Þriðjungi finnst erfitt að fylgjast með fréttum Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 2. febrúar 2026 21:57 Íslendingar lesa helst fréttir á netinu eða samfélagsmiðlum. Getty Þriðjungi íbúa á Norðurlöndunum á aldrinum 16 til 44 ára finnst erfitt að fylgjast með fréttum. Íslendingar hafa almennt meiri aðgang að fréttum en íbúar á hinum Norðurlöndunum. Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér. Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Segir Katrínu sparka í konuna sína Innlent Haraldur V Noregskonungur er látinn Erlent Þorgerður beygði af í Bítinu Innlent Vaktin: Hákon tekur við af föður sínum Erlent Mættu í skólann og beittu nemanda ofbeldi Innlent Er sagður hafa lagt spilin á borðið varðandi Úkraínu Erlent „Við sækjum ekki um aðild nema vegna þess að við viljum ganga inn“ Innlent Hnífjafnt á laugardag eða meiri munur en allir búast við? Innlent Margmenni fyrir utan höllina og blómvendir uppseldir Innlent Almenningur hafi aldrei átt séns Innlent Fleiri fréttir Þorgerður beygði af í Bítinu Segir Katrínu sparka í konuna sína Ungir vinstrimenn takast á um ESB: „Enginn að ráðast á fjallkonuna á nokkurn hátt“ Hnífjafnt á laugardag eða meiri munur en allir búast við? „Við sækjum ekki um aðild nema vegna þess að við viljum ganga inn“ Uppsagnirnar hafi líka áhrif á þá sem eftir verða Ungt hægrifólk tekst á um ESB: „Stutt á milli stöðnunar og stöðugleika“ „Þetta er ekki alveg óvænt“ Einn makrílfarmur skilar yfir 400 milljóna króna verðmæti ESB geti hvorki tekið yfir orkuauðlindir né skipað Íslandi að leggja sæstreng Margmenni fyrir utan höllina og blómvendir uppseldir Mættu í skólann og beittu nemanda ofbeldi Samræmdar reglur um símafrí settar EES án Íslands „ekki klúbbur sem maður vill vera í“ Nei-sinnar fleiri í fyrsta sinn „Hjákátlegt“ sé að ræða verð á kaffibollum í Búdapest Stungan leiddi til skurðar Vissu ekki að þeir yrðu í auglýsingu fyrir Áfram Ísland Beint streymi frá opnum fundi Áfram Ísland Beint streymi frá opnum fundi Já til að sjá Fer fram á allt að tíu ára fangelsi í Reykholtsmálinu „Við höfum gott af því að rífast aðeins“ Almenningur hafi aldrei átt séns Óákveðnir hallist jafnan að minni breytingum Ætlar ekki að láta kúga sig Pallborðið: Satt, logið og umdeildar auglýsingar Alvarlega staða kalli á sameiginlegt átak Kaffistofa Samhjálpar: Bjóða hús á tveimur stöðum Forsendur brostnar og heilsu konungs hrakar Maðurinn sem lést í Stuðlagili sagður pólskur Sjá meira
Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér.
Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Segir Katrínu sparka í konuna sína Innlent Haraldur V Noregskonungur er látinn Erlent Þorgerður beygði af í Bítinu Innlent Vaktin: Hákon tekur við af föður sínum Erlent Mættu í skólann og beittu nemanda ofbeldi Innlent Er sagður hafa lagt spilin á borðið varðandi Úkraínu Erlent „Við sækjum ekki um aðild nema vegna þess að við viljum ganga inn“ Innlent Hnífjafnt á laugardag eða meiri munur en allir búast við? Innlent Margmenni fyrir utan höllina og blómvendir uppseldir Innlent Almenningur hafi aldrei átt séns Innlent Fleiri fréttir Þorgerður beygði af í Bítinu Segir Katrínu sparka í konuna sína Ungir vinstrimenn takast á um ESB: „Enginn að ráðast á fjallkonuna á nokkurn hátt“ Hnífjafnt á laugardag eða meiri munur en allir búast við? „Við sækjum ekki um aðild nema vegna þess að við viljum ganga inn“ Uppsagnirnar hafi líka áhrif á þá sem eftir verða Ungt hægrifólk tekst á um ESB: „Stutt á milli stöðnunar og stöðugleika“ „Þetta er ekki alveg óvænt“ Einn makrílfarmur skilar yfir 400 milljóna króna verðmæti ESB geti hvorki tekið yfir orkuauðlindir né skipað Íslandi að leggja sæstreng Margmenni fyrir utan höllina og blómvendir uppseldir Mættu í skólann og beittu nemanda ofbeldi Samræmdar reglur um símafrí settar EES án Íslands „ekki klúbbur sem maður vill vera í“ Nei-sinnar fleiri í fyrsta sinn „Hjákátlegt“ sé að ræða verð á kaffibollum í Búdapest Stungan leiddi til skurðar Vissu ekki að þeir yrðu í auglýsingu fyrir Áfram Ísland Beint streymi frá opnum fundi Áfram Ísland Beint streymi frá opnum fundi Já til að sjá Fer fram á allt að tíu ára fangelsi í Reykholtsmálinu „Við höfum gott af því að rífast aðeins“ Almenningur hafi aldrei átt séns Óákveðnir hallist jafnan að minni breytingum Ætlar ekki að láta kúga sig Pallborðið: Satt, logið og umdeildar auglýsingar Alvarlega staða kalli á sameiginlegt átak Kaffistofa Samhjálpar: Bjóða hús á tveimur stöðum Forsendur brostnar og heilsu konungs hrakar Maðurinn sem lést í Stuðlagili sagður pólskur Sjá meira