Maven komið á braut um Mars Gunnar Reynir Valþórsson skrifar 22. september 2014 13:15 Sævar Helgi Bragason og Maven. Maven, könnunarfar bandarísku geimferðastofnunarinnar NASA er komið á sporbaug um plánetuna Mars eftir tíu mánaða ferðalag. Könnunarfarið hefur verið á fleygiferð í átt að plánetunni síðustu mánuði og þegar það var komið í hæfilega fjarlægð var hægt á ferðinni þannig að þyngdarafl Mars næði tökum á því. Sævar Helgi Bragason, formaður Stjörnuskoðunarfélags Seltjarnarness, segir að tilgangur verkefnisins sé að kanna lofthjúp plánetunnar, en það hefur ekki verið gert áður. „Þannig er að við vitum að lofthjúpur Mars var einusinni miklu miklu þykkari en hann er í dag. Við sjáum það út frá ummerkjum um rennandi vatn á yfirborðinu en hann hefur gengið í gegnum einhverjar rosalegar loftslagsbreytingar, það er að segja hann hefur þynnst mikið en við vitum ekki ástæðuna. Það er hlutverk geimfarsins að lesa aðeins út úr því. Lesa sögu lofthjúpsins hvernig hann hefur breyst og hvaða ferli var þar að baki.“ Sævar segir líklegt að sólvindar hafi feykt lofthjúpnum á Mars í burtu. „Markmiðið er því meðal annars að skera úr um það hve stórt hlutverk sólvindar hafa leikið í þessu. Og hvaða áhrif það hefur haft á hugsanlegan lífvænleika reikistjörnunnar.“ Sævar segir ennfremur að næsta árið hið minnsta muni geimfarið afla gagna á sporbaug sínum. Síðan taki við úrvinnsla gagna og sú vinna mun að hans sögn taka mörg ár. Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Erlent „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Erlent Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Vanalega óttist fólk að eitthvað hræðilegt sé að gerast Innlent Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Óveðrið hefur áhrif á flugáætlun Icelandair Innlent Loka Holtavörðuheiði í hádeginu og um Suðurlandið strax í fyrramálið Veður Fleiri fréttir Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Kanna skothvelli við Hvíta húsið Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Sautján ára drengur lést í snjóflóði Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði „48 klukkustundir þar til allt fer til fjandans“ Mafíuforingi á flótta handtekinn í lúxusvillu á Amalfi-strönd Ekki þeir einu sem leita flugmannsins Ekki vopnahlé um páskana heldur regn sjálfsprengidróna Loksins sinni einhver í Westminster vinnunni sinni NASA deilir myndum af jörðinni: „Treystið okkur, þið lítið æðislega vel út“ Svarar engu um hver viðbrögð yrðu næðu íranskar hersveitir til flugmannsins Mímir hótaði að siga Vítisenglum á gagnrýninn borgara Önnur orrustuþota sögð hafa hrapað Óhapp um borð sem á sér engin fordæmi Einum úr áhöfninni bjargað Bondi vikið úr embætti dómsmálaráðherra Gerði grín að Macron og eiginkonu hans með frönskum hreim Íranir verði sendir aftur til steinaldar en viðræður standi yfir Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Sjálfsprengidrónum rignir yfir bæði Úkraínu og Rússland Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Ætla að fá þjóðernisflokki völdin í innflytjendamálum Segir NATO „pappírstígur“ og íhugar að hætta Dómari stöðvar framkvæmdir við veislusalinn Rýma svæði í Austur-Finnlandi vegna úkraínsks sprengjudróna Niðurgreiða þyndarstjórnunarlyf fyrir þá sem hafa fengið hjartaáfall eða heilablóðfall Sjá meira
Maven, könnunarfar bandarísku geimferðastofnunarinnar NASA er komið á sporbaug um plánetuna Mars eftir tíu mánaða ferðalag. Könnunarfarið hefur verið á fleygiferð í átt að plánetunni síðustu mánuði og þegar það var komið í hæfilega fjarlægð var hægt á ferðinni þannig að þyngdarafl Mars næði tökum á því. Sævar Helgi Bragason, formaður Stjörnuskoðunarfélags Seltjarnarness, segir að tilgangur verkefnisins sé að kanna lofthjúp plánetunnar, en það hefur ekki verið gert áður. „Þannig er að við vitum að lofthjúpur Mars var einusinni miklu miklu þykkari en hann er í dag. Við sjáum það út frá ummerkjum um rennandi vatn á yfirborðinu en hann hefur gengið í gegnum einhverjar rosalegar loftslagsbreytingar, það er að segja hann hefur þynnst mikið en við vitum ekki ástæðuna. Það er hlutverk geimfarsins að lesa aðeins út úr því. Lesa sögu lofthjúpsins hvernig hann hefur breyst og hvaða ferli var þar að baki.“ Sævar segir líklegt að sólvindar hafi feykt lofthjúpnum á Mars í burtu. „Markmiðið er því meðal annars að skera úr um það hve stórt hlutverk sólvindar hafa leikið í þessu. Og hvaða áhrif það hefur haft á hugsanlegan lífvænleika reikistjörnunnar.“ Sævar segir ennfremur að næsta árið hið minnsta muni geimfarið afla gagna á sporbaug sínum. Síðan taki við úrvinnsla gagna og sú vinna mun að hans sögn taka mörg ár.
Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Erlent „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Erlent Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Vanalega óttist fólk að eitthvað hræðilegt sé að gerast Innlent Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Óveðrið hefur áhrif á flugáætlun Icelandair Innlent Loka Holtavörðuheiði í hádeginu og um Suðurlandið strax í fyrramálið Veður Fleiri fréttir Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Kanna skothvelli við Hvíta húsið Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Sautján ára drengur lést í snjóflóði Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði „48 klukkustundir þar til allt fer til fjandans“ Mafíuforingi á flótta handtekinn í lúxusvillu á Amalfi-strönd Ekki þeir einu sem leita flugmannsins Ekki vopnahlé um páskana heldur regn sjálfsprengidróna Loksins sinni einhver í Westminster vinnunni sinni NASA deilir myndum af jörðinni: „Treystið okkur, þið lítið æðislega vel út“ Svarar engu um hver viðbrögð yrðu næðu íranskar hersveitir til flugmannsins Mímir hótaði að siga Vítisenglum á gagnrýninn borgara Önnur orrustuþota sögð hafa hrapað Óhapp um borð sem á sér engin fordæmi Einum úr áhöfninni bjargað Bondi vikið úr embætti dómsmálaráðherra Gerði grín að Macron og eiginkonu hans með frönskum hreim Íranir verði sendir aftur til steinaldar en viðræður standi yfir Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Sjálfsprengidrónum rignir yfir bæði Úkraínu og Rússland Áætlunarflug prófað á rafmagnsflugvélum Fyrsta mannaða tunglskotið frá 1972: Lögð af stað til tunglsins Ætla að fá þjóðernisflokki völdin í innflytjendamálum Segir NATO „pappírstígur“ og íhugar að hætta Dómari stöðvar framkvæmdir við veislusalinn Rýma svæði í Austur-Finnlandi vegna úkraínsks sprengjudróna Niðurgreiða þyndarstjórnunarlyf fyrir þá sem hafa fengið hjartaáfall eða heilablóðfall Sjá meira