Tíu ár frá fellibylnum Katrína Samúel Karl Ólason skrifar 28. ágúst 2015 17:00 New Orleans var nánast á kafi um nokkurra daga skeið. Vísir/AFP Þessa dagana minnast margir þess að tíu ár eru liðin frá því að fellibylurinn Katrina lenti á New Orleans í Bandaríkjunum. Fellibylurinn sjálfur olli gífurlegum skemmdum þegar hann kom á land þann 29. ágúst 2005, en ástandið versnaði snögglega þegar varnarveggir gáfu sig undan ágangi sjávar. Borgin fór á kaf undir vatn og fjöldi manna létu lífið. Þúsundir íbúa sátu fastir á heimilum sínum og hafa viðbrögð stjórnvalda Bandaríkjanna verið harðlega gagnrýnd fyrir skort á viðbrögðum vegna hamfaranna. Um 80 prósent borgarinnar lenti undir vatni sem náði í allt að sex metra hæð. Alls létu 1.883 lífið vegna fellibylsins, þar af lang flestir í New Orleans. Næstu mánuði fundust rúmlega 700 lík í borginni. Talið er að tjón vegna Katrina hafi verið um 150 milljarðar dala, sem samsvarar um 19.500 milljörðum króna(miðað við núverandi gengi).Þrátt fyrir að gífurleg uppbygging hafi átt sér stað í borginni og varnarveggir hafi verið betrumbættir, eiga fátækri íbúar New Orleans enn um sárt að binda. Þeldökkum íbúum hefur fækkað gífurlega frá því að fellibylurinn skall á. Um ein og hálf milljón manna flúðu borgina árið 2005 og margir þeirra hafa ekki getað snúið heim aftur. Á vef AP fréttastofunnar segir að árið 2000 hafi um 67 prósent íbúa New Orleans verið þeldökkir. Í dag eru þeir 59 prósent íbúa. „Fólkið sem hefur ekki snúið aftur eru að mestu Bandaríkjamenn að afrískum uppruna, fólk sem var í leigu, með lágar tekjur, einstæðar mæður og öryrkjar,“ segir Lori Peek, prófessor í félagsfræði. Leiga í borginni hefur hækkað um allt að 40 prósent á tíu árum.Barack Obama, forseti Bandaríkjanna, heimsótti New Orleans í gær. Þar sagði hann að fellibylurinn hefði farið frá því að vera náttúruhamfarir yfir í hamfarir af mannavöldum. Neyðarhjálp barst seint og illa til nauðstaddra og fljótlega eftir að vatn flæddi yfir borgina urðu yfirvöld vör við gripdeildir og ofbeldi. Lögreglumönnum var skipað að hætta björgunarstörfum og snúa sér þess í stað aftur að löggæslu. Fjölmargir lögreglumenn borgarinnar höfðu þó yfirgefið störf sín til að sjá um fjölskyldur sínar. Þúsundir íbúa borgarinnar sátu fastir á íþróttavelli í borginni og voru birgðir þeirra að klárast. Annarsstaðar í borginni blossuðu upp óeirðir vegna ástandsins sem versnaði með hverri klukkustundinni. SKoða má tímalínu um ástandið á vef USA Today. Hér fyrir neðan má sjá fréttamann rifja upp ástandið þá daga.Varnarveggir voru þó á endanum lagaðir og vatni pumpað af svæðinu. Endurbyggingin var eins og áður hefur komið fram mjög kostnaðarsöm og finnst mörgum íbúum New Orleans að hún hafi gengið of hægt. Þá hefur verið gagnrýnt að uppbyggingin hafi frekar hjálpað ríkari íbúum borgarinnar.Umfjöllun New York Times um þær breytingar sem hafa orðið á menningu New Orleans Útvarpsstöðin sem var áfram í loftinu Gamlar fréttamyndir frá New Orleans Myndband frá Almannavörnum Bandaríkjanna um Katrina og viðbrögð þeirra View in FEMA Multimedia Library Mest lesið Agnes var meira en bara morðingi Innlent Reki fyrirtæki og séu nálægt því að missa allt frá sér Innlent Hopp segir mál ökumanns í höndum lögreglu Innlent Klausturbleikjan fæst ekki lengur Innlent Paradís Kushner ógn við aðildarviðræður Albaníu og ESB Erlent Sími undir dýnu á skiptiborði tengdur innflutningi amfetamínbasa Innlent Krefjast tafarlausrar stöðvunar hvalveiða Innlent Kristján allt annað en sáttur við typpadansinn Innlent Saka ríkisstjórnina um svik Innlent Nemendum mismunað með ósamræmi einkunna Innlent Fleiri fréttir Páfagarður bannfærir alla presta og fylgjendur bræðralagsins Ellefu ára drengur lést eftir að hafa vaknað með leðurblöku á andlitinu Verða líklega bannfærðir eftir vígslu gegn vilja páfa Þrettán látnir hið minnsta eftir stóra drónaárás Rússa Paradís Kushner ógn við aðildarviðræður Albaníu og ESB Klifu á topp Empire State-byggingarinnar Þýska landsliðið spegli land stöðnunar Eldur braust út í fjölbýlishúsi og nokkrir eru látnir Mótmælendur í Suður-Afríku krefjast brottflutnings innflytjenda Úkraínumenn kaupa sextán Gripen E frá Svíþjóð Dæmdur í fangelsi fyrir að hrella fyrrverandi kærustu Börn sem fæðast í Bandaríkjunum áfram talin bandarísk Mega banna trans konum að stunda keppnisíþróttir Úkraínskur auðkýfingur særðist í sprengjutilræði í Mónakó Reiðin magnast í Venesúela Sjötti lést af sárum sínum á sjúkrahúsi Fimm sagðir látnir í skotárás nærri Hamborg Hafi komið líki stúlkunnar fyrir í ferðatösku Hátt í milljón sótt um dvalarleyfi á Spáni Sammælast um að bera klæði á vopnin Yfir þúsund látnir í hitabylgjunni í Evrópu og hitamet falla víða Rúmlega þrjátíu bjargað úr rústunum en tugþúsunda enn saknað Segir Ísraelsher hafa eyðilagt gangakerfi Hezbolla-samtakanna Ellefu létust í flugslysi í Frakklandi Fleiri en 1300 látnir vegna hitabylgju í Evrópu Íran gerir árásir á Barein og Kúveit í kjölfar árása Bandaríkjanna Tónlistarhátíðum aflýst vegna hita Stór hluti barna enn á samfélagsmiðlum hálfu ári eftir bannið Tala látinna hækkar og gremja íbúa eykst Bandaríkjaher heldur árásum áfram í Íran Sjá meira
Þessa dagana minnast margir þess að tíu ár eru liðin frá því að fellibylurinn Katrina lenti á New Orleans í Bandaríkjunum. Fellibylurinn sjálfur olli gífurlegum skemmdum þegar hann kom á land þann 29. ágúst 2005, en ástandið versnaði snögglega þegar varnarveggir gáfu sig undan ágangi sjávar. Borgin fór á kaf undir vatn og fjöldi manna létu lífið. Þúsundir íbúa sátu fastir á heimilum sínum og hafa viðbrögð stjórnvalda Bandaríkjanna verið harðlega gagnrýnd fyrir skort á viðbrögðum vegna hamfaranna. Um 80 prósent borgarinnar lenti undir vatni sem náði í allt að sex metra hæð. Alls létu 1.883 lífið vegna fellibylsins, þar af lang flestir í New Orleans. Næstu mánuði fundust rúmlega 700 lík í borginni. Talið er að tjón vegna Katrina hafi verið um 150 milljarðar dala, sem samsvarar um 19.500 milljörðum króna(miðað við núverandi gengi).Þrátt fyrir að gífurleg uppbygging hafi átt sér stað í borginni og varnarveggir hafi verið betrumbættir, eiga fátækri íbúar New Orleans enn um sárt að binda. Þeldökkum íbúum hefur fækkað gífurlega frá því að fellibylurinn skall á. Um ein og hálf milljón manna flúðu borgina árið 2005 og margir þeirra hafa ekki getað snúið heim aftur. Á vef AP fréttastofunnar segir að árið 2000 hafi um 67 prósent íbúa New Orleans verið þeldökkir. Í dag eru þeir 59 prósent íbúa. „Fólkið sem hefur ekki snúið aftur eru að mestu Bandaríkjamenn að afrískum uppruna, fólk sem var í leigu, með lágar tekjur, einstæðar mæður og öryrkjar,“ segir Lori Peek, prófessor í félagsfræði. Leiga í borginni hefur hækkað um allt að 40 prósent á tíu árum.Barack Obama, forseti Bandaríkjanna, heimsótti New Orleans í gær. Þar sagði hann að fellibylurinn hefði farið frá því að vera náttúruhamfarir yfir í hamfarir af mannavöldum. Neyðarhjálp barst seint og illa til nauðstaddra og fljótlega eftir að vatn flæddi yfir borgina urðu yfirvöld vör við gripdeildir og ofbeldi. Lögreglumönnum var skipað að hætta björgunarstörfum og snúa sér þess í stað aftur að löggæslu. Fjölmargir lögreglumenn borgarinnar höfðu þó yfirgefið störf sín til að sjá um fjölskyldur sínar. Þúsundir íbúa borgarinnar sátu fastir á íþróttavelli í borginni og voru birgðir þeirra að klárast. Annarsstaðar í borginni blossuðu upp óeirðir vegna ástandsins sem versnaði með hverri klukkustundinni. SKoða má tímalínu um ástandið á vef USA Today. Hér fyrir neðan má sjá fréttamann rifja upp ástandið þá daga.Varnarveggir voru þó á endanum lagaðir og vatni pumpað af svæðinu. Endurbyggingin var eins og áður hefur komið fram mjög kostnaðarsöm og finnst mörgum íbúum New Orleans að hún hafi gengið of hægt. Þá hefur verið gagnrýnt að uppbyggingin hafi frekar hjálpað ríkari íbúum borgarinnar.Umfjöllun New York Times um þær breytingar sem hafa orðið á menningu New Orleans Útvarpsstöðin sem var áfram í loftinu Gamlar fréttamyndir frá New Orleans Myndband frá Almannavörnum Bandaríkjanna um Katrina og viðbrögð þeirra View in FEMA Multimedia Library
Mest lesið Agnes var meira en bara morðingi Innlent Reki fyrirtæki og séu nálægt því að missa allt frá sér Innlent Hopp segir mál ökumanns í höndum lögreglu Innlent Klausturbleikjan fæst ekki lengur Innlent Paradís Kushner ógn við aðildarviðræður Albaníu og ESB Erlent Sími undir dýnu á skiptiborði tengdur innflutningi amfetamínbasa Innlent Krefjast tafarlausrar stöðvunar hvalveiða Innlent Kristján allt annað en sáttur við typpadansinn Innlent Saka ríkisstjórnina um svik Innlent Nemendum mismunað með ósamræmi einkunna Innlent Fleiri fréttir Páfagarður bannfærir alla presta og fylgjendur bræðralagsins Ellefu ára drengur lést eftir að hafa vaknað með leðurblöku á andlitinu Verða líklega bannfærðir eftir vígslu gegn vilja páfa Þrettán látnir hið minnsta eftir stóra drónaárás Rússa Paradís Kushner ógn við aðildarviðræður Albaníu og ESB Klifu á topp Empire State-byggingarinnar Þýska landsliðið spegli land stöðnunar Eldur braust út í fjölbýlishúsi og nokkrir eru látnir Mótmælendur í Suður-Afríku krefjast brottflutnings innflytjenda Úkraínumenn kaupa sextán Gripen E frá Svíþjóð Dæmdur í fangelsi fyrir að hrella fyrrverandi kærustu Börn sem fæðast í Bandaríkjunum áfram talin bandarísk Mega banna trans konum að stunda keppnisíþróttir Úkraínskur auðkýfingur særðist í sprengjutilræði í Mónakó Reiðin magnast í Venesúela Sjötti lést af sárum sínum á sjúkrahúsi Fimm sagðir látnir í skotárás nærri Hamborg Hafi komið líki stúlkunnar fyrir í ferðatösku Hátt í milljón sótt um dvalarleyfi á Spáni Sammælast um að bera klæði á vopnin Yfir þúsund látnir í hitabylgjunni í Evrópu og hitamet falla víða Rúmlega þrjátíu bjargað úr rústunum en tugþúsunda enn saknað Segir Ísraelsher hafa eyðilagt gangakerfi Hezbolla-samtakanna Ellefu létust í flugslysi í Frakklandi Fleiri en 1300 látnir vegna hitabylgju í Evrópu Íran gerir árásir á Barein og Kúveit í kjölfar árása Bandaríkjanna Tónlistarhátíðum aflýst vegna hita Stór hluti barna enn á samfélagsmiðlum hálfu ári eftir bannið Tala látinna hækkar og gremja íbúa eykst Bandaríkjaher heldur árásum áfram í Íran Sjá meira