Eftirlitsmaðurinn er mættur hingað

Annað kvöld er frumsýning í Nemendaleikhúsi Listaháskóla Íslands. Verkið er nú sett upp í þriðja sinn hér á landi en hefur löngum verið talið eitt öndvegisverk rússneskra leikbókmennta: Eftirlitsmaðurinn eftir Gogol.

Þetta er fyrsta verkefni útskriftarhópsins á lokaári: Anna Gunndís Guðmundsdóttir, Hilmar Guðjónsson, Hilmir Jensson, Lára Jóhanna Jónsdóttir, Svandís Dóra Einarsdóttir, Þórunn Arna Kristjánsdóttir og Ævar Þór Benediktsson fara á næsta vori út í lífið.

Það er engu logið um að verkið er mögnuð háðsádeila. Nú er það leikið í nýrri þýðingu Bjarna Jónssonar, leikritahöfundar og þýðanda.

Leikritið Eftirlitsmaðurinn gerist í lítilli borg þar sem spillingin er allsráðandi. Ráðamenn mergsjúga þegnana og samfélagið líður fyrir græðgi og lágar hvatir þeirra sem deila og drottna. Mútur og svik eru daglegt brauð. Því verður uppi fótur og fit þegar fréttist að mættur sé á svæðið eftirlitsmaður frá Pétursborg til að taka út stjórnsýsluna. Í öllu uppnáminu fer hin makráða stétt villur vegar: hún telur eftirlitsmanninn vera aðkomumann sem sestur er upp í bænum en sá er á flótta undan réttvísinni, spilafífl og raupari, hrappur í fínum fötum. Úr verður krassandi flétta þar sem allt er lagt í sölurnar til að bjarga eigin skinni og koma sér í mjúkinn hjá hinum grunaða eftirlitsmanni.

Gogol hefði orðið 200 ára í ár en er svo sannarlega sígildur í bestu merkingu þess orðs. Hann er talinn til höfuðskálda Rússa og leikritið Eftirlitsmaðurinn er álitið þjóðargersemi þar í landi. Þekktasta skáldsaga hans er vafalaust Dauðar sálir sem kunn er í íslenskri þýðingu.

Leikstjóri er Stefán Jónsson, leikmynd er í höndum Móeiðar Helgadóttur, Myrra Leifsdóttir sér um búninga og gervi, tónlist er samin af Margréti Kristínu Blöndal sem kunnari er sem Magga Stína, en hún stundar nú nám í tónsmíðum í LHÍ, og lýsing er í höndum Mika Haarinen, skiptinema í LHÍ.

Frumsýning á Eftirlitsmanninum er á morgun og verða sýningar í Smiðjunni á Sölvhólsgötu en í vetur verða þrjár sýningar í Smiðjunni. pbb@frettabladid.is