Gætum þurft að semja tvisvar um sjávarútveginn

Hugsanlega þurfa Íslendingar að semja tvisvar um sjávarútvegsmál fari svo að Evrópusambandið breyti löggjöf sinni eftir að búið er að semja um málaflokkinn, en kafli um sjávarútveg í viðræðum við sambandið verður opnaður á síðari hluta þessa árs.

Samkvæmt nýlegum skoðanakönnunum vill meirihluti íslensku þjóðarinnar klára aðildarviðræður við Evrópusambandið og leggja aðildarsamning í þjóðaratkvæðagreiðslu. Ísland hefur nú lokað 10 köflum af þrjátíu og þremur í aðildarviðræðum við Evrópusambandið.

Málin rædd á óformlegum nótum við ríki sem eiga hagsmuna að gæta

Í undirbúningi er nú mótun samningsmarkmiða í sjávarútvegi gagnvart Evrópusambandinu. „Það er ekki hlutverk framkvæmdastjórnarinnar að velta fyrir sér og tjá sig um tímamörk því eins og þú veist byggist opnun kaflanna á samningum aðildarríkjanna og stöðu undirbúningsins. Þegar Ísland er reiðubúið að semja vinnum við okkar vinnu og umboð okkar hljóðar upp á að semja vel og með gæði að markmiði þannig að báðir aðilar megi vel við una," segir Peter Stano, talsmaður Štefan Füle, stækkunarstjóra Evrópusambandsins.

Undanfarnar vikur og mánuði hafa íslenskir embættismenn rætt þessi mál á óformlegum nótum við kollega sína í Evrópusambandinu hjá þeim ríkjum sem eiga hagsmuna að gæta í sjávarútvegi, eins og t.d Portúgal og Spáni. Í þessum ríkjum er skilningur á mikilvægi sjávarútvegs fyrir Ísland, en þó hafa menn sett sig upp á móti lagareglu sem takmarkar meirihlutaeign útlendinga í íslenskum fyrirtækjum í sjávarútvegi, en Ísland hefur sem stendur undanþágu frá EES-samningnum fyrir þessari reglu þannig að útlendingar geta aldrei eignast stærri hlut en 49 prósent í íslenskum útvegsfyrirtækjum.



Ætíð markmið framkvæmdastjórnarinnar að taka mið af sérstöðu ríkja

Sérlausnir fyrir Ísland frá sameiginlegri fiskveiðistefnu Evrópusambandsins eru ekki útilokaðar, en öll aðildarríki sambandsins þurfa að samþykkja sérlausnir ef á að veita þær.

„Það er afar mikilvægt að íslenska þjóðin fái það ekki á tilfinninguna að hagsmunir hennar hafi skaðast. Þjóðin þarf að sjá þá kosti sem aðildarviðræðurnar færa þeim, ekki aðeins í þessum kafla heldur í öllu aðildarferlinu. Hér er ekki um að ræða neitt hulið markmið ESB að stela hagsmunum Íslands heldur að hafa hagsmuni allra aðildarríkjanna í huga með þeim hætti að þeir séu sem best sniðnir að þörfum aðildarríkjanna og þjóða þeirra. Saga aðildarviðræðnanna við önnur ríki sýnir okkur að það er ætíð markmið framkvæmdastjórnarinnar og ESB að taka mið af sérstöðu og þörfum á landsvísu og kröfum og hagsmunum hvers og eins aðildarríkis því þannig vinnum við. Við reynum ætíð að ná samkomulagi þannig að allir hagnist," segir Peter Stano.

Sameiginleg fiskveiðistefna ESB er nú til endurskoðunar. Giorgio Gallizioli, lögfræðingur hjá sjávarútvegsstofnun ESB, segir að ekki sé útilokað að Ísland þurfi að semja tvisvar. Þ.e.a.s ef kafla um sjávarútveg verði lokað og sameiginlegri fiskveiðistefnu ESB verði síðan breytt áður og ef Ísland gengur inn.

Fréttastofan var í Brussel í boði European Journalism Centre, sem eru frjáls félagasamtök sem staðsett eru í Maastricht. thorbjorn@stod2.is