Makrílnum líkt við engisprettufaraldur

Makríll sem veiddur var inni á Berufirði fyrir nokkrum dögum var troðinn af loðnuseiðum. Á sama tíma og samnorrænn rannsóknaleiðangur mælir milljónir tonna af makríl á ferðinni á hafsvæðinu kringum landið spyrja sjómenn hvaða áhrif göngurnar hafi á aðra stofna. Sú vitneskja fæst ekki nema með frekari rannsóknum, að sögn sérfræðinga.

„Besta samlíkingin er líklega engisprettufaraldur“, segir á vef Landssambands smábátaeigenda og til þess vísað að 25 grömm af tveggja sentimetra loðnuseiðum fundust að meðaltali í maga makríls sem veiddist fyrir austan. „Það þarf hvorki fjörugt ímyndunarafl né mikla reiknihæfileika til að átta sig á því hvers konar ryksugur makríltorfurnar eru við slíkar aðstæður“, segir á vef LS.

Í sumar var farinn sameiginlegur rannsóknaleiðangur Íslendinga, Norðmanna og Færeyinga í kringum Ísland, Færeyjar og í norska hafinu. Vísbendingar eru um að fjórar til fimm milljónir tonna af makríl hafi verið á svæðinu, þar af um 650 þúsund tonn á því svæði sem rannsóknaskipið Árni Friðriksson kannaði innan íslensku lögsögunnar.

Sveinn Sveinbjörnsson, sérfræðingur á nytjastofnasviði Hafrannsóknastofnunar, segir eðlilegt að loðnuseiði finnist í maga makríls fyrir austan. Makríllinn taki loðnuseiði þar sem þau gefast, eins og fleiri tegundir. „En aðal útbreiðslusvæði loðnuseiða er í kalda sjónum úti fyrir Norðurlandi þar sem ekki finnst mikill makríll. Ef makríllinn hins vegar ryðst þar inn færi maður að hafa verulegar áhyggjur.“

Sveinn gefur lítið fyrir uppnefni á makrílnum eins og „rottur hafsins“ og „engisprettur“. Hér sé kominn að landinu geysilega verðmætur stofn „og ég reikna með því að sjómenn séu að vitna til þess að ástæða sé til að veiða meira en nú er gert.“

Sveinn segir makrílgöngurnar hafa komið á mikilvægum tíma þar sem loðnan hafi lítið gefið sig frá 2006. Sama megi segja um kolmunna og veiðar úr íslenska síldarstofninum gefi minna en áður. Líkur séu jafnframt á minni veiði úr norsk-íslenska síldarstofninum en verið hefur. „Hvað loðnuna varðar þá minni ég á að makríllinn var ekki farinn að ganga hingað þegar loðnustofninn gaf eftir. Þar ber frekar að líta til umhverfisbreytinga. Það eru vísbendingar um að seiðin berist norður í haf og síðan jafnvel vestur undir Grænland. Þar lenda þau í Austur-Grænlandsstrauminn og það er ekki víst að þessi seiði skili sér hingað aftur í einhverju magni.“

svavar@frettabladid.is