Hluthafasamkomulag í HS-veitum stenst ekki raforkulög

Orkustofnun telur að ákvæði í samningi við Úrsus um kaup félagsins á um þriðjungs hlut í HS-veitum samræmist ekki ákvæðum raforkulaga, en í kaupsamningi er Úrsusi veitt neitunarvald um vissar ákvarðanir um framtíð fyrirtækisins.

Í Reykjavík vikublaði er fréttaskýring um kaup Úrsusar á hlut Orkuveitu Reykjavíkur og Reykjanesbæjar upp á samtals 34,4 prósent, en með kaupunum eru einkaaðilar í fyrsta skipti orðnir eigendur veitufyrirtækis sem dreifir m.a. vatni til almennings. Eigendur Úrsusar eru Heiðar Már Guðjónsson fjárfestir, hópur lífeyrissjóða og aðrir fjárfestar.

Hluturinn var keyptur á um þrjá milljarða króna. Í lögum segir að opinberir aðilar eigi að hafa óskoruð yfirráð yfir veitufyrirtækjum. En í sérstöku hluthafasamkomulagi milli Reykjanesbæjar sem enn á ráðandi hlut í fyrirtækinu og Úrsusar er kveðið á um að Úrsus hafi neitunarvald varðandi ákvarðanir um framtíðar fjárfestingar fyrirtækisins.

Í umsögn sem Samkeppniseftirlitið bað Orskustofnun um að leggja fram segir að með hluthafasamkomulaginu sé því þannig komið fyrir að nýr hluthafi geti með neitunarvaldi sínu komið í veg fyrir að fyrirtækið ræki skyldur sínar lögum samkvæmt.

Orkustofnun telji þetta fyrirkomulag því ekki samræmast ákvæðum raforkulaga með hliðsjón af þeirri samfélagsskyldu sem fyrirtækið hafi.

Í fréttaskýringu Reykjavíkur vikublaðs kemur fram að í andsvari Úrsusar sé því lýst að aðilar séu ósammála mati Orkustofnunar. Sjónarmið Orkustofnunar feli í sér mistúlkun á ákvæðum hluthafasamkomulagsins og það sé jafnframt ómálefnalegt.

Álitið feli í sér að Úrsus hyggist beita neitunarvaldi sínu, þ.e. að standa í veg fyrir því að HS veitur sinni skyldum sínum.

Orkustofnun svarar þessu og segir að með hluthafasamkomulaginu sé verið að auka vægi hlutar sem seldur hafi verið og þótt það þurfi ekki að fela í sér að ákvæðinu verði beitt, geti það gert það.