Ofbeldi gegn starfsfólki Landspítalans daglegt brauð

Flest atvik sem eru skráð er varða starfsmenn Landspítala eru átök eða ofbeldi af hendi sjúklinga eða um þrjú hundruð atvik. Næstalgengast er að starfsmenn verði fyrir óhappi eða slysi við vinnu sína eða í rúmlega 250 tilfellum.

Atvik sem eru flokkuð sem átök eða ofbeldi eru afar ólík í eðli sínu; geta verið líkamlegt ofbeldi en einnig að sjúklingur sýni af sér ógnandi hegðun.

Flest ofbeldisatvikin eru skráð á geðsviði árið 2013, eða 190 atvik. Næst kemur lyflækningasvið með 58 atvik en lyflækningasvið er stærsta svið spítalans og skýrir það að miklu leyti háar tölur þar.

Á bráðasviði eru 19 ofbeldisatvik skráð sem skýrist af ástandi sjúklinga sem þangað leita eftir aðstoð. Atvik skráð á kvenna- og barnasviði eru langflest á barna- og unglingageðdeildinni.



Bryndís Hlöðversdóttir, starfsmannastjóri Landspítala, segir skipulögð vinnubrögð viðhöfð

þegar kemur að alvarlegum atvikum sem starfsmenn verða fyrir.



„Næsti stjórnandi fær tilkynningu um atvikið ásamt starfsmanni á mannauðsdeild sem heldur utan um slík mál ásamt framkvæmdastjóra viðkomandi sviðs. Þessir aðilar bregðast við og hafa eftirlit með úrvinnslu málsins," segir Bryndís og bætir við að starfsmönnum sé veittur viðeigandi stuðningur innan deildar sem utan.



Ofbeldisatvikum á geðsviði hefur þó fækkað verulega eftir að bráðageðdeild komst í gagnið í febrúar. Til dæmis hefur fjöldi mála þar sem halda þarf sjúklingi vegna ofbeldisógnar fækkað um 67 prósent frá árinu 2009. 

„Með því að bæta öryggið, auka þjálfunina og skapa betra rými hefur okkur tekist að fækka atvikum,“ segir María Einisdóttir, framkvæmdastjóri geðsviðs Landspítalans. „Öll hönnun á nýju deildinni byggist á öryggi og það er til dæmis passað að allir sjúklingar séu í sjónlínu frá vaktherberginu.“

María segir áherslu lagða á hvernig hægt sé að koma í veg fyrir ofbeldið. „Það að sýna ógnandi hegðun er ein leið til að tjá vanlíðan. Þess vegna er svo mikilvægt að lesa í þessa hegðun, skilja hana og hjálpa fólki áður en ofbeldi brýst út.“

Síðustu ár hefur sérþjálfað varnarteymi tekist á við sjúklinga sem róa þarf niður. Í versta falli þarf að halda sjúklingum niðri ef ekki tekst að róa þá með samtali en á Íslandi eru ólar ekki notaðar við slíkt. 

„Það þarf að vanda til verka og passa að allir haldi reisn. Það er mikilvægt fyrir starfsmenn að kunna ákveðna ferla og finna til öryggis. Einnig er mikilvægt að sjúklingar séu ekki niðurlægðir og finni ekki til sektarkenndar eftir að hafa misst stjórn á sér. Það hjálpar ekki í bata.“ 

Þegar starfsmenn spítalans lenda í alvarlegum atvikum við vinnu sína er þeim veittur viðeigandi stuðningur af sérstöku teymi innan spítalans og samkvæmt mannauðsdeild spítalans er haft gott eftirlit með úrvinnslu mála.