Sjálfsafgreiðslukassar og aukin sjálfvirkni auki vandann Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 22. febrúar 2026 12:38 Baldvin Björgvinsson, formaður Félags kennara í rafiðngreinum, myndi vilja sjá tvöfalt fleiri útskrifast úr rafvirkjun á ári hverju. Vísir/Lýður Valberg Árum saman hefur verið mikill skortur á rafvirkjum á Íslandi og enn frekari skortur er yfirvofandi ef ekkert verður að gert. Þetta segir formaður Félags kennara í rafiðngreinum. Helst þyrfti að útskrifa tvöfalt fleiri á ári en nú er gert, þörfin fari vaxandi með aukinni tækniþróun og sjálfvirknivæðingu á meðan fjármagn skorti til að efla iðnmenntun og fjölga í greininni. Það er misjafnt milli ára hve margir nýir rafvirkjar útskrifast á Íslandi, en tæplega hundrað á ári er algeng tala að sögn Baldvins Björgvinssonar, formanns Félags kennara í rafiðngreinum. „Það þyrfti að vera tvöfalt,“ segir Baldvin. „Staðan er bara einfaldlega þannig að við náum ekki að búa til nóg af rafvirkjum. Það er bara alveg skýrt og það er búið að vera þannig árum saman.“ Sjálfvirknivæðing, gagnaver og viðhald meðal verkefna Það séu engar vísbendingar um að verkefnum sé að fækka, heldur þvert á móti, einkum í ljósi aukinnar tækni- og sjálfvirknivæðingar. „Þessi sjálfvirkni sem fólk sér að er að verða til, fólk sér það kannski skýrast þegar það er að afgreiða sig sjálft í búðinni og það er sjálfvirkni á mörgum öðrum stöðum, og það eru rafmagnstæknimenntaðir einstaklingar sem að þurfa náttúrlega að sjá um að koma þessu upp og síðan að halda þessu við. Og núna á að fara að bæta hressilega í til dæmis gagnaver nálægt Akureyri, það vantar mannskap í það, og það eru ýmis stór verkefni um allt land þar sem vantar meira af rafvirkjum,“ segir Baldvin. Núverandi uppbygging dugi ekki til Hann segir að oft sé talað um það á tyllidögum að það þurfi að efla og styðja við verknám, en að svo virðist sem minna sé um efndir. Lengi hafi verið skortur á rafvirkjum, og þrátt fyrir fögur fyrirheit hafi fjármagn skort til að fjölga nemum í greininni. „Það vantar hreinlega bara fleiri skólastofur fyrir iðngreinar, fleiri stóla eða fleiri sæti fyrir nemendur, það vantar fleiri kennara. Það vantar einfaldlega að leggja meiri pening í verkefnið. Og þó að það sé verið að byggja einhverja aðstöðu núna, þá er það bara alls ekki nóg.“ Oft hafi ekki einu sinni tekist að fjölga í greininni til móts við þá sem hætta í faginu. „Staðan er bara ekki góð í framleiðslu á rafvirkjum,“ segir Baldvin. Rafmagn Framhaldsskólar Tækni Skóla- og menntamál Mest lesið Sakamálið sem skekur Bandaríkin Innlent Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Innlent „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Erlent Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Innlent Límmiðar lifðu ekki af nóttina Innlent Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Innlent Skildi sjö ára son sinn eftir á Fuji-fjalli Erlent Bíllinn fannst skammt frá en þjófarnir eru ófundnir Innlent Handalögmál milli öryggisvarðar og þjófs Innlent Hiti á fundi borgarráðs vegna breytinga á matarþjónustu Innlent Fleiri fréttir Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Hiti á fundi borgarráðs vegna breytinga á matarþjónustu Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Sakamálið sem skekur Bandaríkin Allt gengið vel og „ekkert að fara að klikka“ Bíllinn fannst skammt frá en þjófarnir eru ófundnir Handalögmál milli öryggisvarðar og þjófs Límmiðar lifðu ekki af nóttina Segir augljóst að lögum hafi ekki verið framfylgt við kyrrsetninguna Segja Morgunblaðið leggja þeim orð í munn Björguðu veikum göngumanni í kílómetrahæð á Fimmvörðuhálsi Skipunartíminn lengdur án auglýsingar Engin þjónusta: „Staðan er náttúrulega grafalvarleg á þessu svæði“ Bændur órólegir vegna skorts á dýralæknum Aftur í skólastjórastólinn Veðrið „ekki eins slæmt og það lítur út fyrir að vera“ Rannsaka líkamsárás miðsvæðis Búist við þungri umferð á fjölförnum gatnamótum „Við lítum á land ykkar sem eðlilegan hluta af evrópsku fjölskyldunni“ Sveitarfélögin séu ekki sökudólgurinn Upphrópanir bæjarráðs séu ótímabærar Viðtal við stækkunarstjóra, umferðartafir og stafræn hvíld Rekstrarformið byggi á sniðgöngu kjarasamninga Réðst á móður sína og hótaði ítrekað: „Ég sting þig, ég ætla að stinga þig“ Gætum þurft að framvísa smáríkjakortinu Afnema byggingarréttargjöld í Reykjanesbæ Nýi Landspítalinn verði tilbúinn í árslok 2029 Baunað á Jónas Má þvert á flokka Sjá meira
Það er misjafnt milli ára hve margir nýir rafvirkjar útskrifast á Íslandi, en tæplega hundrað á ári er algeng tala að sögn Baldvins Björgvinssonar, formanns Félags kennara í rafiðngreinum. „Það þyrfti að vera tvöfalt,“ segir Baldvin. „Staðan er bara einfaldlega þannig að við náum ekki að búa til nóg af rafvirkjum. Það er bara alveg skýrt og það er búið að vera þannig árum saman.“ Sjálfvirknivæðing, gagnaver og viðhald meðal verkefna Það séu engar vísbendingar um að verkefnum sé að fækka, heldur þvert á móti, einkum í ljósi aukinnar tækni- og sjálfvirknivæðingar. „Þessi sjálfvirkni sem fólk sér að er að verða til, fólk sér það kannski skýrast þegar það er að afgreiða sig sjálft í búðinni og það er sjálfvirkni á mörgum öðrum stöðum, og það eru rafmagnstæknimenntaðir einstaklingar sem að þurfa náttúrlega að sjá um að koma þessu upp og síðan að halda þessu við. Og núna á að fara að bæta hressilega í til dæmis gagnaver nálægt Akureyri, það vantar mannskap í það, og það eru ýmis stór verkefni um allt land þar sem vantar meira af rafvirkjum,“ segir Baldvin. Núverandi uppbygging dugi ekki til Hann segir að oft sé talað um það á tyllidögum að það þurfi að efla og styðja við verknám, en að svo virðist sem minna sé um efndir. Lengi hafi verið skortur á rafvirkjum, og þrátt fyrir fögur fyrirheit hafi fjármagn skort til að fjölga nemum í greininni. „Það vantar hreinlega bara fleiri skólastofur fyrir iðngreinar, fleiri stóla eða fleiri sæti fyrir nemendur, það vantar fleiri kennara. Það vantar einfaldlega að leggja meiri pening í verkefnið. Og þó að það sé verið að byggja einhverja aðstöðu núna, þá er það bara alls ekki nóg.“ Oft hafi ekki einu sinni tekist að fjölga í greininni til móts við þá sem hætta í faginu. „Staðan er bara ekki góð í framleiðslu á rafvirkjum,“ segir Baldvin.
Rafmagn Framhaldsskólar Tækni Skóla- og menntamál Mest lesið Sakamálið sem skekur Bandaríkin Innlent Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Innlent „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Erlent Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Innlent Límmiðar lifðu ekki af nóttina Innlent Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Innlent Skildi sjö ára son sinn eftir á Fuji-fjalli Erlent Bíllinn fannst skammt frá en þjófarnir eru ófundnir Innlent Handalögmál milli öryggisvarðar og þjófs Innlent Hiti á fundi borgarráðs vegna breytinga á matarþjónustu Innlent Fleiri fréttir Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Hiti á fundi borgarráðs vegna breytinga á matarþjónustu Báðar þyrlur og flugvél gæslunnar á loft samtímis Sakamálið sem skekur Bandaríkin Allt gengið vel og „ekkert að fara að klikka“ Bíllinn fannst skammt frá en þjófarnir eru ófundnir Handalögmál milli öryggisvarðar og þjófs Límmiðar lifðu ekki af nóttina Segir augljóst að lögum hafi ekki verið framfylgt við kyrrsetninguna Segja Morgunblaðið leggja þeim orð í munn Björguðu veikum göngumanni í kílómetrahæð á Fimmvörðuhálsi Skipunartíminn lengdur án auglýsingar Engin þjónusta: „Staðan er náttúrulega grafalvarleg á þessu svæði“ Bændur órólegir vegna skorts á dýralæknum Aftur í skólastjórastólinn Veðrið „ekki eins slæmt og það lítur út fyrir að vera“ Rannsaka líkamsárás miðsvæðis Búist við þungri umferð á fjölförnum gatnamótum „Við lítum á land ykkar sem eðlilegan hluta af evrópsku fjölskyldunni“ Sveitarfélögin séu ekki sökudólgurinn Upphrópanir bæjarráðs séu ótímabærar Viðtal við stækkunarstjóra, umferðartafir og stafræn hvíld Rekstrarformið byggi á sniðgöngu kjarasamninga Réðst á móður sína og hótaði ítrekað: „Ég sting þig, ég ætla að stinga þig“ Gætum þurft að framvísa smáríkjakortinu Afnema byggingarréttargjöld í Reykjanesbæ Nýi Landspítalinn verði tilbúinn í árslok 2029 Baunað á Jónas Má þvert á flokka Sjá meira