Skólum nú skylt að fyrirbyggja einelti

Mennta- og menningarmálaráðuneytið hefur gefið út að allir grunnskólar skuli hafa heildstæða stefnu til að fyrirbyggja einelti. Sett verður á fót sérstakt fagráð í eineltismálum sem starfa mun á landsvísu og foreldrar eða skólar geta leitað til ef ekki tekst að finna viðunandi lausn innan skóla eða sveitarfélags.

Þessi nýmæli er að finna í reglugerð mennta- og menningarmálaráðuneytisins um ábyrgð og skyldur aðila skólasamfélagsins í grunnskólum, og er þar vísað til foreldra, kennara, nemenda, starfsfólks og stjórnenda. Reglugerðin hefur þegar öðlast gildi, og fellir út eldri reglugerð um skólareglur. Reglugerðin fékk lagastoð með breyttum grunnskólalögum frá því í vor.

Viðmælendur Fréttablaðsins, bæði á vegum Sambands sveitarfélaga og annarra, eru þeirrar skoðunar að um tímamót sé að ræða. Í fyrsta skipti hafi eineltismálin fengið sess í lagaumhverfinu og mun ítarlegri reglur en áður verið settar um agaviðurlög og málsmeðferð slíkra mála. Skólastjórnendur og starfsmenn skóla ættu fyrir vikið að geta brugðist við af meira öryggi þegar slík mál koma upp, jafnframt því sem betra samræmi ætti að komast á viðbrögð skólanna við slíkum málum.

Þorlákur H. Helgason, framkvæmdastjóri Olweusarverkefnisins á Íslandi, segir nýja reglugerð tvímælalaust skipta miklu máli. „Hér er í fyrsta skipti kveðið á um réttindi og skyldur þeirra sem koma að þessum málum. Erfiðustu málin standa upp úr. Það hefur skort úrræði til að taka á þeim. Það er mikið fagnaðarefni að allir – skólinn, foreldrar og aðrir – geti rætt saman á jafnréttisgrundvelli með þennan vegvísi fyrir framan sig."

Þorlákur bendir á að hugmyndin að fagráði á vegum ráðuneytisins sé ágæt en það megi ekki verða umsagnaraðili sem skili seint og illa af sér. Engin þolinmæði sé fyrir slíku hjá þeim sem glími við þessi erfiðu mál.

„Þetta er reglugerðin með stóru erri. Hér er skýrt hvernig á að vinna," segir Þorlákur, sem telur ekki síst mikilvægt að foreldrum sé boðið að borðinu á jafnréttisgrundvelli.

Í framhaldi af setningu reglugerðarinnar verða útbúin almenn viðmið um skólareglur í grunnskólum. Þá verða einnig gefnar út leiðbeiningar fyrir skóla um viðbragðsáætlanir vegna óásættanlegrar og/eða skaðlegrar hegðunar nemenda.

svavar@frettabladid.is