Atvinnulífið misnoti heilbrigðiskerfið Smári Jökull Jónsson skrifar 8. janúar 2026 22:40 Gunnar Þór Geirsson er formaður Félags íslenskra heimilislækna. Vísir/Bjarni Atvinnulífið misnotar opinbera kerfið með því að nota heilbrigðiskerfið til þess að halda utan um fjarvistir starfsmanna, að mati formanns Félags heimilislækna. Tíðar læknaheimsóknir fólks af erlendum uppruna í þeim tilgangi veki hann til umhugsunar hvort um mismunun sé að ræða. Síðustu daga hefur fréttastofa fjallað um veikindahlutfall starfsfólks á vinnumarkaði og að veikindahlutfall sé umtalsvert hærra hjá opinberum stofnunum og sveitarfélögum en á almennum markaði. Framkvæmdastjóri Viðskiptaráðs fullyrti að dæmi væru um starfsmenn hjá hinu opinbera sem færu í veikindaleyfi, jafnvel í ár, án þess að veikindi séu til staðar. „Ég myndi nú telja að ef fólk er búið að vera veikt í þetta langan tíma þá er oftast um raunveruleg veikindi að ræða. Auðvitað er hægt að misnota öll kerfi en það er ekki hlutverk læknis að vera að véfengja skjólstæðinga sína,“ sagði Gunnar Þór Geirsson, formaður Félags íslenskra heimilislækna, um orð Björns Brynjólfs Björnssonar, framkvæmdastjóra Viðskiptaráðs, í kvöldfréttum í gær. „Læknar eru málsvarar sinna skjólstæðinga. Auðvitað getur verið erfitt að meta en þegar maður hittir viðkomandi oftar en einu sinni þá fær maður góða mynd af því hvað er að hrjá fólk. Sérstaklega getur þetta verið flókið ef viðkomandi er að hitta fleiri en einn lækni.“ Hann segir það sameiginlegt markmið að viðkomandi sjúklingur nái heilsu. „Heimilislæknir reynir með tímanum að ná góðum tengslum við viðkomandi. Flest fólk vill snúa aftur til vinnu eftir veikindi. Það að vinna eru réttindi sem flestir vilja hafa aðgang að.“ Vill styttri vottorðin út Fólk geti glímt við veikindi með ósýnileg einkenni. Vottorðakerfið sé ekki gott og nefnir Gunnar nágrannalönd þar sem ekki þarf vottorð fyrir fyrstu viku veikinda. „Ég tel að við ættum að fara í vinnu, þá stjórnvöld í samvinnu við Félag heimilislækna og mögulega atvinnulífið, að reyna að koma þessum styttri vottorðum út,“ segir Gunnar, sem vill þó ítreka að aðkoma læknis sé nauðsynleg í lengri veikindum. Fólk komi endurtekið til læknis vegna skemmri veikinda, jafnvel 1-2 daga, eingöngu til að fá vottorð að kröfu atvinnurekenda en ekki til að fá mat á veikindum eða ráðleggingar í tengslum við þau. Það sé sóun á tíma lækna og sjúklinga, tíminn sé auðlind sem mikilvægt er að sé sem best nýtt. „Það er í raun og veru misnotkun á opinberu heilbrigðiskerfi að atvinnulífið sé að nota opinbera heilbrigðiskerfið til að halda utan um fjarvistir hjá fyrirtæki sem er í einkaeigu.“ Meiri krafa á fólk af erlendum uppruna Þá sé það hans tilfinning að fólk af erlendum uppruna sem vinni láglaunastörf þurfi oftar vottorð vegna skemmri veikinda. „Það vekur mann til umhugsunar hvort það sé einhver mismunun hér í gangi.“ Mismunun að hvaða leyti? „Að fólk sem er að vinna þessi störf, að það sé einhvern veginn gerð meiri krafa á að þau sanni að hér sé um raunveruleg veikindi að ræða,“ sagði Gunnar að lokum. Vinnumarkaður Heilbrigðismál Rekstur hins opinbera Mest lesið Kæra sautján ára Íslendings varð að einu umtalaðasta kynferðisbrotamáli Ítalíu Innlent Matthías kominn á áfangaheimili Innlent Efast um að fólk í undirheimunum pæli í tuftvélinni Innlent Björguðu lambinu sem vildi ært komast til frænda sinna Innlent Fimmtíu myndaðir og fimm handteknir í alþjóðlegum aðgerðum gegn vændi á Íslandi Innlent Tyrkir neita skipi fullu af hommum um að leggja að bryggju Erlent Ríflega 75 hafa afbókað gistingu á Hótel Breiðavík í aðdraganda almyrkva Innlent Nord Stream skemmdarverkin: Yfirvofandi réttarhöld gætu orðið bandamönnum erfið Erlent Sex slasaðir í rútuslysi í Suðursveit Innlent Kölluð til vegna æsts húsráðanda í Hafnarfirði að horfa á leik á HM Innlent Fleiri fréttir Strætó og sláttutraktor lentu saman Enginn handtekinn en áfram gert ráð fyrir að sömu aðilar hafi verið að verki Gönguljósin á Miklubraut: Bráðalausn eða bið eftir stokknum? Ríflega 75 hafa afbókað gistingu á Hótel Breiðavík í aðdraganda almyrkva Sýknuð af kröfum Vestmannaeyjabæjar Fimmtíu myndaðir og fimm handteknir í alþjóðlegum aðgerðum gegn vændi á Íslandi Forseti tekur sæti í ráðgjafanefnd um gervigreind Beinbrot og minniháttar áverkar í rútuslysi Efast um að fólk í undirheimunum pæli í tuftvélinni Rútuslys, umferðarhnútar og afbókanir í almyrkva Matthías kominn á áfangaheimili Sex slasaðir í rútuslysi í Suðursveit Kona mannsins sem lést þungt haldin Eina tilboðinu í ráðhúströppurnar hafnað og verkið boðið út að nýju Ráðin forstöðumaður Heyrnar- og talmeinastöðvar Viðbragðsáætlun virkjuð vegna fjarskiptaleysis á Sjúkrahúsinu á Akureyri Kæra sautján ára Íslendings varð að einu umtalaðasta kynferðisbrotamáli Ítalíu Kölluð til vegna æsts húsráðanda í Hafnarfirði að horfa á leik á HM Björguðu lambinu sem vildi ært komast til frænda sinna Björgunarsveitir fara að lambinu: „Vonumst eftir því besta“ Biðlar til þjófa að skila ómetanlegu þýfi: „Ef þið skilið ekki þessu dóti, kæru þjófar, þá er Bubba að mæta“ Ósamræmi einkunna: „Við verðum að horfast í augu við það“ Nám í dýralækningum í fyrsta sinn í boði hérlendis Hamagangur meirihlutans minni á norsku Exit-þættina Einelti kvenna birtist oft með lúmskari hætti „Við erum sáttir“: Gönguhóparnir stóðu fyrir sínu Lamb að svelta í sjálfheldu: „Það endar bara á því að drepast ef enginn kemur“ Töluvert um sameiningar lífeyrissjóða upp á síðkastið Andlát í tjaldi og slys á bæjarhátíð Lést á Fimmvörðuhálsi Sjá meira
Síðustu daga hefur fréttastofa fjallað um veikindahlutfall starfsfólks á vinnumarkaði og að veikindahlutfall sé umtalsvert hærra hjá opinberum stofnunum og sveitarfélögum en á almennum markaði. Framkvæmdastjóri Viðskiptaráðs fullyrti að dæmi væru um starfsmenn hjá hinu opinbera sem færu í veikindaleyfi, jafnvel í ár, án þess að veikindi séu til staðar. „Ég myndi nú telja að ef fólk er búið að vera veikt í þetta langan tíma þá er oftast um raunveruleg veikindi að ræða. Auðvitað er hægt að misnota öll kerfi en það er ekki hlutverk læknis að vera að véfengja skjólstæðinga sína,“ sagði Gunnar Þór Geirsson, formaður Félags íslenskra heimilislækna, um orð Björns Brynjólfs Björnssonar, framkvæmdastjóra Viðskiptaráðs, í kvöldfréttum í gær. „Læknar eru málsvarar sinna skjólstæðinga. Auðvitað getur verið erfitt að meta en þegar maður hittir viðkomandi oftar en einu sinni þá fær maður góða mynd af því hvað er að hrjá fólk. Sérstaklega getur þetta verið flókið ef viðkomandi er að hitta fleiri en einn lækni.“ Hann segir það sameiginlegt markmið að viðkomandi sjúklingur nái heilsu. „Heimilislæknir reynir með tímanum að ná góðum tengslum við viðkomandi. Flest fólk vill snúa aftur til vinnu eftir veikindi. Það að vinna eru réttindi sem flestir vilja hafa aðgang að.“ Vill styttri vottorðin út Fólk geti glímt við veikindi með ósýnileg einkenni. Vottorðakerfið sé ekki gott og nefnir Gunnar nágrannalönd þar sem ekki þarf vottorð fyrir fyrstu viku veikinda. „Ég tel að við ættum að fara í vinnu, þá stjórnvöld í samvinnu við Félag heimilislækna og mögulega atvinnulífið, að reyna að koma þessum styttri vottorðum út,“ segir Gunnar, sem vill þó ítreka að aðkoma læknis sé nauðsynleg í lengri veikindum. Fólk komi endurtekið til læknis vegna skemmri veikinda, jafnvel 1-2 daga, eingöngu til að fá vottorð að kröfu atvinnurekenda en ekki til að fá mat á veikindum eða ráðleggingar í tengslum við þau. Það sé sóun á tíma lækna og sjúklinga, tíminn sé auðlind sem mikilvægt er að sé sem best nýtt. „Það er í raun og veru misnotkun á opinberu heilbrigðiskerfi að atvinnulífið sé að nota opinbera heilbrigðiskerfið til að halda utan um fjarvistir hjá fyrirtæki sem er í einkaeigu.“ Meiri krafa á fólk af erlendum uppruna Þá sé það hans tilfinning að fólk af erlendum uppruna sem vinni láglaunastörf þurfi oftar vottorð vegna skemmri veikinda. „Það vekur mann til umhugsunar hvort það sé einhver mismunun hér í gangi.“ Mismunun að hvaða leyti? „Að fólk sem er að vinna þessi störf, að það sé einhvern veginn gerð meiri krafa á að þau sanni að hér sé um raunveruleg veikindi að ræða,“ sagði Gunnar að lokum.
Vinnumarkaður Heilbrigðismál Rekstur hins opinbera Mest lesið Kæra sautján ára Íslendings varð að einu umtalaðasta kynferðisbrotamáli Ítalíu Innlent Matthías kominn á áfangaheimili Innlent Efast um að fólk í undirheimunum pæli í tuftvélinni Innlent Björguðu lambinu sem vildi ært komast til frænda sinna Innlent Fimmtíu myndaðir og fimm handteknir í alþjóðlegum aðgerðum gegn vændi á Íslandi Innlent Tyrkir neita skipi fullu af hommum um að leggja að bryggju Erlent Ríflega 75 hafa afbókað gistingu á Hótel Breiðavík í aðdraganda almyrkva Innlent Nord Stream skemmdarverkin: Yfirvofandi réttarhöld gætu orðið bandamönnum erfið Erlent Sex slasaðir í rútuslysi í Suðursveit Innlent Kölluð til vegna æsts húsráðanda í Hafnarfirði að horfa á leik á HM Innlent Fleiri fréttir Strætó og sláttutraktor lentu saman Enginn handtekinn en áfram gert ráð fyrir að sömu aðilar hafi verið að verki Gönguljósin á Miklubraut: Bráðalausn eða bið eftir stokknum? Ríflega 75 hafa afbókað gistingu á Hótel Breiðavík í aðdraganda almyrkva Sýknuð af kröfum Vestmannaeyjabæjar Fimmtíu myndaðir og fimm handteknir í alþjóðlegum aðgerðum gegn vændi á Íslandi Forseti tekur sæti í ráðgjafanefnd um gervigreind Beinbrot og minniháttar áverkar í rútuslysi Efast um að fólk í undirheimunum pæli í tuftvélinni Rútuslys, umferðarhnútar og afbókanir í almyrkva Matthías kominn á áfangaheimili Sex slasaðir í rútuslysi í Suðursveit Kona mannsins sem lést þungt haldin Eina tilboðinu í ráðhúströppurnar hafnað og verkið boðið út að nýju Ráðin forstöðumaður Heyrnar- og talmeinastöðvar Viðbragðsáætlun virkjuð vegna fjarskiptaleysis á Sjúkrahúsinu á Akureyri Kæra sautján ára Íslendings varð að einu umtalaðasta kynferðisbrotamáli Ítalíu Kölluð til vegna æsts húsráðanda í Hafnarfirði að horfa á leik á HM Björguðu lambinu sem vildi ært komast til frænda sinna Björgunarsveitir fara að lambinu: „Vonumst eftir því besta“ Biðlar til þjófa að skila ómetanlegu þýfi: „Ef þið skilið ekki þessu dóti, kæru þjófar, þá er Bubba að mæta“ Ósamræmi einkunna: „Við verðum að horfast í augu við það“ Nám í dýralækningum í fyrsta sinn í boði hérlendis Hamagangur meirihlutans minni á norsku Exit-þættina Einelti kvenna birtist oft með lúmskari hætti „Við erum sáttir“: Gönguhóparnir stóðu fyrir sínu Lamb að svelta í sjálfheldu: „Það endar bara á því að drepast ef enginn kemur“ Töluvert um sameiningar lífeyrissjóða upp á síðkastið Andlát í tjaldi og slys á bæjarhátíð Lést á Fimmvörðuhálsi Sjá meira
Biðlar til þjófa að skila ómetanlegu þýfi: „Ef þið skilið ekki þessu dóti, kæru þjófar, þá er Bubba að mæta“