Magma-mistök að kreista kröfuhafa

Formenn Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks töluðu fyrir hörku í samskiptum við erlenda kröfuhafa föllnu bankanna í umræðum formanna þeirra sex stjórnmálaflokka sem stærstir mælast í könnunum. Tekist var á um mál sem tengjast aðstæðum íslensks atvinnulífs á fundi VÍB og Kauphallar Íslands í Hörpu í gær.

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, formaður Framsóknarflokks, sagði ekki þurfa að taka langan tíma að vinna á gjaldeyrishöftum. Ríkisvaldið hefði í hendi sér tækin sem þyrfti til að knýja á um ásættanlega niðurstöðu í viðræðum við kröfuhafa bankanna. Fordæmin væru í öðrum löndum í aðgerðum sem til skamms tíma hefðu þótt óhugsandi, svo sem á Kýpur. „Með skattlagningu er hægt að flýta fyrir þessari þróun og mjög eðlilegt að gera það.“

Bjarni Benediktsson, formaður Sjálfstæðisflokksins, sagði loks búið að ná utan um verkefnið, með því að þrotabúin hefðu kortlagt skuldir sínar og eignir. Kröfurnar þyrfti hins vegar að afskrifa að stórum hluta til þess að aflétta mætti höftunum. „Ég sé fyrir mér að hægt sé að ganga í þetta verk á næstu mánuðum og láta á þetta reyna. Þar eigum við að hafa í handraðanum ýtrustu kröfur,“ sagði hann.

Gangi samningar of hægt ætti ekki að hika við að færa viðkomandi fjármálastofnanir úr slita- í gjaldþrotameðferð og beita skattlagningarvaldi til að knýja fram hagstæða niðurstöðu.

Árni Páll Árnason, formaður Samfylkingarinnar, benti hins vegar á að eignarréttur kröfuhafa væri varinn í stjórnarskrá og læra ætti af mistökum sem ríkisstjórnin hefði gert í Magma-málinu. „Það er ekki hægt að gera eignir útlendinga upp að vild,“ sagði hann.

Katrín Jakobsdóttir, formaður VG, sagði þverpólitíska sátt um meginlínur við afnám hafta fagnaðarefni og vísaði í þeim efnum til starfa þverpólitískrar nefndar og áætlunar um afnám hafta. „En síðan hafa verið nefndar ýmsar leiðir í því hvernig losa ætti um þessar krónueignir og koma þeim úr landi. Og það hefur alltaf legið fyrir að þær yrðu verðfelldar á þeirri leið. Þar nefndum við upphaflega myndarlegan útgönguskatt, en aðrar leiðir sem hafa verið nefndar eru eins konar viðskipti með eignirnar eða bara samningar.“ Mikilvægast væri að ná samhljómi um þær leiðir sem fara ætti. Síðan væri hægt að fara að tala um framtíðina í efnahagsstefnunni. „Því ljóst er að þótt við losnum við krónueignirnar og afnemum höftin þá er íslenska krónan enn þá lítill gjaldmiðill í alþjóðahagkerfi og þess vegna þarf að kortleggja þá möguleika.“

Heiða Kristín Helgadóttir, stjórnarformaður Bjartrar framtíðar, sagði afnám hafta kalla á samstarf allra flokka. „Fólk leyfir sér að tala mjög óábyrgt af því að það eru höft. Við þurfum að velta því fyrir okkur hvert það leiðir okkur. Ég er ekki viss um að það sé góður staður,“ sagði hún líka.

Smári McCarthy, einn kapteina Pírata, sagðist ekki trúaður á valdbeitingarúrræði í tengslum við krónueignir kröfuhafa, þótt hann styddi hugmyndir um útgönguskatta. Til að leysa vandann þyrfti líka að fá aflandskrónur með meiri hraða inn í landið, svo sem með áframhaldandi uppboðum Seðlabankans og afsláttarleiðum í tengslum við fjárfestingar.

olikr@frettabladid.is