Endurreisnarsjóður í burðarliðnum á ný

„Við erum að vinna skipulega að því að koma fjár­festingasjóði á koppinn í anda þeirra hugmynda sem komið höfðu fram. Það má segja að sú vinna sé komin í fastar skorður á nýjan leik,“ segir Arnar Sigurmundsson, formaður Lands­samtaka lífeyrissjóða, um stofnun Fjárfestingasjóðs Íslands. Vinna við stofnun sjóðs til að styðja við lífvænleg fyrirtæki í vanda hófst skömmu eftir hrunið í október. Sú vinna féll niður í vetur en hófst aftur nýlega.

Um áramótin beittu Samtök atvinnulífsins (SA) og Alþýðu­sambandið sér fyrir því á vettvangi lífeyrissjóðanna að stofnaður yrði á þeirra vegum Fjárfestingasjóður Íslands til að taka þátt í endurreisn atvinnulífsins. Hugmyndin var að sjóðurinn hefði 75 milljarða króna fjárfestingargetu til þriggja ára þar sem allir sjóðirnir myndu skuldbinda sig til þátttöku á þeim tíma. Alls rynnu 25 milljarðar til hans í þrjú ár og líftími sjóðsins var ætlaður tíu ár, en að þeim tíma liðnum yrðu allar fjárfestingar hans seldar. Frumvarp um breytingu á lögum um lífeyris­sjóði var samþykkt í árslok 2008 til að auðvelda stofnun sjóðsins.

Arnar segir að frágangur lífeyrissjóðanna á gjaldmiðla­skiptasamningum við skilanefndir gömlu bankanna sé forsenda fyrir stofnun fjárfestingasjóðsins. „Þetta uppgjör hefur tafið stofnun sjóðsins. Þessar viðræður hafa dregist, án þess að liggja beinlínis niðri, en við tókum þá ákvörðun fyrir nokkrum vikum að halda áfram með stofnun sjóðsins.“

Arnar segir að engar greiðslur verði reiddar af hendi inn í nýjan sjóð fyrr en búið sé að landa uppgjörinu við skilanefndirnar.

Stofnun fjárfestinga­sjóðsins snertir ekki á hugsanlegri aðkomu lífeyrissjóðanna að fjármögnun opinberra framkvæmda; hvort sem þær eru í einka­framkvæmd eða ekki. Arnar segir að lífeyrissjóðirnir hafi hundrað milljarða í ráðstöfunarfé á ári eftir greiðslur lífeyris og tuttugu prósent af þeirri tölu hafi verið orðuð við fjárfestingar. Hann tekur fram að hvort og hvernig að slíkum fjárfestingum verði komið sé óráðið.

Vinnuhópur sjóðanna og fjármálaráðuneytisins hafi verið stofnaður og skili tillögum í ágúst. Eins sé það hverjum sjóði í sjálfsvald sett að hvaða fjárfestingum þeir kunna að standa hjá hinu opinbera. Helst líta lífeyrissjóðirnir til samgöngumannvirkja í því samhengi. „Við höfum ákveðið fjármagn en að þessum tveimur atriðum erum við að vinna með skipulegum hætti þessa dagana“, segir Arnar.