Hæstiréttur bannar Alabama að taka menn af lífi með köfnunarefni Hólmfríður Gísladóttir skrifar 12. júní 2026 08:05 Ríki Bandaríkjanna leita nú annarra leiða til að taka menn af lífi eftir að erfitt varð að komast yfir lyf til að framkvæma banvæna innspýtingu. Getty Hæstiréttur Bandaríkjanna hefur hafnað umleitan Alabama um að fá að taka fanga af lífi með köfnunarefni. Yfirvöldum í ríkinu hafði áður verið hafnað á tveimur lægri dómstigum, með þeim rökum að um væri að ræða brot gegn ákveðum stjórnarskrárinnar gegn grimmilegum og óvenjulegum refsingum. Eins og venjan er þegar um er að ræða neyðarúrskurð, þá var niðurstaða hæstaréttar ekki rökstudd en þó kom fram að dómararnir Clarence Thomas, Samuel Alito og Nei Gorsuch hefðu verið mótfallnir niðurstöðunni. Alríkisdómstóll bannaði aftökur með köfnunarefni fyrr í þessari viku, eftir réttarhöld þar sem sérfræðingar og vitni komu fyrir dóminn. Sjö hafa verið teknir af lífi í Alabama með notkun köfnunarefnis frá því í janúar 2024 en aðferðin hefur verið harðlega gagnrýnd, þar sem hún veldur köfnunartilfinningu og meðfylgjandi líkamlegri og andlegri þjáningu. Alabama óskaði eftir neyðarúrskurði hæstaréttar í gær, aðeins nokkrum klukkustundum áður en taka átti fangann Jeffrey Lee af lífi. Lee, sem er 49 ára, var fundinn sekur um að myrða tvo einstaklinga þegar hann framdi rán árið 1998. Kviðdómur dæmdi hann í lífstíðarfangelsi en dómarinn ógilti þá niðurstöðu og dæmdi Lee til dauða. Lögum hefur síðar verið breytt þannig að dómarar geta ekki lengur tekið fram fyrir hendur kviðdóma með þessum hætti. Ekki er útilokað að Lee verði tekinn af lífi með annarri aðferð en yfirvöld í Alabama segja niðurstöðu dómstóla varðandi aftökur með köfnunarefni vera svik við fjölskyldur fórnarlamba Lee, sem höfðu í hyggju að fylgjast með því þegar réttlætinu yrði fullnægt. Ríki Bandaríkjanna hafa á undanförnum árum leitað ýmissa leiða til að framkvæmda dauðarefsingar, eftir að lyfjafyrirtæki og erlend ríki fóru að neita að selja þeim lyf til að framkvæmda banvænar innspýtingar. Bandaríkin Dauðarefsingar Hæstiréttur Bandaríkjanna Mest lesið Notaði dulnefni og sveik út vörur fyrir tugi milljóna Innlent Stefnir í fámennari Þjóðhátíð: „Við tökum þetta á langhlaupinu“ Innlent Erfiðara og erfiðara að lifa mannsæmandi lífi á Íslandi Innlent „Þetta voru algjörlega mannleg mistök“ Innlent Gefa upp dánarorsökina vegna „ónákvæmra og rangra frétta“ af andlátinu Erlent Mál Péturs slökkviliðsstjóra komið á borð lögreglu Innlent Ógnvænleg hegðun daglegt brauð: „Það er orðin raunin í þessum bransa“ Innlent „Pólitísk ákvörðun“ hvort hraðinn verði 90 eða 110 Innlent Fór af hjólinu skömmu áður en það brann til kaldra kola á þjóðveginum Innlent „Ég væri hikandi að hafa börnin mín hjá mér“ Innlent Fleiri fréttir Gróðureldar loga stjórnlaust og fólki ráðlagt að halda sig innandyra Fimmtíu og sjö með stöðu sakbornings vegna vanrækslu brúar R. Kelly biðlar til Trump um að milda fangelsisdóminn Testósterónmagn kannað hjá öllum hermönnum 30 ára og eldri Gefa upp dánarorsökina vegna „ónákvæmra og rangra frétta“ af andlátinu Bandaríkjamenn skjóta á skip sem hugðist leggja við bryggju á Kharg-eyju Tvö þúsund smitaðir og rúmlega sjö hundruð látnir Sex létust í árásum Rússa í nótt Fyrrum forsætisráðherra Noregs vill þjóðaratkvæði um aðildarviðræður Segja gervigreindina hafa valið þá sem sagt var upp og saka Meta um mismunun Carroll fær loksins miskabæturnar frá Trump Þurfa að hafa lokið herskyldu til að fá vernd innan ESB Gus sleginn á 6,3 milljarða króna Eldri unglingum bannað að fara á samfélagsmiðla á nóttunni Um 7.000 manns taldir smitaðir af svæsinni niðurgangspest Trump hótar árásum á orkuver og Íranir að stöðva alla olíuflutninga Sex létust í eldsvoða í Brussel Hættur við innheimtu tolls á Hormússundi Morðið á Ann Widdecombe var „markviss árás“ Vinna ekki með Bandaríkjamönnum af þjóðaröryggisástæðum Telja sjötugan Þjóðverja hafa byrlað og nauðgað fjölda kvenna Forsætisráðherra Úkraínu lætur af embætti Danska leyniþjónustan ræður mörghundruð nethermenn Mette-Marit útskrifuð af sjúkrahúsi Dómari ógildir sátt Trump og skattayfirvalda Hélt um fætur eiginmannsins meðan hann sogaðist úr glugga í háloftunum Þingið samþykkir stjórnarskrárviðauka til að koma forsetanum frá Boðað til þingkosninga í Ísrael þann 27. október Trump boðar gjaldtöku á Hormússundi Blása lífi í glæður Falklandseyjadeilunnar fyrir stórleikinn Sjá meira
Eins og venjan er þegar um er að ræða neyðarúrskurð, þá var niðurstaða hæstaréttar ekki rökstudd en þó kom fram að dómararnir Clarence Thomas, Samuel Alito og Nei Gorsuch hefðu verið mótfallnir niðurstöðunni. Alríkisdómstóll bannaði aftökur með köfnunarefni fyrr í þessari viku, eftir réttarhöld þar sem sérfræðingar og vitni komu fyrir dóminn. Sjö hafa verið teknir af lífi í Alabama með notkun köfnunarefnis frá því í janúar 2024 en aðferðin hefur verið harðlega gagnrýnd, þar sem hún veldur köfnunartilfinningu og meðfylgjandi líkamlegri og andlegri þjáningu. Alabama óskaði eftir neyðarúrskurði hæstaréttar í gær, aðeins nokkrum klukkustundum áður en taka átti fangann Jeffrey Lee af lífi. Lee, sem er 49 ára, var fundinn sekur um að myrða tvo einstaklinga þegar hann framdi rán árið 1998. Kviðdómur dæmdi hann í lífstíðarfangelsi en dómarinn ógilti þá niðurstöðu og dæmdi Lee til dauða. Lögum hefur síðar verið breytt þannig að dómarar geta ekki lengur tekið fram fyrir hendur kviðdóma með þessum hætti. Ekki er útilokað að Lee verði tekinn af lífi með annarri aðferð en yfirvöld í Alabama segja niðurstöðu dómstóla varðandi aftökur með köfnunarefni vera svik við fjölskyldur fórnarlamba Lee, sem höfðu í hyggju að fylgjast með því þegar réttlætinu yrði fullnægt. Ríki Bandaríkjanna hafa á undanförnum árum leitað ýmissa leiða til að framkvæmda dauðarefsingar, eftir að lyfjafyrirtæki og erlend ríki fóru að neita að selja þeim lyf til að framkvæmda banvænar innspýtingar.
Bandaríkin Dauðarefsingar Hæstiréttur Bandaríkjanna Mest lesið Notaði dulnefni og sveik út vörur fyrir tugi milljóna Innlent Stefnir í fámennari Þjóðhátíð: „Við tökum þetta á langhlaupinu“ Innlent Erfiðara og erfiðara að lifa mannsæmandi lífi á Íslandi Innlent „Þetta voru algjörlega mannleg mistök“ Innlent Gefa upp dánarorsökina vegna „ónákvæmra og rangra frétta“ af andlátinu Erlent Mál Péturs slökkviliðsstjóra komið á borð lögreglu Innlent Ógnvænleg hegðun daglegt brauð: „Það er orðin raunin í þessum bransa“ Innlent „Pólitísk ákvörðun“ hvort hraðinn verði 90 eða 110 Innlent Fór af hjólinu skömmu áður en það brann til kaldra kola á þjóðveginum Innlent „Ég væri hikandi að hafa börnin mín hjá mér“ Innlent Fleiri fréttir Gróðureldar loga stjórnlaust og fólki ráðlagt að halda sig innandyra Fimmtíu og sjö með stöðu sakbornings vegna vanrækslu brúar R. Kelly biðlar til Trump um að milda fangelsisdóminn Testósterónmagn kannað hjá öllum hermönnum 30 ára og eldri Gefa upp dánarorsökina vegna „ónákvæmra og rangra frétta“ af andlátinu Bandaríkjamenn skjóta á skip sem hugðist leggja við bryggju á Kharg-eyju Tvö þúsund smitaðir og rúmlega sjö hundruð látnir Sex létust í árásum Rússa í nótt Fyrrum forsætisráðherra Noregs vill þjóðaratkvæði um aðildarviðræður Segja gervigreindina hafa valið þá sem sagt var upp og saka Meta um mismunun Carroll fær loksins miskabæturnar frá Trump Þurfa að hafa lokið herskyldu til að fá vernd innan ESB Gus sleginn á 6,3 milljarða króna Eldri unglingum bannað að fara á samfélagsmiðla á nóttunni Um 7.000 manns taldir smitaðir af svæsinni niðurgangspest Trump hótar árásum á orkuver og Íranir að stöðva alla olíuflutninga Sex létust í eldsvoða í Brussel Hættur við innheimtu tolls á Hormússundi Morðið á Ann Widdecombe var „markviss árás“ Vinna ekki með Bandaríkjamönnum af þjóðaröryggisástæðum Telja sjötugan Þjóðverja hafa byrlað og nauðgað fjölda kvenna Forsætisráðherra Úkraínu lætur af embætti Danska leyniþjónustan ræður mörghundruð nethermenn Mette-Marit útskrifuð af sjúkrahúsi Dómari ógildir sátt Trump og skattayfirvalda Hélt um fætur eiginmannsins meðan hann sogaðist úr glugga í háloftunum Þingið samþykkir stjórnarskrárviðauka til að koma forsetanum frá Boðað til þingkosninga í Ísrael þann 27. október Trump boðar gjaldtöku á Hormússundi Blása lífi í glæður Falklandseyjadeilunnar fyrir stórleikinn Sjá meira