Gæti þurft að endurskoða allt verkefnið

Formaður umhverfis- og samgöngunefndar alþingis segir að ef niðurstöður óháðrar skýrslu um arðsemi Vaðlaheiðarganga reynist réttar hafi verið farið fram á fölskum forsendum við framkvæmdirnar.

Verkfræðingurinn Pálmi Kristinsson vann skýrsluna. Í henni er lagt mat á hvort veggjöld geti staðið undir öllum kostnaði við gerð og rekstur ganganna, en innanríkisráðherra hefur gert stjórn Vaðlaheiðarganga ljóst að ekki yrði farið í framkvæmdina nema hafið væri yfir vafa að hún yrði sjálfbær.

Í skýrslunni eru gerðar margívslegar athugasemdir við meinta arðsemi framkvæmdarinnar, en þar er sagt ljóst að verkefnið standi ekki undir þeim skilyrðum sem Alþingi hefur sett sem forsendu fyrir veitingu ríkisábyrgðar á lánum vegna framkvæmdarinnar.

Guðfríður Lilja Grétarsdóttir, formaður samgöngunefndar Alþingis, telur skýrsluna yfirgripsmikla og vandaða, og hyggst boða Pálma á fund nefndarinnar, en er ómyrk í máli um þýðingu niðurstaðna skýrslunnar.

„Þetta þýðir að þau fyrirheit sem voru gefin, og þær forsendur sem voru lagðar fram - ef þetta er rétt - þá þýðir það að þessar forsendur voru falskar. Þá þarf að sjálfsögðu að endurskoða allt verkefnið," segir Guðfríður Lilja.

Er þinginu stætt á að samþykkja ríkisábyrgð á framkvæmdum þegar ekki er hafið yfir vafa að arðsemin dugi fyrir kostnaðinum?

„Nei, ríkinu er ekki stætt á því, og þess vegna vildum við að það færi fram sjálfstæð og óháð úttekt til þess að allar staðreyndir væru uppi á borðum. Þannig gætu allir, bæði þingmenn og ráðherrar, tekið af alvöru upplýsta ákvörðun. Ef fólk vill fara í Vaðlaheiðargöng og kosta til þess hundruðum milljóna eða milljörðum, þá á að segja það beint - að ríkið borgi það. Það á ekki að láta í veðri vaka að þetta sé alfarið einkaframkvæmd sem annar mun borga þegar í reyndinni mun skattfé almennings greiða fyrir framkvæmdina."

Í skýrslunni er jafnframt vakin athygli á framgöngu Steingríms J. Sigfússonar og Kristjáns Möller, en þeir eru þingmenn kjördæmis gangnanna og hafa þrýst á um framkvæmdina. Svo spurt sé hreint út; lítur það ekki út eins og kjördæmapot?

„Ég ætla ekki að dæma um það. Það eina sem skiptir máli í þessum efnum er að allar staðreyndir séu uppi á borðum og vönduð vinnubrögð liggi að baki margra milljarða króna verkefnum á vegum ríkisins þegar verið er að skera harkalega niður í bæði velferðar- og heilbrigðisþjónustunni. Þá er ekki sjálfsagt að vaða áfram í risaverkefni ef ekki liggja fyrir allar staðreyndir og ekki er gulltryggt að ekki sé verið að byggja á fölskum forsendum," segir Guðfríður að lokum.