilaboð frá Grænlendingum Bannar Skattinum að rannsaka Trump og fjölskyldu Pútín lentur í Peking Sonur stofnanda Mango handtekinn í tengslum við andlát föður síns Segja Breta myndu þurfa að uppfylla sömu kröfur og önnur umsóknarríki Venstre vill minnihlutastjórn í Danmörku Tveir látnir og fjórir alvarlega særðir eftir skotárás á Spáni Stjórnvöld í Tasmaníu biðjast afsökunar á líffæra- og líkamshlutaþjófnaði Stofna 200 milljarða sjóð fyrir bandamenn Trumps og biðja forsetann formlega afsökunar Ósáttir við kröfur Trumps: „Grænlendingar eru ekki til sölu“ Táningar skutu þrjá fyrir utan mosku í San Diego Sex kafarar látnir á Maldíveyjum Sótthreinsað hantaveiruskip væntanlegt til Íslands Lýsa yfir neyðarástandi vegna ebólufaraldursins Lammy segir ekkert fararsnið á Starmer Mesti fjöldi aftaka á heimsvísu í 44 ár Segir Taívani ekki vilja átök en þeir muni ekki gefa eftir „Annars verður ekkert eftir af þeim“ Sjá meira