Lyklafrumvarp lagt fram í þriðja sinn

Lyklafrumvarpið svokallaða kennt við Lilju Mósesdóttur hefur nú verið lagt fram í þriðja sinn og er stjórnarþingmaður á meðal flutningsmanna. Lilja segir að frumvarpið sé ekki síst hugsað fyrir þá sem fóru í gegnum 110 prósenta leiðina en eru enn í vandræðum.

Frumvarpið gerir ráð fyrir breytingu á lögum um samningsveð þannig að í lögin komi ákvæði þess efnis að lánveitanda verði ekki heimilt að ganga að öðrum verðmætum hjá lántaka en veðinu sjálfu við fullnustu kröfu sinnar.

Þetta þýðir, verði frumvarpið að lögum, að þeir sem eru með fasteignalán þurfi ekki að sæta því að verða persónulega ábyrgir fyrir lánum sem tryggð eru með veði í húsnæði viðkomandi og að krafa lánveitanda falli niður ef andvirði veðsins, þ.e íbúðarinnar eða hússins, dugi ekki til greiðslu á kröfu vegna lánsins.

Í raun erum um svipað fyrirkomulag og að ræða í Bandaríkjunum þar sem skuldurum er heimilt að skila lyklunum til bankans geti þeir ekki staðið í skilum með lán.

Sex þingmenn flytja frumvarpið með Lilju, þar af tveir stjórnarþingmenn.

„Frumvarpið er lagt fram í þriðja sinn í hin tvö skiptin var það gagnrýnt fyrir að ganga á eignarétt fjármálastofnanna. En það sem hefur verið að gerast eftir hrun er að fjármálastofnun eins og Íbúðalánasjóður hefur í raun verið að iðka það sem lyklafrumvarpið felur í sér. Það er, að taka fasteignir upp í skuldir og innheimta það sem eftir stendur," segir Lilja Mósesdóttir.

Gagnrýnendur þessa fyrirkomulags hafa bent á að þetta geti leitt til mikillar sóunar fyrir samfélagið, þar sem það ýti undir hvata til að fjárfesta í dýrara húsnæði en menn hafa í raun efni á, þar sem ekki er annað veðandlag til staðar en eignin sjálf.

„Ég er ekki sammála þessu," segir Lilja. „Þetta er ekki í samræmi við reynslu Bandaríkjamanna sem eru búnir að vera með þennan rétt fyrir lántakendur síðan í kreppunni miklu"

En munu lánveitendur ekki einfaldlega fara fram á aukið eigið fé verði þessi leið farin sem gerir það að verkum að erfiðara verður fyrir eignalítið fólk að kaupa húsnæði? Lilja segir svo sé ekki að minnsta kosti sýni reynslan frá Bandaríkjunum annað.