Lýsa yfir þungum áhyggjum af notkun gervigreindar við tónlistarsköpun Oddur Ævar Gunnarsson skrifar 30. júní 2026 07:46 Félagið beinir orðum sínum sérstaklega að bandaríska útgefandanum Universal Music Group. EPA/SARAH YENESEL Félag íslenskra hljómlistarmanna (FÍH) og systursamtök þess á Norðurlöndum lýsa yfir alvarlegum áhyggjum vegna vaxandi samstarfs plötuútgefenda við tæknifyrirtæki og stafræna tónlistarþjónustu, þar á meðal Spotify um notkun gervigreindar. Þetta kemur fram í yfirlýsingu. Þar er bent á að plötuútgefendur hafi farið að leyfa notkun á tónlistarsöfnum sínum í þjálfun gervigreindar og framleiðslu á tilbúnni tónlist, án þess að leita samþykkis þeirra hljómlistarmanna sem hljóðfæraleikurinn og raddirnar eru upprunar frá. Er plötuútgefandinn Universal Music Group (UMG) sérstaklega nefndur sem dæmi í tilkynningunni, félagið hafi þegar gert samninga við gervigreindarfyrirtæki eins og Udio og Spotify og leitar nú jafnframt að nýjum heimildum frá flytjendum í gegnum uppfærðar samningsklásúlur, sem félagið segir að bendi til þess að upprunalegu samningarnir hafi aldrei veitt slíkar heimildir. FÍH og hin norrænu systurfélögin undirstriki sérstaklega stöðu hljómlistarmanna í bakgrunni, það er hljómlistarmanna sem spila á hljóðupptökum án þess að vera nafngreindir á þeim. Réttindi þeirra séu að jafnaði ekki háð skriflegum samningum við plötuútgefendur og því geti útgefendur ekki borið hönd yfir höfuð sér þegar komi að leyfisveitingum fyrir gervigreind. Félögin segjast hafna alfarið öllum tilraunum útgefenda varðandi að gera tilkall til réttinda ónafngreindra flytjenda í tengslum við gervigreind. Yfirlýsinguna styðji einnig FIM (alþjóðasamband stéttarfélaga tónlistarflytjenda),IAO (alþjóðasamband tónlistarflytjenda) og BÍL (Bandalag íslenskra listamanna) „Tónlist er ekki bara gögn. Hún er mannleg tjáning, sköpunarkraftur og menning,“ segir í yfirlýsingunni. FÍH og öll norrænu félögin sem undirrituðu fara fram á að plötuútgefendur, gervigreindarfyrirtæki og stafrænar tónlistarþjónustur taki beinan þátt í samningaviðræðum við fulltrúa hljómlistarmanna og að framtíð gervigreindar í tónlist byggi á kjarasamningum sem tryggi samþykki, gagnsæi, sanngjarna þóknun og virðingu fyrir listrænum réttindum. Tónlist Gervigreind Höfundar- og hugverkaréttur Mest lesið Grunur um alvarlegt kosningasvindl í Svíþjóð Erlent „Skólinn okkar er alltof lítill“ Innlent Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Innlent Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Innlent Íslensk ungmenni drekka minnst af orkudrykkjum Innlent Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Innlent Sniðganga Hvíta húsið Erlent Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Innlent Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Innlent Beita buddunni til að vega á móti óvinsældum Trumps Erlent Fleiri fréttir Íslensk ungmenni drekka minnst af orkudrykkjum „Skólinn okkar er alltof lítill“ Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Lárus Welding á endastöð hjá MDE Segja Icelandair hafa hafnað boði um frestun verkfalls Bifreið fjarlægð með krana eftir að eldur kviknaði Litlu nær um peningana í Fljótagöng Hefði þegið samtal við Jóhannes Tekjur af fiski utan kvóta rúmlega fjórfaldast á fimm árum „Norðurlöndin eru ekki að eltast við skráningarskyldu hlaðvarpa“ Muni grípa til nauðsynlegra aðgerða vegna verkfallsins Tveir á vinnupalli sem hrundi Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Útgjaldaaukningin mest hjá Ragnari Skoða hvort útlendingar þurfi að bíða eftir fullri aðstoð Niður í ellefu ára bruni um á allt að 100 kílómetra hraða Börn á rafmagnskrossurum og Kópavogur vill herða reglur Sigmar í veikindaleyfi Tafir á Keflavíkurflugvelli Vilja þingkosningar og staðgöngumæður Samninganefnd Reykjavíkurborgar leyst undan störfum Barn á rafmagnskrossara sótt af foreldrum sínum Rýma húsið: „Draumurinn er að Reykjavíkurborg geti hjálpað okkur“ Skattadrottning þurfti að borga álag eftir allt saman Vill þyngja hámarksrefsingu fyrir að kaupa vændi af barni „Mikill skilningur á því að það þurfti að fara í breytingar“ Sjá meira
Þar er bent á að plötuútgefendur hafi farið að leyfa notkun á tónlistarsöfnum sínum í þjálfun gervigreindar og framleiðslu á tilbúnni tónlist, án þess að leita samþykkis þeirra hljómlistarmanna sem hljóðfæraleikurinn og raddirnar eru upprunar frá. Er plötuútgefandinn Universal Music Group (UMG) sérstaklega nefndur sem dæmi í tilkynningunni, félagið hafi þegar gert samninga við gervigreindarfyrirtæki eins og Udio og Spotify og leitar nú jafnframt að nýjum heimildum frá flytjendum í gegnum uppfærðar samningsklásúlur, sem félagið segir að bendi til þess að upprunalegu samningarnir hafi aldrei veitt slíkar heimildir. FÍH og hin norrænu systurfélögin undirstriki sérstaklega stöðu hljómlistarmanna í bakgrunni, það er hljómlistarmanna sem spila á hljóðupptökum án þess að vera nafngreindir á þeim. Réttindi þeirra séu að jafnaði ekki háð skriflegum samningum við plötuútgefendur og því geti útgefendur ekki borið hönd yfir höfuð sér þegar komi að leyfisveitingum fyrir gervigreind. Félögin segjast hafna alfarið öllum tilraunum útgefenda varðandi að gera tilkall til réttinda ónafngreindra flytjenda í tengslum við gervigreind. Yfirlýsinguna styðji einnig FIM (alþjóðasamband stéttarfélaga tónlistarflytjenda),IAO (alþjóðasamband tónlistarflytjenda) og BÍL (Bandalag íslenskra listamanna) „Tónlist er ekki bara gögn. Hún er mannleg tjáning, sköpunarkraftur og menning,“ segir í yfirlýsingunni. FÍH og öll norrænu félögin sem undirrituðu fara fram á að plötuútgefendur, gervigreindarfyrirtæki og stafrænar tónlistarþjónustur taki beinan þátt í samningaviðræðum við fulltrúa hljómlistarmanna og að framtíð gervigreindar í tónlist byggi á kjarasamningum sem tryggi samþykki, gagnsæi, sanngjarna þóknun og virðingu fyrir listrænum réttindum.
Tónlist Gervigreind Höfundar- og hugverkaréttur Mest lesið Grunur um alvarlegt kosningasvindl í Svíþjóð Erlent „Skólinn okkar er alltof lítill“ Innlent Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Innlent Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Innlent Íslensk ungmenni drekka minnst af orkudrykkjum Innlent Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Innlent Sniðganga Hvíta húsið Erlent Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Innlent Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Innlent Beita buddunni til að vega á móti óvinsældum Trumps Erlent Fleiri fréttir Íslensk ungmenni drekka minnst af orkudrykkjum „Skólinn okkar er alltof lítill“ Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Lárus Welding á endastöð hjá MDE Segja Icelandair hafa hafnað boði um frestun verkfalls Bifreið fjarlægð með krana eftir að eldur kviknaði Litlu nær um peningana í Fljótagöng Hefði þegið samtal við Jóhannes Tekjur af fiski utan kvóta rúmlega fjórfaldast á fimm árum „Norðurlöndin eru ekki að eltast við skráningarskyldu hlaðvarpa“ Muni grípa til nauðsynlegra aðgerða vegna verkfallsins Tveir á vinnupalli sem hrundi Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Útgjaldaaukningin mest hjá Ragnari Skoða hvort útlendingar þurfi að bíða eftir fullri aðstoð Niður í ellefu ára bruni um á allt að 100 kílómetra hraða Börn á rafmagnskrossurum og Kópavogur vill herða reglur Sigmar í veikindaleyfi Tafir á Keflavíkurflugvelli Vilja þingkosningar og staðgöngumæður Samninganefnd Reykjavíkurborgar leyst undan störfum Barn á rafmagnskrossara sótt af foreldrum sínum Rýma húsið: „Draumurinn er að Reykjavíkurborg geti hjálpað okkur“ Skattadrottning þurfti að borga álag eftir allt saman Vill þyngja hámarksrefsingu fyrir að kaupa vændi af barni „Mikill skilningur á því að það þurfti að fara í breytingar“ Sjá meira