Skuggaleg aukning á sölu lyfja

Sala á tauga og geðlyfjum hefur þrefaldast á síðustu tveimur áratugum en heimilislæknir óttast að það sé of auðvelt að endurnýja lyfseðla. Svefnlyfin nái aldrei að hreinsast alveg úr líkamanum daginn eftir og valdi oft truflaðri hugsun sem geti reynst hættulegt.

Íslendingar nota tæplega helmingi meira af tauga og geðlyfjum en Svíar samkvæmt nýlegri skýrslu velferðarráðuneytisins. Þá eru þessi lyf meira en fjórðungur af lyfjakostnaði hér á landi og hefur sala á þeim þrefaldast á síðustu tveimur áratugum þar með talið sala á svefnlyfjum.

„Ég hef aðallega áhyggjur af því hvað þetta er orðið algengt úrræði. Þetta er algengasta einstaka úrræðið í tölvufærslum og sennilega er það ábending um það að við erum að skrifa endurtekið alltof mikið af þessum lyfjum í þessum lyfja endurnýjunum," segir Vilhjálmur Ari Arason, heimilslæknir.

Hann segir það mjög auðvelt fyrir fólk að endurnýja lyfseðla í gegnum símaviðtöl og fólk eigi erfitt með að sleppa þeim.

„Fólk notar þau sem hækju sem það þorir ekki að sleppa. Það verður sjálfkrafa endurnýjan og þá eru þessi lyf alveg búin að missa marks."

Þá eru margir ókostir við notkun svefnlyfja.

„Helmingunartíminn er kannski 4-6 tímar þá vitum við að það er alltaf eitthvað eftir og margir sem að taka svefnlyf þeir finna það að þeir eru ekki alveg jafn skýrir og eftir bara venjulegan góðan svefn," segir Vilhjálmur. En minni árvekni getur orðið hættuleg og til dæmis benda erlendar rannsóknir til þess að svefnlyf og verkalyf tengist fleiri umferðarslysum en áfengi.