Svört spá um áhrif tafa á áætlun AGS

10. október 2009 03:30

Umdeilt Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn (AGS/IMF) á sér marga andstæðinga og þessi var mættur á ársfund sjóðsins í Tyrklandi í upphafi vikunnar til að láta andstöðu sína í ljós.nordicphotos/AFP

Töf á endurskoðun efnahagsáætlunar Alþjóðagjaldeyrissjóðsins (AGS) mun draga úr tiltrú á efnahagsstefnu stjórnvalda heima og erlendis, seinka afnámi gjaldeyrishafta, auka líkur á lægra gengi en hærri verðbólgu, draga úr svigrúmi til vaxtalækkunar og auka líkur á vaxtahækkun. Lánshæfismat ríkissjóðs mun lækka í flokki ótryggra fjárfestinga, sem mun hafa slæm áhrif á endurfjármögnun skuldbindinga innlendra aðila.

Þessi svarta spá er sett fram í greinargerð efnahags- og viðskiptaráðuneytisins til forsætisráðherra, sem birt var í gær. „Ég er þessu mjög sammála,“ segir Þórólfur Matthíasson, prófessor í hagfræði við Háskóla Íslands. „Það er vonum seinna að stjórnvöld reyni aðeins að útskýra samhengið fyrir almenningi. Við megum ekki búa okkur til einhverja draumaveröld og flytja síðan inn í hana.“

Í greinargerð ráðuneytisins segir að frestun á því að ganga frá samningum við Breta og Hollendinga um Icesave eigi stóran þátt í töfum á endurskoðun áætlunar AGS. Hinn 23. október renni út lokafrestur til þess að greiða innistæðueigendum Landsbankans og Glitnis þá fjárhæð sem þeir eigi rétt á. Allar heimildir til að lengja frestinn séu fullnýttar; frekari tafir auki líkur á málshöfðun gegn stjórnvöldum, sem geti valdið því að lánshæfismat ríkissjóðs lækki enn frekar.

„Endurreisn atvinnulífsins, og þar með aukin atvinnusköpun, byggir á því að dregið verði úr óvissu og fjármálakerfi landsins endurreist,“ segir í greinargerðinni. Yfirtaka kröfuhafa og skilanefndar á Íslandsbanka og Nýja Kaupþingi skipti mjög miklu máli. Um áhrif af frestun endurskoðunar efnahagsáætlunar á þá vinnu segir:

„Vandséð er að þau geti verið jákvæð. Sama má segja um skuldastöðu heimilanna.“

„Ég held að þeir séu ekkert að mála þetta neitt dökkum litum, frekar hitt,“ segir Þórólfur.

„Þetta liggur allt í kortunum,“ segir hann. „Mér líður mjög illa yfir þessu ástandi. Ef menn ætla virkilega að fara að hlaupa þetta sjálfir án aðkomu AGS vegna rifrildis út af einhverjum greiðslum árið 2025, þá held ég að menn hafi misst sjónar á samhenginu.“

Í gær var einnig birt bréf frá Seðlabankanum til forsætisráðherra þar sem lýst er svipuðum áhyggjum af töfum á endurskoðun efnahagsáætlunar AGS.

peturg@frettabladid.is