Laxarnir gætu verið úr mismunandi sleppingum

Rannsókn Veiðimálastofnunar fyrir Fiskistofu á löxum veiddum í Patreksfirði í sumar hefur leitt í ljós að laxarnir voru eldislaxar af norskum uppruna, líkt og lax sem notaður er í sjókvíaeldi á Íslandi. Ekki er hægt að útiloka að laxarnir hafi komið úr mismunandi sleppingum.

Laxarnir voru allir með nokkuð þroskaða kynkirtla og virðast flestir hafa stefnt á hrygningu í haust. Tilkynnt var um slys þegar eldislaxar sluppu úr sláturkví Fjarðarlax í nóvember á síðastliðnu ári. Fyrirtækið tilkynnti að 200 laxar hefðu sloppið. Frá þessu er greint á vef Veiðimálastofnunar.

 

Um miðjan júlí bárust Veiðimálastofnun 20 laxar úr veiði í Patreksfirði til upprunagreiningar og til greiningar á kynþroska. Rannsókn á erfðasamsetningu og útliti laxanna staðfesti eldisuppruna fiskanna. Stærð kynkirtla benti til að hluti þeirra stefndi á hrygningu í haust, mögulega allir.

Í lok ágúst bárust Veiðimálastofnun 45 laxar til rannsóknar úr veiði í Patreksfirði. Ekki þótti ástæða til að erfðagreina laxana þar sem 43 þeirra báru greinileg eldiseinkenni. Stærð kynkirtla benti til að allir stefndu þeir á hrygningu í haust. Holdastuðull fiskanna var hærri í ágúst en í júlí, öfugt við það sem búast hefði mátt við þar sem laxinn var í litlu eða engu æti þegar hann var veiddur. Ekki er hægt að útiloka að laxarnir hafi komið úr mismunandi sleppingum. Einnig er sá möguleiki fyrir hendi að eldislaxar með verra holdafar leiti fyrr upp í ár.

Í tilkynningu frá Veiðumálastofnun kemur fram að reynsla Norðmanna og Skota af sjókvíaeldi á laxi sýni að lax sleppur úr kvíum og eldislax blandast villtum laxastofnum. Nú hafi kynþroska norskur eldislax sloppið úr eldi á Íslandi. Stefnt sé að auknu laxeldi og því megi gera ráð fyrir að slíkir atburðir endurtaki sig og verði tíðari.

 

„Eldislaxinn sem veiddist í Patreksfirði var með áberandi ytri einkenni enda slapp hann sem fullorðinn lax. Hins vegar getur unglax sem sleppur úr sjókví verið án ytri einkenna er hann leitar úr hafi í ár til að hrygna. Slíkur einkennalaus lax er stór hluti þess eldislax sem gengur í ár í Noregi og getur hann leitað í ár í mikilli fjarlægð frá eldisstöð,“ segja forsvarsmenn Veiðimálastofnunar.

Brýnt sé að fylgjast með mögulegum áhrifum eldislax á íslenska stofna, meðal annars erfðablöndun og umfangi hennar.

„Veiðimálastofnun hefur með styrk frá AVS unnið skýrslu þar sem kynnt er erfðafræðileg aðferð til að greina eldislax frá villtum löxum og greina erfðablöndun milli þeirra. Í skýrslunni er einnig gerð tillaga að því hvernig vakta megi möguleg erfðafræðileg áhrif vegna laxeldis.“

    

Skýrslurnar sem vísað er í má nálgast hér að neðan.