Mismunað vegna kynhneigðar

Fjölmörg dæmi eru um að hinsegin fólki sé mismunað á vinnustað vegna kynhneigðar þeirra. Því er mikilvægt að atvinnurekendur átti sig á ábyrgð sinni og séu með skýra stefnu um jafnrétti, í víðum skilningi. Þá eru einnig dæmi um að samkynhneigðir séu sakaðir um kynferðislegt áreiti á vinnustað að ósekju. Það er ekki jafn algengt, en kemur þó reglulega upp. Þetta segir Hilmar Magnússon, formaður Samtaka 78.

Heiða Björg Valbjörnsdóttir ritaði pistil á Vísi á dögunum undir yfirskriftinni Faldir fordómar. Heiða var sökuð um kynferðislegt áreiti á vinnustað en það var sextán ára stúlka sem lagði inn kvörtun þess efnis, skömmu eftir að hún komst að því að Heiða Björg væri samkynhneigð. Svo fór að Heiða var færð á milli útibúa, en ásakanirnar urðu henni afar þungbærar.

Sjá einnig: Þeir sem eru á móti samkynhneigð mæta fordómum

Miður sín yfir röngum sakargiftum

„Stúlkan taldi að ég bæri einhverjar langanir til sín, að hún hefði þolað óviðeigandi snertingar frá mér og vildi ekki vinna með mér lengur. Mér varð bylt við kvörtuninni og miður mín yfir að vera ranglega sökuð um kynferðislegt áreiti,“ skrifar Heiða og bætir við að öll þau samskipti sem þær áttu hafi verið eðlileg.

Hvað varðar snertingar þá hafi þær gengið í báðar áttir: „eins og „high five“ ef hlutirnir gengu vel fyrir sig eða pikkuðum í öxlina á hvor annarri til að komast leiðar okkar því vinnurýmið var þröngt.“

Hilmar segir ásakanir sem þessar sem betur fer ekki algengar, en þó hafi það vissulega komið inn á borð samtakanna. „Sem betur fer eru svona ásakanir ekki algengar en fólk kvartar mjög reglulega yfir einhvers konar mismunun. En fólk vill sjaldan gera eitthvað úr því. Því finnst réttarstaða þess ekki nógu góð og finnst jafnvel að það sé að gera úlfalda úr mýflugu,“ segir hann.

Beðin um að halda kynhneigðinni frá vinnustaðnum

Rekstrarstjóri fyrirtæksins sem Heiða starfaði hjá bað hana um að halda kynhneigð hennar frá vinnustaðnum því meirihluti starfsfólksins væru ungar stúlkur. Heiða kveðst þó ekkert ræða sína kynhneigð, ekki frekar en gagnkynhneigðir. „Enda finnst mér mín kynhneigð svo sem ekkert merkilegri en þeirra. Þrátt fyrir að vera orðlaus yfir beiðninni ropaði ég upp spurningunni hvort verið væri að biðja mig um að fara inn í skápinn,“ segir Heiða.

Sjá einnig: Neitaði að afgreiða homma

Vitundarvakning nauðsynleg

Hilmar segir vitundarvakningu nauðsynlega, bæði á vinnustöðum og almennt. Fordómarnir leynist víða. „Það er oft tekið á þessu í fyrirtækjum en oft er þetta vandamál hinsegin manneskjunnar, eins og Heiða lýsir í þessari grein. Hún er flutt til og svo má ekki ræða þetta frekar. Þetta er einnig oft svona í eineltismálum, þá er fórnarlambið flutt til og gerandinn sleppur,“ segir Hilmar.

„Atvinnurekandinn þarf að átta sig á sinni ábyrgð og hvernig fólki líður á vinnustöðum þeirra. Vinnustaðir þurfa að hafa akvíta stefnu um jafnrétti, og þá meina ég jafnrétti í víðum skilningi sem nær líka til hinsegin fólks. Fólk er að verja stórum hluta ævi sinnar á vinnustað og atvinnurekendur verða að gera sér grein fyrir sinni ábyrgð á lífsgæðum fólks.“

Þá segir hann að nú sé að störfum nefnd á vegum félagsmálaráðherra um málefni hinsegin fólks og á von á því að tekið verður á þeim hlutum er líta að vinnumarkaðnum.

„En svo lengi lærir sem lifir. Til þess að uppræta fordóma þarf að kynnast og afla sér þekkingar. Þess vegna er svo mikilvægt að við séum öll vakandi fyrir aðstæðum og berum virðingu fyrir rétti okkar og annarra. Þannig öðlumst við kjark til að horfast í augu við okkar dýpstu fordóma og valda öðrum síður sársauka,“ segir Heiða.

Hér má lesa pistil Heiðu Bjargar