Geta fryst sóknargjöld berist reikningar ekki

Kirkjuráð Þjóðkirkjunnar getur ákveðið að svipta sóknir tekjum sínum ef þær skila ekki ársreikningum. Reglur þessa efnis tóku gildi um áramót. Sóknargjöldin eru þá lögð inn á biðreikning þar til reikningnum hefur verið skilað.

Ríkisendurskoðun birti í gær yfirlit yfir ársreikninga sókna. Frestur þeirra til að skila reikningum til Biskupsstofu, sem síðan á að skila þeim áfram til Ríkisendurskoðunar, rennur út 1. júní ár hvert. Í yfirlitinu kemur hins vegar fram að sautján sóknir af 273 hafa enn ekki skilað reikningum og fimm til viðbótar skiluðu svo ófullkomnum gögnum að þau voru ónothæf.

„Það er gengið eftir þessum skilum með bréfum og símtölum en það hefur ekki dugað í öllum tilfellum þótt langflestar sóknir skili auðvitað eins og vera ber,“ segir Sigríður Dögg Geirsdóttir, fjármálastjóri Biskupsstofu. Þess vegna hafi kirkjuþing í nóvember ákveðið að setja fyrrgreinda reglu.

Ríkisendurskoðun mælir með því í skýrslu sinni „að kirkjuþing kanni hvort tímabært sé að það beiti sér fyrir frekari sameiningu sókna í hagræðingarskyni“.

Sigríður Dögg segir að það sé ekki stefna kirkjuþings. „Það hefur verið litið þannig á að frumkvæðið að því eigi að koma frá sóknunum sjálfum,“ segir hún. Hins vegar hafi kirkjuþing ákveðið að stuðla að frekara samstarfi sókna, einkum með það í huga að tryggja að þjónusta sem smærri sóknir geta ekki haldið úti standi þá til boða í þeim stærri. Slíkt samstarf kunni að leiða til sameininga síðar meir.

Sigríður Dögg segir að af 273 sóknum séu 125 með færri en 100 sóknarbörn yfir sextán ára aldri, sem greiði sóknargjöld, og þar af 70 með færri en fimmtíu gjaldendur. „Svona fámennar sóknir eru ekki hagkvæmar rekstrareiningar,“ segir hún.

Þá kemur fram í yfirliti Ríkisendurskoðunar að sóknir landsins skuldi samtals um fjóra milljarða króna. Sigríður bendir á að eignir á móti séu metnar á um 24 milljarða. Hlutfall skulda á móti eignum sé því um sextán prósent. „Ég held að það sé ekkert óeðlilegt hlutfall,“ segir hún.

Hins vegar standi margar sóknir illa fjárhagslega. „Það er verulega farið að kreppa að hjá mörgum sóknum, sérstaklega fámennum, þar sem sóknargjöldin duga vart fyrir daglegri starfsemi eins og að greiða organista fyrir að spila í messum. Svo eru margar sóknir sem eru skuldugar og þá bitnar það auðvitað á starfinu.“

stigur@frettabladid.is