Langvarandi þurrkar lögðu menningu Mayana að velli 12. nóvember 2012 07:41 Vísindamenn hafa komist að því að það var veðurfarið sem lagði hina voldugu menningu Mayanna í Suður Ameríku að velli. Þetta eru niðurstöður rannsókna í Belize á dropasteinum þar í landi. Þær rannsóknir leiða í ljós að rétt áður en menning Mayanna heyrði sögunni til glímdi samfélag þeirra við gífurlega þurrka sem stóðu yfir í ein 80 ár með tilheyrandi uppskerubresti og hörmungum fyrir íbúanna. Dropasteinar myndast einkum með regnvatni sem drýpur niður í þá hella þar sem steinana er að finna. Með því að mæla vöxt steinana milli tímabila er hægt að ráða í hvernig veðurfar var á viðkomandi svæði í fortíðinni. Rannsóknir þessar sýna að árin um og eftir 300 voru rök og úrkomurík og að á þeim tíma var Mayamenningin í mikilli sókn og náði hápunkti sínum. Þetta snérist í andhverfu sína eftir árið þúsund og þá kom hið gífurlega þurrkatímabil sem á endanum lagði Mayana að velli sem menningarsamfélag. Þegar vestrænir menn komu til Suður Ameríku (á fimmtándu öld) var mayamenningin alveg horfin og ekkert eftir til minja um hana annað en nokkur fjöldi af stórum og yfirgefnum borgum og mannvirkjum. Mest lesið Kári Stefánsson fordæmir vinnubrögð Moggans Innlent Lögregla fékk send myndbönd af árásinni frá vegfarendum Innlent Óvæntur stórsigur í Texas hringir bjöllum hjá Repúblikönum Erlent Tveir handteknir í tengslum við andlát í Vestmannaeyjum Innlent Vilja kengbeygja kvenfélagið og krefjast Ketiláss alls Innlent Varpa loksins ljósi á umdeilt samkomulag Epsteins frá 2008 Erlent Fara fram á síbrotagæslu yfir stjúpprinsinum sem var aftur handtekinn í gær Erlent Fjölskyldunni vísað til Rússlands en örlög föðurins óljós Innlent Eygló landpóstur greiðir 45 þúsund krónum meira: „Er ekki venjulegt fólk á landsbyggðinni?“ Innlent Hljóp upp í fjall eftir árekstur og neitaði að koma niður Erlent Fleiri fréttir Segir vonbrigðin með prinsessuna rista djúpt Varpa loksins ljósi á umdeilt samkomulag Epsteins frá 2008 Musk segir spænsk stjórnvöld hyggja á „þjóðarmorð“ Herða lög um brottvísanir: „Yfir á rauðu í von um að ljósið verði grænt“ Birtu nektarmyndir af ungum konum fyrir mistök Fara fram á síbrotagæslu yfir stjúpprinsinum sem var aftur handtekinn í gær Efast um að öll Epstein-skjölin séu ekta „Njósnasjeik“ keypti Trump-félag og fékk flögur Yfirmaður flóttamannastofnunar segir af sér vegna Epstein-tengsla Óvæntur stórsigur í Texas hringir bjöllum hjá Repúblikönum Leystu upp alla stjórnmálaflokka landsins Trump lokar Kennedy-miðstöðinni í tvö ár „vegna endurbóta“ Hinn fimm ára Liam laus úr haldi og kominn heim Hljóp upp í fjall eftir árekstur og neitaði að koma niður „Getur Mette-Marit orðið drottning eftir þetta?“ Dróni hæfði farþegarútu fulla af námuverkamönnum Lést á sjúkrahúsi mánuði eftir harmleikinn Opna landamærin og fjöldi fluttur frá Gasa Æðstiklerkur segir hvers konar árás geta hrint af stað stríði Dómari krefst þess að Liam og föður hans verði sleppt úr haldi Barn í lífshættu eftir skotárás á skrúðgöngu Mette-Marit biðst afsökunar á tengslum sínum við Epstein „Erum rétt byrjuð að sjá ofan í þennan forarpytt“ Fjöldi ásakana um brot gegn barnungum stúlkum Nýbirt skjöl varpa ljósi á dánarstund Epstein Ákæru fyrir manndráp vísað frá Trump útnefnir Warsh sem næsta seðlabankastjóra Tíu ákærðir fyrir að drepa friðaða úlfa Trump vill hafa Pútín og Xi út af fyrir sig Hýdd 140 sinnum fyrir áfengisneyslu og kynlíf utan hjónabands Sjá meira
Vísindamenn hafa komist að því að það var veðurfarið sem lagði hina voldugu menningu Mayanna í Suður Ameríku að velli. Þetta eru niðurstöður rannsókna í Belize á dropasteinum þar í landi. Þær rannsóknir leiða í ljós að rétt áður en menning Mayanna heyrði sögunni til glímdi samfélag þeirra við gífurlega þurrka sem stóðu yfir í ein 80 ár með tilheyrandi uppskerubresti og hörmungum fyrir íbúanna. Dropasteinar myndast einkum með regnvatni sem drýpur niður í þá hella þar sem steinana er að finna. Með því að mæla vöxt steinana milli tímabila er hægt að ráða í hvernig veðurfar var á viðkomandi svæði í fortíðinni. Rannsóknir þessar sýna að árin um og eftir 300 voru rök og úrkomurík og að á þeim tíma var Mayamenningin í mikilli sókn og náði hápunkti sínum. Þetta snérist í andhverfu sína eftir árið þúsund og þá kom hið gífurlega þurrkatímabil sem á endanum lagði Mayana að velli sem menningarsamfélag. Þegar vestrænir menn komu til Suður Ameríku (á fimmtándu öld) var mayamenningin alveg horfin og ekkert eftir til minja um hana annað en nokkur fjöldi af stórum og yfirgefnum borgum og mannvirkjum.
Mest lesið Kári Stefánsson fordæmir vinnubrögð Moggans Innlent Lögregla fékk send myndbönd af árásinni frá vegfarendum Innlent Óvæntur stórsigur í Texas hringir bjöllum hjá Repúblikönum Erlent Tveir handteknir í tengslum við andlát í Vestmannaeyjum Innlent Vilja kengbeygja kvenfélagið og krefjast Ketiláss alls Innlent Varpa loksins ljósi á umdeilt samkomulag Epsteins frá 2008 Erlent Fara fram á síbrotagæslu yfir stjúpprinsinum sem var aftur handtekinn í gær Erlent Fjölskyldunni vísað til Rússlands en örlög föðurins óljós Innlent Eygló landpóstur greiðir 45 þúsund krónum meira: „Er ekki venjulegt fólk á landsbyggðinni?“ Innlent Hljóp upp í fjall eftir árekstur og neitaði að koma niður Erlent Fleiri fréttir Segir vonbrigðin með prinsessuna rista djúpt Varpa loksins ljósi á umdeilt samkomulag Epsteins frá 2008 Musk segir spænsk stjórnvöld hyggja á „þjóðarmorð“ Herða lög um brottvísanir: „Yfir á rauðu í von um að ljósið verði grænt“ Birtu nektarmyndir af ungum konum fyrir mistök Fara fram á síbrotagæslu yfir stjúpprinsinum sem var aftur handtekinn í gær Efast um að öll Epstein-skjölin séu ekta „Njósnasjeik“ keypti Trump-félag og fékk flögur Yfirmaður flóttamannastofnunar segir af sér vegna Epstein-tengsla Óvæntur stórsigur í Texas hringir bjöllum hjá Repúblikönum Leystu upp alla stjórnmálaflokka landsins Trump lokar Kennedy-miðstöðinni í tvö ár „vegna endurbóta“ Hinn fimm ára Liam laus úr haldi og kominn heim Hljóp upp í fjall eftir árekstur og neitaði að koma niður „Getur Mette-Marit orðið drottning eftir þetta?“ Dróni hæfði farþegarútu fulla af námuverkamönnum Lést á sjúkrahúsi mánuði eftir harmleikinn Opna landamærin og fjöldi fluttur frá Gasa Æðstiklerkur segir hvers konar árás geta hrint af stað stríði Dómari krefst þess að Liam og föður hans verði sleppt úr haldi Barn í lífshættu eftir skotárás á skrúðgöngu Mette-Marit biðst afsökunar á tengslum sínum við Epstein „Erum rétt byrjuð að sjá ofan í þennan forarpytt“ Fjöldi ásakana um brot gegn barnungum stúlkum Nýbirt skjöl varpa ljósi á dánarstund Epstein Ákæru fyrir manndráp vísað frá Trump útnefnir Warsh sem næsta seðlabankastjóra Tíu ákærðir fyrir að drepa friðaða úlfa Trump vill hafa Pútín og Xi út af fyrir sig Hýdd 140 sinnum fyrir áfengisneyslu og kynlíf utan hjónabands Sjá meira
Eygló landpóstur greiðir 45 þúsund krónum meira: „Er ekki venjulegt fólk á landsbyggðinni?“ Innlent
Eygló landpóstur greiðir 45 þúsund krónum meira: „Er ekki venjulegt fólk á landsbyggðinni?“ Innlent