Minntust átaka við Sovétmenn 13. janúar 2006 17:45 Kveikt var á kertum við sjónvarpsturninn í Vilníus þar sem fjórtán Litháar féllu í átökum við sovéska hermenn. MYND/AP Litháar minntust þess í dag að fimmtán ár eru frá umsátrinu um sjónvarpsturninn í Vilníus. Fjórtán manns létust í átökum við sovéska hermenn en þrátt fyrir það er sú stund talin marka endalok sovéskra yfirráða í landinu. Um þúsund manns komu saman í Antalkalnis grafreitnum í Vilníus til að minnast þeirra sem létust fyrir fimmtán árum þegar Sovétmenn reyndu að brjóta niður sjálfstæðisbaráttu Litháa. Vytautas Landsbergis, sem leiddi sjálfstæðisbaráttu Litháa og varð fyrsti forseti landsins, lagði blómsveit að minnisvarða um þá sem létust og Valdas Adamkus forseti sagði athöfnina til marks um að Litháar héldu fast í kröfuna um lýðræði og frelsi og væru reiðubúnir að berjast fyrir því ef þörf krefði. Sovésk stjórnvöld ætluðu sér í ársbyrjun 1991 að bæla niður kröfur Eystrasaltsþjóðanna um sjálfstæði. Hermönnum var því skipað að berja mótmæli Litháa og nágranna þeirra niður og kom tvisvar til blóðugra átaka, fyrst í Vilníus þar sem fjórtán létust og viku síðar í Lettlandi þar sem fimm létust. Sovétmönnum tókst þó ekki að brjóta niður andstöðu íbúa Eystrasaltsríkjanna heldur varð valdbeitingin frekar til að þjappa þeim saman. Seinna sama ár fengu Eystrasaltsríkin þrjú, Eistland, Lettland og Litháen sjálfstæði. Erlent Fréttir Mest lesið Komið að ögurstundu Erlent Níu ára drengur læstur í bíl föður síns í Frakklandi frá árinu 2024 Erlent Tilkynna málið til lögreglu: Flugstjórinn í sínu síðasta flugi Innlent Maður hífður upp úr Ölfusá Innlent Farþegaþota í útsýnisflugi um hundrað metrum yfir Heimaey Innlent Sjö á sjúkrahús eftir árekstur á Mosfellsheiði Innlent Trump „alveg sama“ um hvort samkomulag náist við Íran Erlent Gæsluvarðhaldskröfu yfir Írisi hafnað Innlent Fjórar í valdastöðum á fréttamynd ársins Innlent Augliti til auglitis í fyrsta sinn frá íslömsku byltingunni Erlent Fleiri fréttir Komið að ögurstundu Níu ára drengur læstur í bíl föður síns í Frakklandi frá árinu 2024 Trump „alveg sama“ um hvort samkomulag náist við Íran Augliti til auglitis í fyrsta sinn frá íslömsku byltingunni „Arc de Trump“ rísi í Washington Fullkomin lending eftir sögulega ferð Sakfelldur vegna sjálfsvígs eiginkonunnar Rasmussen setur þrýsting á Frederiksen Orbán gæti enn sigrað þrátt fyrir dökkt útlit í könnunum Hótaði Rutte hefndaraðgerðum í reiðilestri í Hvíta húsinu Enn barist í Líbanon og Trump ósáttur við Írani Hriktir í stoðum MAGA: Trump ævareiður vegna gagnrýni stuðningsmanna sinna Á fjórða hundrað féllu í árásinni á miðborg Beirút Landsstjórn Færeyja hvetur til olíuvinnslu Þvertekur fyrir nokkur tengsl Starfsemi friðarverðlaunahafa dæmd ólögleg í Rússlandi Bretar hvattir til að taka íslenskan þorsk fram yfir breskan Ný landsstjórn boðar óbreytt ríkjasamband við Danmörku Fylgdust með rússneskum kafbátum við sæstreng í Norðursjó Fundaði með Trump eftir harða gagnrýni á NATO Krefst þess að Íranir uppfylli „hið raunverulega samkomulag“ Líbanon verið hluti af samkomulaginu og Trump þurfi að velja „Ketamín-drottningin“ í fimmtán ára fangelsi Samstaða um að Beinir verði lögmaður Færeyja Hormússund sagt lokað á ný Rex Heuermann játar að hafa myrt átta konur Gagnrýna tvískinnung Vance í Ungverjalandi Réðust fyrirvaralaust á miðborg Beirút Bauð Pútín að vera „músin“ hans Almenn ánægja með vopnahléið og vonir um endalok átaka Sjá meira
Litháar minntust þess í dag að fimmtán ár eru frá umsátrinu um sjónvarpsturninn í Vilníus. Fjórtán manns létust í átökum við sovéska hermenn en þrátt fyrir það er sú stund talin marka endalok sovéskra yfirráða í landinu. Um þúsund manns komu saman í Antalkalnis grafreitnum í Vilníus til að minnast þeirra sem létust fyrir fimmtán árum þegar Sovétmenn reyndu að brjóta niður sjálfstæðisbaráttu Litháa. Vytautas Landsbergis, sem leiddi sjálfstæðisbaráttu Litháa og varð fyrsti forseti landsins, lagði blómsveit að minnisvarða um þá sem létust og Valdas Adamkus forseti sagði athöfnina til marks um að Litháar héldu fast í kröfuna um lýðræði og frelsi og væru reiðubúnir að berjast fyrir því ef þörf krefði. Sovésk stjórnvöld ætluðu sér í ársbyrjun 1991 að bæla niður kröfur Eystrasaltsþjóðanna um sjálfstæði. Hermönnum var því skipað að berja mótmæli Litháa og nágranna þeirra niður og kom tvisvar til blóðugra átaka, fyrst í Vilníus þar sem fjórtán létust og viku síðar í Lettlandi þar sem fimm létust. Sovétmönnum tókst þó ekki að brjóta niður andstöðu íbúa Eystrasaltsríkjanna heldur varð valdbeitingin frekar til að þjappa þeim saman. Seinna sama ár fengu Eystrasaltsríkin þrjú, Eistland, Lettland og Litháen sjálfstæði.
Erlent Fréttir Mest lesið Komið að ögurstundu Erlent Níu ára drengur læstur í bíl föður síns í Frakklandi frá árinu 2024 Erlent Tilkynna málið til lögreglu: Flugstjórinn í sínu síðasta flugi Innlent Maður hífður upp úr Ölfusá Innlent Farþegaþota í útsýnisflugi um hundrað metrum yfir Heimaey Innlent Sjö á sjúkrahús eftir árekstur á Mosfellsheiði Innlent Trump „alveg sama“ um hvort samkomulag náist við Íran Erlent Gæsluvarðhaldskröfu yfir Írisi hafnað Innlent Fjórar í valdastöðum á fréttamynd ársins Innlent Augliti til auglitis í fyrsta sinn frá íslömsku byltingunni Erlent Fleiri fréttir Komið að ögurstundu Níu ára drengur læstur í bíl föður síns í Frakklandi frá árinu 2024 Trump „alveg sama“ um hvort samkomulag náist við Íran Augliti til auglitis í fyrsta sinn frá íslömsku byltingunni „Arc de Trump“ rísi í Washington Fullkomin lending eftir sögulega ferð Sakfelldur vegna sjálfsvígs eiginkonunnar Rasmussen setur þrýsting á Frederiksen Orbán gæti enn sigrað þrátt fyrir dökkt útlit í könnunum Hótaði Rutte hefndaraðgerðum í reiðilestri í Hvíta húsinu Enn barist í Líbanon og Trump ósáttur við Írani Hriktir í stoðum MAGA: Trump ævareiður vegna gagnrýni stuðningsmanna sinna Á fjórða hundrað féllu í árásinni á miðborg Beirút Landsstjórn Færeyja hvetur til olíuvinnslu Þvertekur fyrir nokkur tengsl Starfsemi friðarverðlaunahafa dæmd ólögleg í Rússlandi Bretar hvattir til að taka íslenskan þorsk fram yfir breskan Ný landsstjórn boðar óbreytt ríkjasamband við Danmörku Fylgdust með rússneskum kafbátum við sæstreng í Norðursjó Fundaði með Trump eftir harða gagnrýni á NATO Krefst þess að Íranir uppfylli „hið raunverulega samkomulag“ Líbanon verið hluti af samkomulaginu og Trump þurfi að velja „Ketamín-drottningin“ í fimmtán ára fangelsi Samstaða um að Beinir verði lögmaður Færeyja Hormússund sagt lokað á ný Rex Heuermann játar að hafa myrt átta konur Gagnrýna tvískinnung Vance í Ungverjalandi Réðust fyrirvaralaust á miðborg Beirút Bauð Pútín að vera „músin“ hans Almenn ánægja með vopnahléið og vonir um endalok átaka Sjá meira