Loksins nýr sólblettur -fækkun sögð merki um ísöld

Nýr sólblettur sást upp undir norðurhveli sólarinnar hinn 23 þessa mánaðar. Sólblettir hafa verið óvenjufáir á þessu ári og í margar vikur fyrir 23 september hafði enginn sést.

Sólblettirnir eru sýnilegir vegna þess að þeir eru kaldari en umhverfið. Hitinn í þeim er 4000-4500 gráður á selsíus en umhverfis þá er hitinn um 5800 stig.

Og þótt þeir sýnist eins og smá dílar geta þeir verið risastórir. Þeir geta þakið miklu stærra svæði en ummál jarðar.

Gríðarleg gosvirkni og geislun fylgir sólblettum. Sumir rússneskir vísindamenn telja að loftslagsbreytingar á jörðinni stafi miklu fremur af virkni sólbletta en af útblæstri gróðurhúsalofttegunda. Og þessir vísindamenn segja að það stefni í litla ísöld sem muni vara 45-65 ár.

Talsmaður rússnesku vísindamannanna er Khabibullo Abdusamatov, sem er yfirmaður Pulkovo geimrannsóknarstöðvarinnar í Sankti Pétursborg.

Niðurstöður sínar byggja rússarnir á fækkun sólbletta. Sólblettir eru dökkir að sjá vegna þess að þeir eru kaldari en umhverfið. Þeir geta orðið stærri um sig en jörðin og hafa mikil áhrif á virkni sólarinnar. Því fleiri sem þeir eru þeim mun meiri er útgeislun hennar.

Rússarnir sækja samlíkingu til hinnar svokölluðu litlu ísaldar sem stóð frá 1645 til 1715. Þá urðu gríðarlegir kuldar í Evrópu og Bandaríkjunum.

Abdusamatov segir að sannað sé að þá hafi sólblettavirknin aðeins verið einn þúsundasti af norminu. Þetta er að gerast aftur, segir hann.

Abdusamatov segir að árið 2041 verði sólblettir í lágmarki. Snörp kæling jarðarinnar hefjist því í síðasta lagi í kringum 2060. Næstu 65 árin verði ísöld. Með skelfilegum afleiðingum fyrir mannkynið.

Rússarnir eru síður en svo einir um þá skoðun að sólblettir hafi áhrif á veðurfar á jörðinni. Bradley E. Schaefer, prófessor við Yale háskóla skrifaði árið 1997 grein í tímaritið Sky & Telescope.

Þar veltir hann fyrir sér örlögum byggðar norrænna manna á Grænlandi. Hún lagðist af af óútskýrðum ástæðum. Um það leyti voru sólblettir í lágmarki. Grein sína kallaði Schaefer Sunspots that Changed The World.