Misjöfn viðbrögð við hátekjuskatti Darlings

Hátekjuskattar þeir sem boðaðir voru í fjárlagafrumvarpinu sem breski fjármálaráðherrann Alistair Darling kynnti þann 22. apríl síðastliðinn hafa hlotið misjöfn viðbrögð.

Samkvæmt frumvarpinu stendur til að hækka tekjuskatt á þá sem þéna meira en 150.000 sterlingspund á ári – sem samsvarar um 28,5 milljónum króna – úr 40 prósentum í 50 prósent. Er hann fylgdi fjárlagafrumvarpinu úr hlaði á þingi sagði Darling að þessi ráðstöfun væri hluti af þeirri stefnu ríkisstjórnar Verkamannaflokksins, að innleiða meiri „sanngirni“ í skattkerfið.

Hátekjuskattstillögurnar eru þó öllu flóknari en þetta. Í úttekt vikuritsins The Economist er rakið hve jaðaráhrif breytinganna verða mikil. Þau eru sögð munu hækka úr 31,5 prósentum í 41,5 til 61,5 prósent. Mest verði þessi áhrif á þá sem þéna rétt yfir 100.000 pundum á ári. Þeir missi persónuafsláttinn og við það fari jaðarskattprósentan í þetta hæsta stig.

Fyrir þá sem þéna á bilinu 113.000 til 150.000 pund geta farið niður í 41,5 prósent, en við 150.000 punda markið fer jaðarskatturinn í 51,5 prósent.

Þá hefur það áhrif líka að skattafsláttur sem veittur er af séreignalífeyrissparnaði minnkar um allt að helming á hátekjufólk. Vegna þess hve flóknar reglurnar eru geta þó sumir hátekjumenn endað uppi með að borga minni skatt af slíkum lífeyrissparnaði. „Þvílíkt klúður,“ skrifar Economist í leiðara um málið.

Allt í allt eru þessar auknu skattaálögur á hátekjufólk þó ekki taldar munu skila meiru en um tveimur milljörðum punda í ríkiskassann, og því duga skammt til að laga hinn mikla fjárlagahalla sem fram undan er.

Að sögn Financial Times hafði verið búist við minni hækkun hátekjuskatts, en ríkisstjórnin hefði ákveðið að hafa hana svona mikla til að undirstrika muninn á skattastefnu Verkmannaflokksins og Íhaldsflokksins, sem mælst hefur með drjúgt forskot í skoðanakönnunum. Þingkosningar verða að fara fram í Bretlandi í síðasta lagi í júní 2010.

Í ljósi þess hve kreppan veldur miklum halla á ríkisfjármálunum er hins vegar talið að íhaldsmenn muni, komist þeir til valda, ekki geta látið nægja að skera bara niður ríkisútgjöld án skattahækkana, eins og þeir vilja helst. Bæði óvinsæll niðurskurður og óvinsælar skattahækkanir verði óumflýjanlegar. audunn@frettabladid.is