Tíu ár frá fellibylnum Katrína Samúel Karl Ólason skrifar 28. ágúst 2015 17:00 New Orleans var nánast á kafi um nokkurra daga skeið. Vísir/AFP Þessa dagana minnast margir þess að tíu ár eru liðin frá því að fellibylurinn Katrina lenti á New Orleans í Bandaríkjunum. Fellibylurinn sjálfur olli gífurlegum skemmdum þegar hann kom á land þann 29. ágúst 2005, en ástandið versnaði snögglega þegar varnarveggir gáfu sig undan ágangi sjávar. Borgin fór á kaf undir vatn og fjöldi manna létu lífið. Þúsundir íbúa sátu fastir á heimilum sínum og hafa viðbrögð stjórnvalda Bandaríkjanna verið harðlega gagnrýnd fyrir skort á viðbrögðum vegna hamfaranna. Um 80 prósent borgarinnar lenti undir vatni sem náði í allt að sex metra hæð. Alls létu 1.883 lífið vegna fellibylsins, þar af lang flestir í New Orleans. Næstu mánuði fundust rúmlega 700 lík í borginni. Talið er að tjón vegna Katrina hafi verið um 150 milljarðar dala, sem samsvarar um 19.500 milljörðum króna(miðað við núverandi gengi).Þrátt fyrir að gífurleg uppbygging hafi átt sér stað í borginni og varnarveggir hafi verið betrumbættir, eiga fátækri íbúar New Orleans enn um sárt að binda. Þeldökkum íbúum hefur fækkað gífurlega frá því að fellibylurinn skall á. Um ein og hálf milljón manna flúðu borgina árið 2005 og margir þeirra hafa ekki getað snúið heim aftur. Á vef AP fréttastofunnar segir að árið 2000 hafi um 67 prósent íbúa New Orleans verið þeldökkir. Í dag eru þeir 59 prósent íbúa. „Fólkið sem hefur ekki snúið aftur eru að mestu Bandaríkjamenn að afrískum uppruna, fólk sem var í leigu, með lágar tekjur, einstæðar mæður og öryrkjar,“ segir Lori Peek, prófessor í félagsfræði. Leiga í borginni hefur hækkað um allt að 40 prósent á tíu árum.Barack Obama, forseti Bandaríkjanna, heimsótti New Orleans í gær. Þar sagði hann að fellibylurinn hefði farið frá því að vera náttúruhamfarir yfir í hamfarir af mannavöldum. Neyðarhjálp barst seint og illa til nauðstaddra og fljótlega eftir að vatn flæddi yfir borgina urðu yfirvöld vör við gripdeildir og ofbeldi. Lögreglumönnum var skipað að hætta björgunarstörfum og snúa sér þess í stað aftur að löggæslu. Fjölmargir lögreglumenn borgarinnar höfðu þó yfirgefið störf sín til að sjá um fjölskyldur sínar. Þúsundir íbúa borgarinnar sátu fastir á íþróttavelli í borginni og voru birgðir þeirra að klárast. Annarsstaðar í borginni blossuðu upp óeirðir vegna ástandsins sem versnaði með hverri klukkustundinni. SKoða má tímalínu um ástandið á vef USA Today. Hér fyrir neðan má sjá fréttamann rifja upp ástandið þá daga.Varnarveggir voru þó á endanum lagaðir og vatni pumpað af svæðinu. Endurbyggingin var eins og áður hefur komið fram mjög kostnaðarsöm og finnst mörgum íbúum New Orleans að hún hafi gengið of hægt. Þá hefur verið gagnrýnt að uppbyggingin hafi frekar hjálpað ríkari íbúum borgarinnar.Umfjöllun New York Times um þær breytingar sem hafa orðið á menningu New Orleans Útvarpsstöðin sem var áfram í loftinu Gamlar fréttamyndir frá New Orleans Myndband frá Almannavörnum Bandaríkjanna um Katrina og viðbrögð þeirra View in FEMA Multimedia Library Mest lesið Reiði yfir pítsupartíi: Auglýst á fundi án samráðs Innlent Fresta leit að ferðamanninum Innlent Ný nefnd hefur náðað þrjá Innlent Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Erlent Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Innlent Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Erlent Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Erlent Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Innlent Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Innlent Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Innlent Fleiri fréttir Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Sækja mannréttindasamtök til saka vegna njósna um öfgamenn Vilja senda afganska bandamenn og fjölskyldur til Kongó Hætta að styrkja Feneyjartvíæringinn vegna þátttöku Rússa Vilja tæpar tvö hundruð billjónir til varnarmála Allir Bretar fæddir eftir 2008 í lífstíðarbann frá tóbaki Framlengir vopnahléið og herkvína Þriðji þingmaðurinn segir af sér á viku Viðræður enn á ís vegna „óásættanlegrar“ hegðunar Ein af hinstu óskum Frans páfa enn óuppfyllt „Jæja, herra Heuermann. Mér skilst að þú hyggist játa fyrir mér þessi morð?“ Starmer vissi ekkert en þrýstingurinn mikill að gefa Mandelson grænt ljós Skaut ferðamann til bana við mexíkóskan pýramída Friðurinn úti á morgun en ekkert ákveðið um viðræður Óttast enn stærri skjálfta í Japan á næstu dögum Vilja festa símabannið í lög Vill þrjátíu milljarða vegna fyllerísfréttar D4vid ákærður fyrir að myrða táningsstúlku Utankjörfundur fer vel af stað og fylgið að setjast Stór skálfti í Japan og flóðbylgjuviðvörun gefin út Bandamaður Rússa vann stórsigur í Búlgaríu Faðirinn skaut sjö börn sín til bana og eitt til viðbótar Starmer á leið á átakafund í þinginu Stjórnvöld í Tehran sögð orðin afhuga samningaviðræðum Barist á hafi úti Átta börn látin eftir skotárás „Það er kominn tími til að binda endi á drápsvél Íran“ Klukkan tifar og enn langt í land Sjá meira
Þessa dagana minnast margir þess að tíu ár eru liðin frá því að fellibylurinn Katrina lenti á New Orleans í Bandaríkjunum. Fellibylurinn sjálfur olli gífurlegum skemmdum þegar hann kom á land þann 29. ágúst 2005, en ástandið versnaði snögglega þegar varnarveggir gáfu sig undan ágangi sjávar. Borgin fór á kaf undir vatn og fjöldi manna létu lífið. Þúsundir íbúa sátu fastir á heimilum sínum og hafa viðbrögð stjórnvalda Bandaríkjanna verið harðlega gagnrýnd fyrir skort á viðbrögðum vegna hamfaranna. Um 80 prósent borgarinnar lenti undir vatni sem náði í allt að sex metra hæð. Alls létu 1.883 lífið vegna fellibylsins, þar af lang flestir í New Orleans. Næstu mánuði fundust rúmlega 700 lík í borginni. Talið er að tjón vegna Katrina hafi verið um 150 milljarðar dala, sem samsvarar um 19.500 milljörðum króna(miðað við núverandi gengi).Þrátt fyrir að gífurleg uppbygging hafi átt sér stað í borginni og varnarveggir hafi verið betrumbættir, eiga fátækri íbúar New Orleans enn um sárt að binda. Þeldökkum íbúum hefur fækkað gífurlega frá því að fellibylurinn skall á. Um ein og hálf milljón manna flúðu borgina árið 2005 og margir þeirra hafa ekki getað snúið heim aftur. Á vef AP fréttastofunnar segir að árið 2000 hafi um 67 prósent íbúa New Orleans verið þeldökkir. Í dag eru þeir 59 prósent íbúa. „Fólkið sem hefur ekki snúið aftur eru að mestu Bandaríkjamenn að afrískum uppruna, fólk sem var í leigu, með lágar tekjur, einstæðar mæður og öryrkjar,“ segir Lori Peek, prófessor í félagsfræði. Leiga í borginni hefur hækkað um allt að 40 prósent á tíu árum.Barack Obama, forseti Bandaríkjanna, heimsótti New Orleans í gær. Þar sagði hann að fellibylurinn hefði farið frá því að vera náttúruhamfarir yfir í hamfarir af mannavöldum. Neyðarhjálp barst seint og illa til nauðstaddra og fljótlega eftir að vatn flæddi yfir borgina urðu yfirvöld vör við gripdeildir og ofbeldi. Lögreglumönnum var skipað að hætta björgunarstörfum og snúa sér þess í stað aftur að löggæslu. Fjölmargir lögreglumenn borgarinnar höfðu þó yfirgefið störf sín til að sjá um fjölskyldur sínar. Þúsundir íbúa borgarinnar sátu fastir á íþróttavelli í borginni og voru birgðir þeirra að klárast. Annarsstaðar í borginni blossuðu upp óeirðir vegna ástandsins sem versnaði með hverri klukkustundinni. SKoða má tímalínu um ástandið á vef USA Today. Hér fyrir neðan má sjá fréttamann rifja upp ástandið þá daga.Varnarveggir voru þó á endanum lagaðir og vatni pumpað af svæðinu. Endurbyggingin var eins og áður hefur komið fram mjög kostnaðarsöm og finnst mörgum íbúum New Orleans að hún hafi gengið of hægt. Þá hefur verið gagnrýnt að uppbyggingin hafi frekar hjálpað ríkari íbúum borgarinnar.Umfjöllun New York Times um þær breytingar sem hafa orðið á menningu New Orleans Útvarpsstöðin sem var áfram í loftinu Gamlar fréttamyndir frá New Orleans Myndband frá Almannavörnum Bandaríkjanna um Katrina og viðbrögð þeirra View in FEMA Multimedia Library
Mest lesið Reiði yfir pítsupartíi: Auglýst á fundi án samráðs Innlent Fresta leit að ferðamanninum Innlent Ný nefnd hefur náðað þrjá Innlent Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Erlent Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Innlent Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Erlent Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Erlent Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Innlent Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Innlent Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Innlent Fleiri fréttir Vélmennið Ace sigrar atvinnumenn í borðtennis Tóku tvö skip og réðust á það þriðja Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Sækja mannréttindasamtök til saka vegna njósna um öfgamenn Vilja senda afganska bandamenn og fjölskyldur til Kongó Hætta að styrkja Feneyjartvíæringinn vegna þátttöku Rússa Vilja tæpar tvö hundruð billjónir til varnarmála Allir Bretar fæddir eftir 2008 í lífstíðarbann frá tóbaki Framlengir vopnahléið og herkvína Þriðji þingmaðurinn segir af sér á viku Viðræður enn á ís vegna „óásættanlegrar“ hegðunar Ein af hinstu óskum Frans páfa enn óuppfyllt „Jæja, herra Heuermann. Mér skilst að þú hyggist játa fyrir mér þessi morð?“ Starmer vissi ekkert en þrýstingurinn mikill að gefa Mandelson grænt ljós Skaut ferðamann til bana við mexíkóskan pýramída Friðurinn úti á morgun en ekkert ákveðið um viðræður Óttast enn stærri skjálfta í Japan á næstu dögum Vilja festa símabannið í lög Vill þrjátíu milljarða vegna fyllerísfréttar D4vid ákærður fyrir að myrða táningsstúlku Utankjörfundur fer vel af stað og fylgið að setjast Stór skálfti í Japan og flóðbylgjuviðvörun gefin út Bandamaður Rússa vann stórsigur í Búlgaríu Faðirinn skaut sjö börn sín til bana og eitt til viðbótar Starmer á leið á átakafund í þinginu Stjórnvöld í Tehran sögð orðin afhuga samningaviðræðum Barist á hafi úti Átta börn látin eftir skotárás „Það er kominn tími til að binda endi á drápsvél Íran“ Klukkan tifar og enn langt í land Sjá meira