Lyfjanotkun aldraðra eykst

Langflestir eða um níutíu prósent aldraðra sem búa heima taka einhver lyf að staðaldri og sumir fleiri en tíu lyf. Öldrunarlæknir segir lyfjanotkun hafa aukist hjá eldra fólki samhliða auknum lífslíkum. Mikilvægt sé að vera á varðbergi þegar öldruðum eru gefin lyf þar sem aukaverkanir lyfjanna geti haft mikil áhrif.

Í nýjasta hefti Læknablaðsins er sagt frá rannsókn á lyfjanotkun eldri Íslendinga sem búa heima. Niðurstöðurnar sýna að um níutíu prósent þeirra sem eru sextíu og fimm ára og eldri nota einhver lyf að staðaldri en þeir sem rannsakaðir voru búa allir á Norðurlandi. Aðeins 11% nota engin lyf, 48% nota eitt til fjögur lyf, 37% fimm til níu lyf og 4% tíu lyf eða fleiri.

Pálmi V. Jónsson, yfirlæknir öldrunarlækninga á Landspítalanum, segir lyfjanotkun hafa aukist hjá eldra fólki samhliða auknum lífslíkum. ,, Fólk er að veikjast núna á svipuðum tíma og áður en lifa mikið lengur, reyndar að lifa betur en áður. Stór hluti af lyfjameðferð hjá öldruðum miðar við það að fyrirbyggja sjúkdómseinkenni og fötlun", segir Pálmi.

Pálmi segir algengt að ef fólk þarf á lyfjum að halda þurfi það fleiri en eitt lyf. ,, Ef við tökum til dæmis fólk með hjarta- og æðasjúkdóma þá er fljótlega komin upp sú staða að fjögur kannski til sex lyf. Við háþrýstingi, við hækkaðri blóðfitu, við blóðþurðareinkennum frá hjarta og ef að fólk er síðan með gáttatif þá kemur blóðþynning til álita", segir Pálmi.

Pálmi segir mikilvægt að vera á varðbergi þegar öldruðum eru gefin lyf þar sem aukaverkanir lyfjanna geti haft mikil áhrif. Það komi oft fyrir að leggja þurfi fólk inn á sjúkrahús vegna aukaverkana. ,, Lyfjameðferðin verður vissulega mun meira krefjandi hjá öldruðum. Þannig að það eykur líkurnar á aukaverkunum og er því ástæða fyrir því að við þurfum að vera á sérstöku varðbergi þegar við meðhöndlum eldra fólk", segir Pálmi.

Búast má við að lyfjanotkun eldra fólks haldi áfram að aukast. ,,Við erum bara að horfa á nýtt æviskeið sem var ekki til fyrir 100 árum. Fólk er að lifa hér kannski 25 árum lengur heldur en fyrir 100 árum síðan. Því fylgja aldurstengdir sjúkdómar og það hafa orðið gríðarlegar framfarir í læknisfræði og margt af því er einmitt að nýtast ekki bara til lengra lífs heldur til betri lífsgæða og það er aðalatriðið", segir Pálmi.