Seðlabankinn þurfi að afskrifa vel á annað hundrað milljarða

Búist er við að Seðlabankinn þurfi að afskrifa vel á annað hundrað milljarða króna vegna taps á endurhverfum viðskiptum við fjármálastofnanir hér á landi. Þetta kom fram í máli Ásmundar Stefánssonar á opnum fundi efnahags- og skattanefndar. Vísaði Ásmundur til talnanna sem vinnutalna.

Ásmundur var á dögunum ráðinn til forsætisráðuneytisins til þess að samræma vinnu ýmissa hópa í kreppunni. Í máli hans fyrir nefndinni kom fram að miklu máli hefði skipt að tryggja að bankarnir störfuðu áfram en 85 prósent af bankakerfinu hefði hrunið með falli stóru viðskiptabankanna þriggja.

Hann sagði bæði innistæður og virk viðskipti hafa verið færð úr gömlu bönkunum yfir í þá nýju og nú væru að störfum aðilar við að leggja mat á viðskiptin við bankana. Eitt fyrirtæki sæi um hvern banka og að þeirri vinnu lokinni yrði fenginn annar aðili til þess að gæta þess að unnið verði með samræmdum hætti í öllum bönkum.

Þá sagði Ásmundur, sem fór fyrir viðræðum við Breta um Icesave-reikninga Landsbankans, að ákveðið hefði verið að láta viðræður við Alþjóðagjaldeyrissjóðinn hafa forgang á viðræður við Breta og því hefði þeim viðræðum verið frestað. Þá sagði hann Alþjóðagjaldeyrissjóðinn engar kröfur hafa sett fram um að Íslendingar semdu við Breta.

IMF telur íslenskt stjórnkerfi geta tekist á við vandann

Um skilyrði Alþjóðagjaldeyrissjóðsins fyrir láni sagði Ásmundur að sjóðurinn mæti það skýrt þannig að íslenskt stjórnkerfi gæti tekist á við vandann. Því færi sjóðurinn fram á að við sýndum ábyrgð og aðhaldssemi engar kröfur væru um breytingar á Íbúðalánasjóði eða um ákveðinn niðurskurð eða skattlagningu. Hins vegar væri ljóst að mæta þyrfti þeirri þröngu stöðu sem við værum í og taka yrði á málum af festu.

Þá sagði hann alveg ljóst að með aðkomu Alþjóðagjaldeyrissjóðsins þá yrðu þrengingarnar minni og vonandi skammvinnari en ef við hefðum ekki leitað til hans. Þá sagði hann enga ákvörðun liggja fyrir um stýrivexti á næstunni enda væri slík ákvörðun á hendi Seðlabankans. Hann sagði þó að við yrðum að tryggja stöðugleika í gengismálum til að ná stöðugleika í verðlagsmálum og það kynni að vera að grípa þyrfti til stýrivaxtahækkunar til þess að hafa áhrif á flæði fjármagns frá landinu.

Ekki fýsilegt að festa gengið

Þá þyrftu menn að hugsa til þess að við yrðum að vinna að áætlun sem seðlabankar nágrannaríkja vildu vinna með. Rætt hefði verið við þá um aðkomu og ljóst væri að hjá flestum þeirra væri aðkoma IMF forsenda fyrir aðkomu þeirra.

Spurt var um það á fundi efnahags- og skattanefndarinnar hvort möguleiki væri á að festa gengið. Ásmundur svaraði því til að sú staða hefði verið skoðuð. Ef það ætti að gera slíkt þyrftum við að hafa gífurlegan gjaldeyrissjóð til þess að bregðast við því ef menn flyttu fjármagn úr landi.

Við værum ekki í annarri stöðu en þeirra að láta markaðinn ákveða gengið. Við yrðum þó að vera með traustan gjaldeyrissjóð og beita aðgerðum í peningamálum þannig að menn væru tilbúnir að verja gengið. Þá sagði Friðrik Már Baldursson, prófessor við HR, sem einnig sat fyrir svörum, að aðgerðir til að festa gengi hefðu hvergi borið góðan árangur.