Er óeðlilegt að gift fólk frói sér? Aldís Þorbjörg Ólafsdóttir skrifar 8. febrúar 2026 19:02 Aldís Þorbjörg Ólafsdóttir er sálfræðingur frá Háskóla Íslands og para- og kynlífsráðgjafi frá Michigan Háskóla. Lesendur geta sent spurningu til hennar í forminu hér fyrir neðan. Getty/Vísir Nýleg spurning frá lesanda „Sæl, er óeðlilegt að gift fólk stundi sjálfsfróun í sitthvoru lagi?“ - 44 ára karl. Í kynfræðslu eigum við að læra um sjálfsfróun og að það sé eðlileg og góð leið til að kynnast eigin líkama. Með því að stunda sjálfsfróun lærir þú, hægt og rólega, inn á þinn unað og fullnægingu. Það sem þú lærir í gegnum það að stunda sjálfsfróun getur þú svo miðlað til bólfélaga eða maka. En hvað gerist svo í langtímasambandi? Fyrir mörg pör er nógu flókið að tala um kynlíf þannig að sjálfsfróun er, í mörgum tilvikum, aldrei rædd. Vissulega hitti ég pör sem ræða kynlíf og sjálfsfróun reglulega og sem líta á sjálfsfróun sem eðlilega. Meirihluti para finnst hins vegar vandræðalegt eða erfitt að tala um eigin sjálfsfróun. Sennilega vegna þess að sjálfsfróun hefur lengi fylgt leynd og oft skömm. Eitt af því sem ég sting stundum upp á í kynlífsráðgjöf er sameiginleg sjálfsfróun, þar sem parið liggur hlið við hlið og stundar sjálfsfróun saman. Það getur verið frábær leið til að auka kynferðislega nánd þegar par er þreytt eða hefur litla orku fyrir kynlíf. Mig langar að fá aðeins betri mynd af upplifun lesenda. Því spyr ég ykkur, sem eruð í langtíma sambandi: stundið þið sjálfsfróun? Það eru allskonar mýtur um sjálfsfróun í langtímasambandi Að hafa áhuga á eða löngun til að stunda sjálfsfróun í langtímasambandi bendir ekki til þess að neitt sé að sambandinu, kynlífinu eða makanum þínum. Hins vegar eru til allskonar mýtur um sjálfsfróun í langtímasambandi. Til dæmis að það að stunda sjálfsfróun bendi til þess að ekki sé verið að uppfylla þarfir makans, að viðkomandi laðist ekki lengur að maka sínum, að kynlífið sem parið stundar sé ekki nógu gott eða að makinn vilji í raun vera með öðrum. Algengast er að fólk stundi sjálfsfróun en haldi líka áfram að stunda kynlíf með maka sínum. Sjálfsfróun er þá viðbót en ekki eitthvað sem kemur í staðinn fyrir kynlíf. Sjálfsfróun er líka ólík kynlífi að mörgu leyti og sum finna fyrir öðruvísi slökun í sjálfsfróun en þau gera í kynlífi. Sjálfsfróun getur ýtt undir kynlöngun. Fyrir sum eykst kynlöngun því oftar sem viðkomandi stundar kynlíf eða sjálfsfróun. Sjálfsfróun getur einnig verið hjálpleg þegar par er með ólíka kynlöngun. Frekar en að reyna að stunda oftar kynlíf með maka, sem hefur minni löngun, er hægt að sjá um sínar þarfir og stunda sjálfsfróun. Síðan má njóta þess áfram að stunda kynlíf með maka án þess að ólík kynlöngun þvælist fyrir. Hvenær verður sjálfsfróun í langtímasambandi að vandamáli? Ef sjálfsfróun fer að taka tíma frá öðru í daglegu lífi, bitnar á nánd og dregur úr sambandsánægju er vert að skoða stöðuna nánar. Sjálfsfróun ætti ekki að leiða til þess að þú farir að forðast nánd eða kynlíf með maka. Ef þú hefur ekki fulla stjórn á klámnotkun eða ferð að lenda í vanda í kynlífi eftir mikla sjálfsfróun er gott að leita til fagaðila. Sjá alla pistla Aldísar. Þannig að stutta svarið, kæri lesandi, er að sjálfsfróun er eðlileg en mikilvægt er að ræða við maka um kynlíf og sjálfsfróun. Allskonar áhyggjur geta komið fram bæði út frá allskonar mýtum en einnig út frá óöryggi. Vissulega getur sjálfsfróun stundum þróast út í stjórnleysi eða hegðun sem er særandi og slíkt þarf að vinna með. En ef við getum rætt sjálfsfróun í stað þess að fela hana, þá opnast fleiri leiðir að nánd og unaði í sambandinu. Gangi þér vel <3 Kynlífið með Aldísi Kynlíf Mest lesið Blómstrar á Ítalíu og venst skömmum innfæddra Lífið Sigfús Pétursson Álftagerðisbróðir látinn Lífið Oddvitaáskorunin: Hefði viljað verja meiri tíma í tónlistina Lífið Innipúkar geti farið á „tryllt djamm“ í Austurbæjarbíói í annað sinn Lífið „Maður hefur verið í feluleik að lifa tvöföldu lífi“ Lífið „Agaleysið er algjört“ Lífið Þessi sigruðu Met Gala Tíska og hönnun Gráhærð og aldrei glæsilegri Lífið Netflix setti leikárið í Borgó í uppnám Menning Oddvitaáskorunin: Nína ekki eins miðaldra Lífið Fleiri fréttir Sigfús Pétursson Álftagerðisbróðir látinn Innipúkar geti farið á „tryllt djamm“ í Austurbæjarbíói í annað sinn Oddvitaáskorunin: Hefði viljað verja meiri tíma í tónlistina Blómstrar á Ítalíu og venst skömmum innfæddra Skráðu dótturina á spjöld sögunnar Gráhærð og aldrei glæsilegri Oddvitaáskorunin: Nína ekki eins miðaldra Mætti með sextán ára gamalt prump bróður síns „Agaleysið er algjört“ Glæsileg hæð í einu fallegasta húsi Hlíðanna Oddvitaáskorunin: Mistök að kenna hundinum á klukku „Lítill verkalýðsprins synti í heiminn“ „Maður hefur verið í feluleik að lifa tvöföldu lífi“ Lively og Baldoni náðu sáttum Bombur landsins fóru í bíó, bað og barre Sigga hefur starfað lengi á toppnum hjá IKEA en ákvað 54 ára að fara í nám Halli gat ekki hamið sig, braut reglurnar og kyssti Jenu Rúv-drottning selur hæð með sjávarútsýni Jökull, Goggi og Róbert Wessman í leikhúsi draumanna Stjörnulífið: Gugga og Mikael sjóðheit saman Skoðunarferð um nýja Landspítalann á HönnunarMars Oddvitaáskorunin: Ófeiminn að taka undir þegar Frelsið tekur að óma Fólk undraðist að þær héldu barni frá skjám fyrstu tvö árin „Hélt það væri ekki hægt að bjarga mér“ Krakkatía vikunnar: Kirkjur, Gljúfrasteinn og nornahár Guðmundur og Erna eru gift Mörg þúsund „glataðir ljósmyndarar“ sóttu um „Bíddu, þetta er satt. Ég er með átröskun“ Fögnuðu nýrri líkamsræktarstöð í Grímsbæ Fyrsta jarðarförin í Flatey í 69 ár varð undursamlegt ævintýri Sjá meira
Í kynfræðslu eigum við að læra um sjálfsfróun og að það sé eðlileg og góð leið til að kynnast eigin líkama. Með því að stunda sjálfsfróun lærir þú, hægt og rólega, inn á þinn unað og fullnægingu. Það sem þú lærir í gegnum það að stunda sjálfsfróun getur þú svo miðlað til bólfélaga eða maka. En hvað gerist svo í langtímasambandi? Fyrir mörg pör er nógu flókið að tala um kynlíf þannig að sjálfsfróun er, í mörgum tilvikum, aldrei rædd. Vissulega hitti ég pör sem ræða kynlíf og sjálfsfróun reglulega og sem líta á sjálfsfróun sem eðlilega. Meirihluti para finnst hins vegar vandræðalegt eða erfitt að tala um eigin sjálfsfróun. Sennilega vegna þess að sjálfsfróun hefur lengi fylgt leynd og oft skömm. Eitt af því sem ég sting stundum upp á í kynlífsráðgjöf er sameiginleg sjálfsfróun, þar sem parið liggur hlið við hlið og stundar sjálfsfróun saman. Það getur verið frábær leið til að auka kynferðislega nánd þegar par er þreytt eða hefur litla orku fyrir kynlíf. Mig langar að fá aðeins betri mynd af upplifun lesenda. Því spyr ég ykkur, sem eruð í langtíma sambandi: stundið þið sjálfsfróun? Það eru allskonar mýtur um sjálfsfróun í langtímasambandi Að hafa áhuga á eða löngun til að stunda sjálfsfróun í langtímasambandi bendir ekki til þess að neitt sé að sambandinu, kynlífinu eða makanum þínum. Hins vegar eru til allskonar mýtur um sjálfsfróun í langtímasambandi. Til dæmis að það að stunda sjálfsfróun bendi til þess að ekki sé verið að uppfylla þarfir makans, að viðkomandi laðist ekki lengur að maka sínum, að kynlífið sem parið stundar sé ekki nógu gott eða að makinn vilji í raun vera með öðrum. Algengast er að fólk stundi sjálfsfróun en haldi líka áfram að stunda kynlíf með maka sínum. Sjálfsfróun er þá viðbót en ekki eitthvað sem kemur í staðinn fyrir kynlíf. Sjálfsfróun er líka ólík kynlífi að mörgu leyti og sum finna fyrir öðruvísi slökun í sjálfsfróun en þau gera í kynlífi. Sjálfsfróun getur ýtt undir kynlöngun. Fyrir sum eykst kynlöngun því oftar sem viðkomandi stundar kynlíf eða sjálfsfróun. Sjálfsfróun getur einnig verið hjálpleg þegar par er með ólíka kynlöngun. Frekar en að reyna að stunda oftar kynlíf með maka, sem hefur minni löngun, er hægt að sjá um sínar þarfir og stunda sjálfsfróun. Síðan má njóta þess áfram að stunda kynlíf með maka án þess að ólík kynlöngun þvælist fyrir. Hvenær verður sjálfsfróun í langtímasambandi að vandamáli? Ef sjálfsfróun fer að taka tíma frá öðru í daglegu lífi, bitnar á nánd og dregur úr sambandsánægju er vert að skoða stöðuna nánar. Sjálfsfróun ætti ekki að leiða til þess að þú farir að forðast nánd eða kynlíf með maka. Ef þú hefur ekki fulla stjórn á klámnotkun eða ferð að lenda í vanda í kynlífi eftir mikla sjálfsfróun er gott að leita til fagaðila. Sjá alla pistla Aldísar. Þannig að stutta svarið, kæri lesandi, er að sjálfsfróun er eðlileg en mikilvægt er að ræða við maka um kynlíf og sjálfsfróun. Allskonar áhyggjur geta komið fram bæði út frá allskonar mýtum en einnig út frá óöryggi. Vissulega getur sjálfsfróun stundum þróast út í stjórnleysi eða hegðun sem er særandi og slíkt þarf að vinna með. En ef við getum rætt sjálfsfróun í stað þess að fela hana, þá opnast fleiri leiðir að nánd og unaði í sambandinu. Gangi þér vel <3
Kynlífið með Aldísi Kynlíf Mest lesið Blómstrar á Ítalíu og venst skömmum innfæddra Lífið Sigfús Pétursson Álftagerðisbróðir látinn Lífið Oddvitaáskorunin: Hefði viljað verja meiri tíma í tónlistina Lífið Innipúkar geti farið á „tryllt djamm“ í Austurbæjarbíói í annað sinn Lífið „Maður hefur verið í feluleik að lifa tvöföldu lífi“ Lífið „Agaleysið er algjört“ Lífið Þessi sigruðu Met Gala Tíska og hönnun Gráhærð og aldrei glæsilegri Lífið Netflix setti leikárið í Borgó í uppnám Menning Oddvitaáskorunin: Nína ekki eins miðaldra Lífið Fleiri fréttir Sigfús Pétursson Álftagerðisbróðir látinn Innipúkar geti farið á „tryllt djamm“ í Austurbæjarbíói í annað sinn Oddvitaáskorunin: Hefði viljað verja meiri tíma í tónlistina Blómstrar á Ítalíu og venst skömmum innfæddra Skráðu dótturina á spjöld sögunnar Gráhærð og aldrei glæsilegri Oddvitaáskorunin: Nína ekki eins miðaldra Mætti með sextán ára gamalt prump bróður síns „Agaleysið er algjört“ Glæsileg hæð í einu fallegasta húsi Hlíðanna Oddvitaáskorunin: Mistök að kenna hundinum á klukku „Lítill verkalýðsprins synti í heiminn“ „Maður hefur verið í feluleik að lifa tvöföldu lífi“ Lively og Baldoni náðu sáttum Bombur landsins fóru í bíó, bað og barre Sigga hefur starfað lengi á toppnum hjá IKEA en ákvað 54 ára að fara í nám Halli gat ekki hamið sig, braut reglurnar og kyssti Jenu Rúv-drottning selur hæð með sjávarútsýni Jökull, Goggi og Róbert Wessman í leikhúsi draumanna Stjörnulífið: Gugga og Mikael sjóðheit saman Skoðunarferð um nýja Landspítalann á HönnunarMars Oddvitaáskorunin: Ófeiminn að taka undir þegar Frelsið tekur að óma Fólk undraðist að þær héldu barni frá skjám fyrstu tvö árin „Hélt það væri ekki hægt að bjarga mér“ Krakkatía vikunnar: Kirkjur, Gljúfrasteinn og nornahár Guðmundur og Erna eru gift Mörg þúsund „glataðir ljósmyndarar“ sóttu um „Bíddu, þetta er satt. Ég er með átröskun“ Fögnuðu nýrri líkamsræktarstöð í Grímsbæ Fyrsta jarðarförin í Flatey í 69 ár varð undursamlegt ævintýri Sjá meira