Sakaði fréttakonu Rúv um heimsku og vanþekkingu

Fréttakonan Linda Blöndal á Rúv lenti í orðaskaki við finnska verðlaunaskáldið Sofi Oksanen á afhendingu norrænu bókmenntaverðlaunana í síðustu viku. Sofi sakaði fréttakonuna um vanþekkingu og heimsku. Spjalli þeirra var útvarpað í Síðdegisútvarpinu á Rás tvö.

Heimskulegar spurningar

DV birti um helgina útdrátt úr viðtali Lindu Blöndal við Sofi Oksanen og þar féllu meðal annars þessi orð:

Linda: Er sagan þá skáldsaga? (e. Fiction)

Oksanen: Þetta er skáldsaga! (e. Novel) Og þú veist hvernig skáldsögur eru skilgreindar? Vinsamlegast komdu með einhverjar gáfulegri spurningar ef þú vilt... verða eitthvað.

Linda: Þarf ég að vera með gráðu í bókmenntafræði til að spjalla við þig?

Oksanen: Nei, þú þarft þess ekki. En þú veist hvað skáldsaga er?

Linda: Já, ég veit það.

Oksanen: Afhverju ertu þá að spyrja heimskulegra spurninga?

Rithöfundurinn Eiríkur Örn Norðdahl segir dónaskap Sofi Oksanen endurspegla það metnaðarleysi og skort á fagmennsku sem einkenni íslenska menningarumfjöllun.

„Því dónaskapur Sofi Oksanen var auðvitað bara sá að taka ekki tillit til þess að Íslendingar spila (fyrir leti sakir) í þriðju deild í menningarmálum - menning á Íslandi er bara innanholur skemmtanaiðnaður sem gengur út á að brosa og þykjast segja eitthvað. Hreyfa varirnar og kinka kolli. Og eini dónaskapurinn sem Sofi Oksanen sýndi Íslendingum var að haga sér einsog maður - dónaskapur hennar voru mannasiðir í fullkomnasta skilningi þess orðs," segir Eiríkur Örn Norðdahl í greininni sem birtist á vefritinu Smugunni.

Deilt um grein Eiríks

Eiríkur er búsettur í Finnlandi en hefur oft vakið athygli fyrir beitta samfélagsgagnrýni. Grein Eiríks hefur svo sannarlega vakið athygli og hrist upp í menningarumræðunni á landinu því um þúsund manns hafa deilt henni á Fésbókinni þar sem þekktir rithöfundar líkt og Hallgrímur Helgason og Illugi Jökulsson hafa tjáð sig um gagnrýni Eiríks.

Þá hefur þáttastjórnandinn Egill Helgason einnig kvatt sér hljóðs: „Ég þykist reyndar skynja biturð hjá Eiríki vegna þess að bækur hans hafa fengið frekar lélegar viðtökur sumar hverjar, en ég held að fáir höfundar komið oftar í Kiljuna en einmitt hann."

Auglýsir eftir snobbi

Eiríkur Örn segir fólk sem spyr spurninga á borð við „Er bókin persónuleg?" og „Er þetta skáldskapur?" myndi einfaldlega ekki fá vinnu við menningarumfjöllun á stærri miðlum í Evrópu: „og fólk sem sýnir viðmælendum sínum minnimáttarkenndarhroka á borð við að spyrja hvort maður þurfi „bókmenntafræðipróf" til að fá að tala við það, fær ekki vinnu í fjölmiðlum - punktur basta," segir Eiríkur og auglýsir eftir meiri metnaði - jafnvel snobbi.

„Á Íslandi er enginn kúltúr fyrir sérþekkingu eða kunnáttu - við höfum lengst af verið svo fá að við hlaupum bara í þau störf sem þarf að vinna, hvort sem að við kunnum þau eða ekki, og vonum að það fari ekki of illa. Við sjáum þetta í stjórnmálastéttinni, fjölmiðlastéttinni, forleggjarastéttinni, viðskiptastéttinni, fræðimannastéttinni, menningarstéttinni - úti um allt: fúsk, fúsk, fúsk og aftur fúsk."

Hér má lesa grein Eiríks Arnar í heild sinni og hér fyrir neðan er viðtal Bergsteins Sigurðssonar við Oksanen úr Fréttablaðinu.