Of seint að Jónas fái að hvíla í friði Jakob Bjarnar skrifar 4. júní 2026 14:07 Haraldur Sigurðsson og Kári Stefánsson. Of mikið væri að segja þá bítast um bein Jónasar en það lætur nærri. vísir/samsett Kári Stefánsson, læknir og fyrrverandi forstjóri Íslenskrar erfðagreiningar, segir of seint að Jónas Hallgrímsson þjóðskáld fái að hvíla í friði. Deilurnar um fyrirhugaðan uppgröft á jarðneskum leifum Jónasar Hallgrímssonar, sem hvílir eftir því sem best er vitað, í þjóðargrafreitnum á Þingvöllum, halda áfram. Kári er í hópnum sem hefur beitt sér fyrir því að leyfi fáist til að grafa upp beinin, en lengi hefur sú saga verið á kreiki að það sé hreint ekki Jónas sem hvíli í þjóðargrafreitnum heldur danskur bakari. „Haraldur, það er of seint að berjast fyrir því að Jónas fái að hvíla í friði. Stjórnvöld létu grafa eftir honum í dönskum kirkjugarði árið 1946 og flytja beinagrind sem fannst við uppgröftinn til Íslands. Síðan var beinagrindin ferjuð norður í land og svo aftur suður og að lokum var hún grafin á Þingvöllum,“ segir Kári. Nýja beinamálið „stönt“ kvikmyndagerðarfólks Haraldur, sem ávarpaður er af svo miklum myndugleik, er enginn annar en Haraldur Sigurðsson jarðvísindamaður og eldgosasérfræðingur sem blandaði sér í þessar deilur með nýlegri Facebook-færslu. Þar hvatti hann til þess að Jónas fengi að hvíla í friði: „Danskur bakari, slátrari eða Jónas H.? Ég hef mikið hikað við að taka þátt í umræðunni um hugsanlega röskun grafar Jónasar Hallgrímssonar á Þingvöllum, einfaldlega vegna þess að með umfjöllun um þetta mál erum við öll að uppfylla heita ósk kvikmyndaframleiðandans. Það er greinilegt að nýja beinamálið er einfaldlega bragð eða „stunt“ til að vekja athygli og sennilega til að afla fjár til verkefnis. Að sjálfsögðu geta beinin veitt upplýsingar um erfðamengi, gen eða DNA, en hvað um það? Slík gögn geta á engan hátt sannað hvort hér séu bein Jónasar. Leyfið honum að hvíla í friði.“ Jónas er ljóðin en ekki bein í jörðu Kári telur þessa skoðun ekki gilda. „Það væri sjálfsagt að láta þar við sitja ef við vissum fyrir víst annað tveggja, að beinagrind í gröfinni væri Jónasar eða að gröfin væri tóm. Nú vitum við hvorugt þessara fyrir víst og sá möguleiki er fyrir hendi að það séu bein úr Dana í gröfinni.“ Kári segir að í því tilfelli væri það sem hvílir á Þingvöllum þýfi og íslensk stjórnvöld hafi gerst sek um að vanhelga gröf Dana nokkurs og gerst sek um grafarrán. „Það minnsta sem við getum gert til að bæta fyrir það er að ganga úr skugga um hvort svo sé og senda beinagrindina aftur í þá mold þar sem hún á heima ef rétt reynist. Fyrir mér er Jónas ljóðin sem hann orti og áhrif hans á íslenska tungu, ekki bein í jörðu hver svo sem hún er.“ Ekki sér fyrir enda á þessari sérkennilegu deilu. Fornminjar Ljóðlist Þingvellir Íslensk erfðagreining Kirkjugarðar Jarðneskar leifar Jónasar Hallgrímssonar Mest lesið Ekkert heyrt frá fjölskyldunni frá því að hún flaug til Íslands í síðustu viku Innlent Uppgefinn einyrki við Hverfisgötu kveður Innlent Vill breyta lögum um .is Innlent Annar árekstur á sama vegkafla og einn fluttur með sjúkrabíl Innlent Niðurgangspestin hefur dregið tvo til dauða Erlent Drengir í haldi grunaðir um undirbúning hryðjuverkaárásar í lýðháskóla Erlent Enn eitt innbrotið í miðbænum Innlent Lýsa yfir neyðarástandi í Washington vegna gróðurelda Erlent Von der Leyen kallar eftir átaki um öruggari landamæri Erlent Lögreglan lýsti eftir manni en hann er fundinn Innlent Fleiri fréttir Vill breyta lögum um .is Enn eitt innbrotið í miðbænum Ekkert heyrt frá fjölskyldunni frá því að hún flaug til Íslands í síðustu viku Uppgefinn einyrki við Hverfisgötu kveður Lögreglan lýsti eftir manni en hann er fundinn Annar árekstur á sama vegkafla og einn fluttur með sjúkrabíl Harður árekstur á Norðvesturlandi tilkominn vegna framúraksturs Einn þeirra handteknu sautján ára Skoða stækkun á öryggismyndavélaneti Sparkað í lögreglumann og sjúkraflutningamaður sleginn Vopnin reyndust vera „nákvæmar eftirlíkingar“ Einn handtekinn vegna grófrar líkamsárásar Grunaður um að hafa ráðist á dyraverði Bolafjallsvegi verður lokað 12. ágúst Skotvopnin reyndust leikfangabyssur Meirihluti hlynntur samfélagsmiðlabanni unglinga Knapi datt af baki Miðaði byssu á annan mann Tveir lagðir við gangstéttina Enn brotist inn í miðbænum „Þetta voru þrjátíu til sextíu sekúndur og allt húsið var að brenna“ Fundu byssur í bílum og handtóku fimm Greinir á við kjósendur sína Maður á sjötugsaldri kýldi konu til blóðs í miðbænum Þrír handteknir eftir átök í heimahúsi Sexan millilendir aftur í Reykjavík Siggi stormur sár en dregur ekki í land Sveitarstjóri hefur miklar áhyggjur af ástandi Vestfjarðavegar Grunaður um sölu fíkniefna á Þjóðhátíð Efnahags- og Evrópumál, hvalveiðar og laxeldi á landi á Sprengisandi Sjá meira
Deilurnar um fyrirhugaðan uppgröft á jarðneskum leifum Jónasar Hallgrímssonar, sem hvílir eftir því sem best er vitað, í þjóðargrafreitnum á Þingvöllum, halda áfram. Kári er í hópnum sem hefur beitt sér fyrir því að leyfi fáist til að grafa upp beinin, en lengi hefur sú saga verið á kreiki að það sé hreint ekki Jónas sem hvíli í þjóðargrafreitnum heldur danskur bakari. „Haraldur, það er of seint að berjast fyrir því að Jónas fái að hvíla í friði. Stjórnvöld létu grafa eftir honum í dönskum kirkjugarði árið 1946 og flytja beinagrind sem fannst við uppgröftinn til Íslands. Síðan var beinagrindin ferjuð norður í land og svo aftur suður og að lokum var hún grafin á Þingvöllum,“ segir Kári. Nýja beinamálið „stönt“ kvikmyndagerðarfólks Haraldur, sem ávarpaður er af svo miklum myndugleik, er enginn annar en Haraldur Sigurðsson jarðvísindamaður og eldgosasérfræðingur sem blandaði sér í þessar deilur með nýlegri Facebook-færslu. Þar hvatti hann til þess að Jónas fengi að hvíla í friði: „Danskur bakari, slátrari eða Jónas H.? Ég hef mikið hikað við að taka þátt í umræðunni um hugsanlega röskun grafar Jónasar Hallgrímssonar á Þingvöllum, einfaldlega vegna þess að með umfjöllun um þetta mál erum við öll að uppfylla heita ósk kvikmyndaframleiðandans. Það er greinilegt að nýja beinamálið er einfaldlega bragð eða „stunt“ til að vekja athygli og sennilega til að afla fjár til verkefnis. Að sjálfsögðu geta beinin veitt upplýsingar um erfðamengi, gen eða DNA, en hvað um það? Slík gögn geta á engan hátt sannað hvort hér séu bein Jónasar. Leyfið honum að hvíla í friði.“ Jónas er ljóðin en ekki bein í jörðu Kári telur þessa skoðun ekki gilda. „Það væri sjálfsagt að láta þar við sitja ef við vissum fyrir víst annað tveggja, að beinagrind í gröfinni væri Jónasar eða að gröfin væri tóm. Nú vitum við hvorugt þessara fyrir víst og sá möguleiki er fyrir hendi að það séu bein úr Dana í gröfinni.“ Kári segir að í því tilfelli væri það sem hvílir á Þingvöllum þýfi og íslensk stjórnvöld hafi gerst sek um að vanhelga gröf Dana nokkurs og gerst sek um grafarrán. „Það minnsta sem við getum gert til að bæta fyrir það er að ganga úr skugga um hvort svo sé og senda beinagrindina aftur í þá mold þar sem hún á heima ef rétt reynist. Fyrir mér er Jónas ljóðin sem hann orti og áhrif hans á íslenska tungu, ekki bein í jörðu hver svo sem hún er.“ Ekki sér fyrir enda á þessari sérkennilegu deilu.
Fornminjar Ljóðlist Þingvellir Íslensk erfðagreining Kirkjugarðar Jarðneskar leifar Jónasar Hallgrímssonar Mest lesið Ekkert heyrt frá fjölskyldunni frá því að hún flaug til Íslands í síðustu viku Innlent Uppgefinn einyrki við Hverfisgötu kveður Innlent Vill breyta lögum um .is Innlent Annar árekstur á sama vegkafla og einn fluttur með sjúkrabíl Innlent Niðurgangspestin hefur dregið tvo til dauða Erlent Drengir í haldi grunaðir um undirbúning hryðjuverkaárásar í lýðháskóla Erlent Enn eitt innbrotið í miðbænum Innlent Lýsa yfir neyðarástandi í Washington vegna gróðurelda Erlent Von der Leyen kallar eftir átaki um öruggari landamæri Erlent Lögreglan lýsti eftir manni en hann er fundinn Innlent Fleiri fréttir Vill breyta lögum um .is Enn eitt innbrotið í miðbænum Ekkert heyrt frá fjölskyldunni frá því að hún flaug til Íslands í síðustu viku Uppgefinn einyrki við Hverfisgötu kveður Lögreglan lýsti eftir manni en hann er fundinn Annar árekstur á sama vegkafla og einn fluttur með sjúkrabíl Harður árekstur á Norðvesturlandi tilkominn vegna framúraksturs Einn þeirra handteknu sautján ára Skoða stækkun á öryggismyndavélaneti Sparkað í lögreglumann og sjúkraflutningamaður sleginn Vopnin reyndust vera „nákvæmar eftirlíkingar“ Einn handtekinn vegna grófrar líkamsárásar Grunaður um að hafa ráðist á dyraverði Bolafjallsvegi verður lokað 12. ágúst Skotvopnin reyndust leikfangabyssur Meirihluti hlynntur samfélagsmiðlabanni unglinga Knapi datt af baki Miðaði byssu á annan mann Tveir lagðir við gangstéttina Enn brotist inn í miðbænum „Þetta voru þrjátíu til sextíu sekúndur og allt húsið var að brenna“ Fundu byssur í bílum og handtóku fimm Greinir á við kjósendur sína Maður á sjötugsaldri kýldi konu til blóðs í miðbænum Þrír handteknir eftir átök í heimahúsi Sexan millilendir aftur í Reykjavík Siggi stormur sár en dregur ekki í land Sveitarstjóri hefur miklar áhyggjur af ástandi Vestfjarðavegar Grunaður um sölu fíkniefna á Þjóðhátíð Efnahags- og Evrópumál, hvalveiðar og laxeldi á landi á Sprengisandi Sjá meira