Forsetinn: Stjórnarskráin ótvíræð og rammi sem hélt

Forsetinn virðist hafa beint spjótum sínum að ríkisstjórninni í stjórnarskrármálinu þegar hann sagði í gær að stjórnarskrárin hefði sannað gildi sitt og hvatti til þess að breið samstaða væri á bak við breytingar á henni. Við endurskoðun stjórnarskrárinnar hefur alltaf verið breið samstaða á Alþingi, nema núna.

Forseti Íslands vék að stjórnarskránni í innsetningarræðu sinni í gær, en hann sagði með öðrum orðum að stjórnarskráin hafi staðist tímans tönn.

Stjórnarskráin ótvíræð og ákvæðin skýr

„Það sýnir kosti þeirrar stjórnarskrár sem þjóðin sameinaðist um við lýðveldisstofnun að í kjölfar bankahrunsins veitti hún fólkinu í landinu fimm sinnum vald til að kveða upp sinn dóm: í kosningum til Alþingis og sveitastjórna, í tveimur þjóðaratkvæðagreiðslum og í nýlegu forsetakjöri. Engin önnur ríki í Evrópu hafa á þessum örlagaríku árum veitt almenningi úrslitavald í svo ríkum mæli."

(....) Í þessum efnum er stjórnarskráin ótvíræð, ákvæðin skýr þótt orðalagið mætti vera einfaldara. Hún er rammi sem hélt þrátt fyrir stéttaátök og kalda stríðið og veitti á nýliðnum árum svigrúm til að mæta kröfum mótmælenda og gera upp mál með atkvæðagreiðslum þjóðarinnar," sagði forsetinn m.a í ræðu sinni.

Forsetinn minntist á að alltaf hefði verið samstaða um breytingar á stjórnarskránni, en í þau skipti sem henni hefur verið breytt frá 1944 hefur það alltaf verið ávöxtur samstöðu allra flokka sem eiga kjörna fulltrúa á Alþingi, nema núna, en sem kunnugt er hefur stjórnarandstaðan laggst gegn þeim leiðangri sem ríkisstjórnin er í í málinu.

„Íslendingar hafa ávallt borið gæfu til að ná víðtækri samstöðu um breytingar á stjórnarskrá, skapa einhug sem í aðdraganda aldamóta birtist við afnám deildaskiptingar Alþingis, mótun nýs kafla um mannréttindi og breytta tilhögun þingrofsins," sagði forsetinn. Auk þess hvatti hann kjörna fulltrúa til að ná samstöðu þannig að breiður stuðningur væri að baki ákvörðunum.

Björn Bjarnason, fyrrverandi dómsmálaráðherra, telur að í orðum í sínum hafi Ólafur harðlega gagnrýnt ríkisstjórnina og hvernig hún hafi haldið á stjórnarskrármálinu í stað þess að fylgja hefðinni um breiða samstöðu, en Björn víkur að þessu á bloggsíðu sinni.