Ráðuneytið semur um tollalækkanir

Sigurður Ingi Jóhannsson, landbúnaðar- og sjávarútvegsráðherra, segir skýrslu Hagfræðistofnunar Háskóla Íslands um stöðu og horfur í mjólkurframleiðslu á Íslandi ekki vera áfellisdóm yfir kerfinu. Þvert á móti sýni skýrslan fram á að þróun kerfisins undanfarin ár hafi skilað ábata til neytenda.

„Meginniðurstaða skýrslunnar er að þau markmið um að heimila mjólkuriðnaðinum að hagræða og hafa með sér samstarf hefur skilað neytendum miklu og jafnframt skilað bændum miklu á sama tíma,“ segir Sigurður. „Það var einmitt meginmarkmið búvörusamninganna frá árinu 2004.“

Í skýrslu Hagfræðistofnunar sem kom út í síðustu viku er meðal annars lagt til að innflutningstollar á mjólkurafurðir verði lækkaðir í 20 prósent til þess að auka ábata neytenda. Bæði Félag atvinnurekenda og Alþýðusamband Íslands hafa tekið undir sjónarmið skýrslunnar um tollalækkanir. Stofnunin bendir á að hið opinbera greiði nú þegar um 15 milljarða í niðurgreiðslu á mjólkurframleiðslu en áætlar að aukinn innflutningur á mjólkurafurðum gæti sparað ríkinu rúmlega átta milljarða króna.

Sigurður segir landbúnaðarráðuneytið hafa staðið í viðræðum við Evrópusambandið um gagnkvæmar tollalækkanir á matvöru í nokkurn tíma.

„ESB hefur frestað fundum í þrígang en þar er verið að tala um gagnkvæmar lækkanir á tilteknu magni,“ segir Sigurður og bendir á að einnig sé áfram unnið að fríverslunarsamningum við önnur ríki utan ESB.

Í skýrslunni kemur fram að verð á mjólkurafurðum hefur hækkað minna en aðrar neysluvörur frá árinu 2003 og að opinber framlög til búvöruframleiðslu námu fimm prósentum af landsframleiðslu fyrir 30 árum en einu prósenti í dag.

Sigurður segir að 70 prósent matvöru hafi hækkað mun meira á tímabilinu en mjólkurvörur undir opinberri verðlagningu. Um 20 prósent matvöru hækkuðu svipað en aðeins 10 prósent matvöru hækkuðu minna.

„Með öðrum orðum, hækkuðu mjólkurvörur mun minna en aðrar vörur og voru undir vísitöluhækkun. Þetta kom því neytendum til góða, á sama tíma og bændur fengu hærra verð til sín.“

Sigurður segir ljóst að bæði neytendur og bændur hafi hagnast á því fyrirkomulagi sem er í gildi.

„Á sama tíma hefur stuðningur hins opinbera snarlækkað. Áður var kvóti settur á til að takmarka framleiðslu. Nú eru hins vegar nýir tímar þar sem framleiðslan er drifin áfram af eftirspurn og því nauðsynlegt að skoða vel hvernig fyrirkomulaginu eigi að vera háttað til framtíðar.“