Venus - fjórar stjörnur

Maurice og Ian eru leikarar sem mega muna fífil sinn fegurri. Áður fylktu áhorfendur liði í leikhúsið til að berja þá augum en nú er liðið á ævikvöldið og hlutverkin ekki upp á marga fiska; Maurice fær stöku sinnum að geispa golunni í kvikmyndum en Ian hefur enn vott af sjálfsvirðingu og tekur ekki í mál að leika lík. Fyrir utan hvorn annan eiga þeir félagsskap í fáum og lifa nánast sem hjón, graðga í sig pillum saman á morgnana, klippa táneglurnar hvor á öðrum og lesa minningargreinar um fallna kollega.

Þegar ung frænka Ians flytur inn á frænda sinn hugsar hann sér gott til glóðarinnar og býst við að það verði stjanað við sig til æviloka. Frænkan reynist hins vegar forhertur vandræðaunglingur sem hefur annað í huga en að hjúkra gamalmennum. Kvennaflagarinn Maurice býðst þá til að taka stúlkuna upp á sína arma, lóðsa hana um London og kúltívera en lætur þess ógetið hvað hangir á spýtunni.

Rithöfundurinn Hanif Kureishi á heiðurinn af handritinu sem er býsna sterkt; myndin er allt í senn bráðfyndin og harmræn. Samskipti Ians og Maurice eru til dæmis kostuleg en það er stutt í tregann og sagan sveiflast listilega þarna á milli. Það er mikið haust í sögunni og hrörnun leikur stórt hlutverk, stundum í kómísku ljósi, en heildarmyndin sem dregin er upp af hlutskipti eldri borgara er raunsæislega ófögur. Hér er þó líka hlýja því Venus er öðrum þræði þroskasaga og minnir óneitanlega á aðra slíka þótt ólíkar séu, það er Harold og Maude eftir Hal Asby.

Ekkert hefur verið ýkt um frammistöðu Peters O’Toole í aðalhlutverkinu, hann er hreint út sagt frábær í hlutverki Maurice, manns sem hefur lifað lífinu á eigin forsendum og látið aðra sitja á hakanum, jafnvel konu sína og börn. Eftir því sem á líður verður honum æ betur ljóst að tilraun hans til að seilast eftir æskuþrótti Jessie er andvana fædd og á grafarbakkanum stendur hann frammi fyrir þeirri staðreynd að hann er einn og yfirgefinn og hefur ekki hugmynd um hver hann er.

Leslie Phillips gefur O’Toole lítið eftir í hlutverki taugahrúgunnar Ians; Vanessa Redgrave er traust að vanda og nýliðinn Jodie Whittaker, sem leikur vandræðagemsann Jessie, lofar afar góðu.

Bergsteinn Sigurðsson