Ættingjar látinna sakborninga geta krafist endurupptöku

Alþingi samþykkti í gærkvöldi lög sem gera ættingjum tveggja látinna manna sem dæmdir voru í Guðmundar- og Geirfinnsmálunum kleift að höfða mál til endurupptöku málanna. En ekki var talið að áðurgildandi lög tryggðu rétt ættingja til að vera þátttakendur í slíkri endurupptöku.

Ögmundur Jónasson þáverandi innanríkisráðherra skipaði starfshóp í október árið 2011 sem falið var að fara yfir Guðmundar- og Geirfinnsmálið í heild sinni, en sérstaklega þá þætti sem lutu að rannsókn málsins og framkvæmd hennar.

Starfshópurinn skilaði skýrslu um málið í mars 2013 þar sem meðal annars kom fram að starfshópurinn telji að samkvæmt þeim íslensku lögum sem þá voru í gildi væri ekki unnt að beiðast endurupptöku dæmdra sakamála fyrir hönd látinna manna. En tveir af sex sakborningum í þessum frægustu sakamálum síðustu aldar, þeir Sævar Marinó Ciesielski og Tryggvi Rúnar Leifsson, eru látnir.

Í lögum sem samþykkt voru á Alþingi í gærkvöldi er komið til móts við þessi sjónarmið og gert ráð fyrir að réttur til að leggja fram beiðni um endurupptöku liggi hjá nánar tilgreindum nákomnum skyldmennum hinna látnu dómþola. Fyrst og fremst vegna þess að umræddir aðilar eru almennt þeir sem hafa ríkra hagsmuna að gæta af því að fá mannorð og æru hins látna hreinsaða.

Málið var til meðhöndlunar í stjórskipunar- og eftirlitsnefnd þar sem Ögmundur Jónasson sem skipaði starfshópinn á sínum tíma er nú formaður. Hann mælti fyrir nefndaráliti um málið á Alþingi í gær sem allir nefndarmenn, stjórnar og stjórnarandstöðu, skrifuðu undir.

„Nefndin tekur fram að settur saksóknari í Guðmundar- og Geirfinnsmálinu hefur fengið frest fram í janúar til að skila umsögn sinni um endurupptökubeiðni  tveggja dómþola í málinu. Nefndin telur nauðsynlegt að heimild látinna skyldmenna tveggja dómþola verði lögfest áður en sá frestur rennur út til þess að settur saksóknari geti tekið afstöðu til málsins óski eftirlifendur dómþolanna tveggja eftir því,“  sagði Ögmundur Jónasson á Alþingi í gærkvöldi.