700 fyrirtæki tengjast áliðnaði á Íslandi

Álverin standa undir níutíu milljörðum króna af landsframleiðslu Íslendinga, að mati Hagfræðistofnunar Háskóla Íslands. Ragnar Árnason prófessor segir koma á óvart hversu stórt framlag tengdra greina áliðnaðarins er.

Þrjú álver eru rekin á Íslandi og hjá þeim starfa um tvöþúsund manns en þegar bætt er við þeim sem tengjast álverunum teljast nærri fimm þúsund manns starfa í áliðnaði og tengdum greinum. Þetta kemur fram í skýrslu sem Hagfræðistofnun Háskóla Íslands vann fyrir Samtök álframleiðenda. Meginniðurstaðan er að framlag áliðnaðar, beint og óbeint, nemi 85-96 milljörðum króna og sé á bilinu sex til sjö prósent af landsframleiðslu.

Ragnar Árnason prófessor segir að komið hafi á óvart hversu stórt framlag tengdra greina reyndist vera, eins og fyrirtækja í flutningum, efnaiðnaði, sérfræðiþjónustu, málmvinnslu og viðgerðarþjónustu. Það hafi reynst miklu meira en menn höfðu áður ímyndað sér. Þarna væri um að ræða allt að 700 fyrirtæki og framlag sem væri upp á 3-4 prósent af landsframleiðslu.

En má út frá þessari skýrslu álykta að áliðnaðurinn hafi ekki notið sannmælis í opinberri umræðu?

Ragnar segir ekki sitt að meta hvað sé sannmæli eða ekki. Þetta sé hins vegar umdeildur atvinnuvegur og menn hafi velt því fyrir sér hvort yfirleitt hafi borgað sig fyrir Ísland að hafa þennan atvinnuveg.

„Ég ætla í sjálfu sér ekki að leggja dóm á það. En ég ætla að vekja athygli á því að þessi atvinnuvegur í dag stendur undir mjög miklu af íslenskri efnahagsstarfsemi. Raunverulega miklu hærra hlutfalli heldur en sem nemur þessu beina og óbeina framlagi. Vegna þess að þetta er grunnatvinnuvegur og á þeim grunni hvílir þjónusta, bæði opinber og einkaþjónusta, af mjög margvíslegu tagi," segir Ragnar.